مواد ڏانھن هلو

ڌيءَ

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
(ڌيءُ کان چوريل)


1931ع ۾ چئن نسلن جي مائرن ۽ ڌيئرن جي تصوير
پئر ميئر پنهنجي ڌيءَ ڪانسٽانس ميئر سان، جيڪا تصوير ڪانسٽانس ميئر پاڻ ٺاهي هئي.

ڌيءَ عورت جي اولاد هوندي آهي؛ يعني اهڙي ڇوڪري يا عورت جيڪا پنهنجي والدين سان ان رشتي ۾ هجي. ڌيئپ ڪنهن جي ڌيءَ هجڻ جي حالت، حيثيت يا خصوصيت کي چيو ويندو آهي. ان جو مذڪر هم منصب پٽ آهي. ساڳي اصطلاح کي مختلف شعبن ۾ گروهن يا عنصرن جي پاڻ ۾ لاڳاپن کي ظاهر ڪرڻ لاءِ به استعمال ڪيو ويندو آهي. حياتياتي لحاظ کان ڌيءَ پهرين درجي جي مائٽن مان شمار ٿيندي آهي. "ڌيءَ" جو لفظ عورتي نسل يا نسبي اولاد جي معنيٰ ۾ پڻ استعمال ٿيندو آهي. ڪڏهن ڪڏهن وڏن طرفان محبت ۽ شفقت جي اظهار لاءِ به هي لفظ استعمال ڪيو ويندو آهي.

پدرشاهي سماجن ۾ ڌيئرن کي گهڻن موقعن تي پٽن جي ڀيٽ ۾ مختلف يا گهٽ خانداني حق ملندا آهن. ڪي خاندان ڌيئرن جي ڀيٽ ۾ پٽن کي ترجيح ڏيندا آهن، جنهن سبب ڪجهه هنڌن تي نياڻيءَ جو قتل جهڙيون رسمون به ڏسڻ ۾ آيون آهن.[1] ڪجهه سماجن ۾ رواج آهي ته ڌيءَ جي شادي وقت سندس مڙس ڪنوار ڀاڙو ادا ڪندو آهي، جڏهن ته ان جي ابتڙ ڪجهه سماجن ۾ ڌيءَ جا والدين گهوٽ کي رقم يا ملڪيت ڏيندا آهن، جنهن کي ڏاج چيو ويندو آهي.[2]

نسبي رشتن جي جدول، جنهن ۾ هر خاني ڀرسان ڏنل انگ لاڳاپيل شخص سان رشتيداريءَ جو درجو ظاهر ڪري ٿو.
آمريڪا جي خاتون اول بيٽي فورڊ پنهنجي ڌيءَ سوزن فورڊ سان

مونث اولاد ۾ شامل عورت يا ڇوڪري.ساڳئي حيثيت وارو مذڪر اولاد ۾ پٽ سڏبو آهي. قديم ھندوستان ۾ گهڻو ڪري سڀني وٿ چوپايو مال هوندو هو. تنهنڪري پهريون گهر جو ڪم هو چوپائي مال جي نگاهه ڪرڻ، ۽ کير ڏهڻ. سنسڪرت ”دهتر“ (ڌيءَ، پارسي ”دختر“ ۽ انگريزي) ”ڊاٽر“ (Daughter) جو ڌاتو يا بنياد آهي ”دَهه“ (Duh) معنيٰ ”ڏهڻ“ – آڳاٽن سڀني آرين جي گهرن ۾ گاين، مينهن ۽ ٻڪرين وغيره جي ڏهڻ جو ڪم نياڻين تي رکيل هوندو هو.[3]

سماجي تاثر

[سنواريو]

آمريڪا ۾ هر 100 ڌيئرن جي مقابلي ۾ لڳ ڀڳ 105 پٽ ڄمندا آهن، ۽ اها پيدائشي شرح 18هين صديءَ کان قدرتي شرح طور برقرار رهي آهي. آمريڪا ۾ جيڪي والدين ٻار گود وٺڻ چاهين ٿا، انهن ۾ ڇوڪرن جي ڀيٽ ۾ ڇوڪرين کي گود وٺڻ لاءِ معمولي وڌيڪ ترجيح ڏسڻ ۾ اچي ٿي.[4] اهڙين زرخيزي ڪلينڪن ۾، جتي ٻار جي جنس بابت ترجيح ڏيڻ ممڪن هوندي آهي، اتي به پٽن جي ڀيٽ ۾ ڌيئرن کي وڌيڪ پسند ڪيو ويندو آهي.[5]

مختلف ابراهيمي مذهبن جي روايتن موجب، لولوا کي دنيا جي پهرين ڌيءَ سمجهيو ويندو آهي.[6]

ادب ۾ ڌيئرون

[سنواريو]

ادب ۾ ڌيءَ جو ڪردار هڪ اهم موضوع رهيو آهي، خاص طور تي خانداني لاڳاپن ۽ جنس جي بنياد تي سماجي ڪردارن جي حوالي سان. ٻارن ۽ سندن والدين جي وچ ۾ لاڳاپن جي پيشڪش وسيلي پڙهندڙ اهو سمجهي سگهن ٿا ته والدين جي پرورش جو انداز ٻار جي شخصيت ۽ ڪردار جي واڌ ويجهه تي ڪيئن اثرانداز ٿيندو آهي.

ادب ۾ اهڙيون ڪيتريون ئي مشهور ڌيئرون ملن ٿيون، جن جي شخصيت ۽ ڪردار جي اوسر سندن والدين کان گهڻو متاثر ٿي آهي.[7]

ڌيءَ والدين ناول ليکڪ سال
ايلزبيٿ بينيٽ مسٽر بينيٽ ۽ مسز بينيٽ (ڄائي گارڊينر) پرائيڊ اينڊ پريجڊس (فخر ۽ تعصب) جين آسٽن 1813
جو مارچ مارمي مارچ لٽل وومين (ننڍڙيون عورتون) لوئيسا مي الڪاٽ 1868
فرينسي نولن جاني نولن ۽ ڪيٽي نولن اي ٽري گروز ان بروڪلن (بروڪلن ۾ وڏو ٿيندڙ ھڪ وڻ) بيٽي سمٿ 1943
اسڪاوٽ فنچ اٽيڪس فنچ ڪلنگ آف اي ماڪنگ برڊ (هڪ ماڪنگ برڊ کي مارڻ ) هارپر لي 1960
ميگ مري ايلڪس مري ۽ ڪيٽ مري اي رنڪل ان ٽائيم (وقت ۾ گھنج) ميڊيلين لئنگل 1962
آسٽرڊ ميگنسن انگريڊ ميگنسن ۽ ڪلائوس اينڊرس وائيٽ اوليئينڊر جينيٽ فچ 1999

پڻ ڏسو

[سنواريو]

ٻاهريان ڳنڍڻا

[سنواريو]
ڌيءَ


حوالا

[سنواريو]
  1. Stein, Dorothy (1988). "Burning Widows, Burning Brides: The Perils of Daughterhood in India". Pacific Affairs 61 (3): 465–485. doi:10.2307/2760461. https://archive.org/details/sim_pacific-affairs_fall-1988_61_3/page/465.
  2. "Dowry". Britannica. 2026-04-25 تي حاصل ڪيل.
  3. {ڪتاب: قديم سنڌ ؛ از: ڀيرومل مهرچند آڏواڻي ؛ چوٿون ايڊيشن 2004، پبلشر: سنڌي ادبي بورڊ ڄامشورو http://www.sindhiadabiboard.org/catalogue/History/Book46/Book_page22.html. {{cite web}}: Missing or empty |title= (مدد)
  4. Baccara, Mariagiovanna; Collard-Wexler, Allan; Felli, Leonardo; Yariv, Leeat (November 2013). "Child adoption matching: preferences for gender and race". LSE Research Online: 1. https://researchonline.lse.ac.uk/id/eprint/54258/. Retrieved 23 July 2021.
  5. Rosin, Hanna (8 June 2010). "The End of Men". theatlantic.com.
  6. Cole, Andrew. "يهودي اپاڪرفا ۽ زوال بابت عيسائي فڪري نظرين: گريگوري اعظم جي ڊيالاگي ۽ پراڻي سيڪسن جينيسس؛ روم ۽ اتر: جرماني يورپ ۾ گريگوري اعظم جي تعليمات جي شروعاتي قبوليت: 157-188
  7. "30 of the Best Parents in Literature" (انگريزي ۾). 2016-01-11. 2018-04-29 تي حاصل ڪيل.