آرمينيا

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو
ريپبلڪ آف آرمينيا

Հայաստանի Հանրապետություն
Hayastani Hanrapetut’yun  (ٻولي؟)
Flag of Armenia
{{{coat_alt}}}
جھنڊو سرڪاري نشان
ترانو: 
Մեր Հայրենիք
Mer Hayrenik
"Our Fatherland"
Location of Armenia
گادي جو هنڌ يروان
دفتري ٻوليون آرمينيائي [1]
نسلي گروھ (2011)
مذهب آرمينيائي اپاسٽلڪ چرچ[4]
مقامي آبادي آرمينيائي
حڪومت يونيٽريپارليامينٽريريپبلڪ
• صدر
آرمين سرڪيسيئن
• وزيراعظم
ڪئرين ڪاراپيٽين(قائم مقام)
• نيشنل اسيمبليءَ جو صدر
آرا بئبلين
قانون ساز ادارو نيشنل اسيمبلي
بنياد ۽ آزادي
• بنياد پيو
2492 BC
1500–1290 BC
14th century–1190 BC
860–590 BC
6th century BC
•  عظيم آرمينيائي بادشاھت
جنھن ۾ آرمينيا متحد ٿيو
آرٽڪسي گھراڻي ھيٺ [8]
190 BC[9]
52–428
885–1045
1198–1375

28 May 1918
• سويت يونين کان آزادي ورتائين .
23 August 1990سانچو:Padlsup
21 September 1991سانچو:Padlsup
26 December 1991سانچو:Padlsup
پکيڙ
• جملي
29٬743 km2 (11٬484 sq mi) (138th)
• آبي (%)
4.71[10]
آبادي
• 2016 اندازو
2,924,816[11]
• 2011 مردم شماري
کم 3,018,854[12][13] (134th)
•  گھاٽائي
101.5 /km2 (262.9 /sq mi) ( 99th)
جي ڊي پي (مساوي قوت خريد) 2017 اندازو
• ڪل
$27.212 billion[14]{{{GDP_PPP_rank}}}]])
• في سيڪڙو
$9,098[14]
جي. ڊي. پي  (رڳو نالي ۾ ) 2017 اندازو
• ڪل
$11.037 billion[14]
• في سيڪڙو
$3,690[14]{{{GDP_nominal_per_capita_rank}}}]])
جيني (2013) 31.5[15]
وچولو
ايڇ ڊي آء (2015) Increase2.svg 0.743[16]
اعلیٰ · 84th
ڪرنسي آرمينيائي ڊرام (֏) (AMD)
معياري وقت AMT (متناسق عالمی وقت+4)
ڊرائيونگ جو پاسو right
ڊائلنگ ڪوڊ +374
سرپرست سینٽ St. Gregory
انٽرنيٽ ڊومين .am .հայ
  1. Declared sovereignty.
  2. Declared independence via a referendum
  3. Independence was officially widely recognized after the dissolution of the Soviet Union. The current constitution was adopted on 5 July 1995.

مڪانيت: 40°N 45°E / 40°N 45°E / 40; 45

آرمينيا:Armenia (Listeni/ɑrˈmniə/;[17] سانچو:Lang-hy, سانچو:IPA-hy), officially the Republic of Armenia (سانچو:Lang-hy, سانچو:IPA-hy) يوريشيا جي علائقي ڏکڻ ڪوھ قاف ملڪ آھي جيڪو اولھ ايشيا ۾ واقع آهي.[18][19] ان جو سرحدون اولھ ۾ ترڪيءَ سان، اتر ۾ جارجيا سان، اوڀر ۾ ڊي فيڪٽو نگورنو ڪاراباخ جي آذربائيجاني علائقي ۾ نام نھاد ريپبلڪ آف ارٽسخ ۽ ڏکڻ ۾ ايران ۽ آذربائيجاني ايڪسڪليو نخچيويا سان ملن ٿيون.[20]

تعارف[سنواريو]

آرمينيا جو جھنڊو
آرمينيا جي سرڪاري مهر
آرمينيا جو نقشو

آرمينيا (Armenia) اتر اوڀر ايشيا جي ڪوچڪ ۽ ڏکڻ اولهه ٽرانس ڪاڪيشيا جو هڪ تاريخي علائقو آهي، جيڪو ترڪيءَ جي اتر اوڀر ۾ واقع آهي، جنهن جي پکيڙ لڳ ڀڳ ساڍا يارهن هزار چورس ميلن تي پکڙيل آهي، آرمينيا ڪنهن وقت روس جي رياست به رهيو آهي. هن جي آبادي چاليهه لکن کان مٿي آهي. آرمينيا جو گهڻو حصو پهاڙي آهي. چيو وڃي ٿو ته طوفان نوح کانپوءِ حضرت نوح جو ٻيڙو اچي هتي لٿو. هتان جي آبهوا پاڪستان جي آبهوا سان هڪجهڙائي رکي ٿي. هتان جا رهواسي مشرقي قوم جي نسل مان آهن، جيڪي انڊو يورپين ماڻهن سان گڏجي ويا آهن. هتان جي مقامي زبان فارسي سان ملندڙ جلندڙ آهي. آرميني حڪومت ستين صدي ق . م ۾ قائم ٿي. 505 ق.م سائرس اعظم ان کي ايراني سلطنت ۾ شامل ڪيو. جڏهن سڪندر اعظم 330 ق.م ايران فتح ڪيو ته سلوڪسي (Selevcid)، سلطنت جو حصو بنجي ويو. (سلوڪس سڪندراعظم جو هڪ جرنيل هو). سڪندراعظم جي وفات کانپوءِ سندس جرنيلن ان جي حڪومت پاڻ ۾ ورهائي ڇڏي. سلوڪس جي حصي ۾ شام ۽ اوڀرندي حصي وارا علائقا آيا. هتي سلوڪس خاندان 312 ق. م کان 364 ق. م تائين حڪومت ڪئي.

ٻي صدي ق.م ۾ روم ۽ سلوڪسي حڪومتن ۾ جنگ لڳي. ان عرصي دوران آرمينيا آزاد ملڪ بنجي ويو. آرمينيا 94 ق.م کان 56 ق. م تائين مشرق قريب جي سڀني حڪومتن کان طاقتور حڪومت هئي. ان کي دنيا جي سڀ کان قديم عيسائي مملڪت چيو ويندو هو. ڇاڪاڻ ته 300ع ۾ هتان جي بادشاهه ترمي دانس عيسائيت کي سرڪاري مذهب قرار ڏنو هو. اٺين صدي عيسويءَ ۾ هي ملڪ عربن جي قبضي هيٺ اچي ويو. يارهين صدي عيسويءَ ۾ سلجوقين ان تي قبضو ڪيو. آرمينيا سورهين صديءَ ۾ ترڪ سلطنت عثمانيه جو حصو بڻجي ويو. آرمينيا جي ڪجهه حصي تي روس ۽ ايران جو به قبضو رهيو. پهرين جنگ عظيم ۾ ترڪيءَ کي شڪست ملي، 1917ع ۾ روس ۾ سوشلسٽ انقلاب کانپوِ 1918ع ۾ آرمينين پنهنجي آزاد حڪومت قائم ڪرڻ جي ڪوشش ڪئي، پر 1920ع ۾ ترڪيءَ ۽ روس جي حڪومتن ٻيهر ان تي قبضو ڪري ورتو.[21]


حوالا[سنواريو]

  1. "Constitution of Armenia, Article 20". president.am. 
  2. اساترين،گارنيڪ ۽ اراڪلووا. The Ethnic Minorities in Armenia. Part of the OSCE. Archived copy at WebCite (16 April 2010).
  3. Ministry of Culture of Armenia "The ethnic minorities in Armenia. Brief information". As per the most recent census in 2011. "National minority".
  4. "National Assembly of the Republic of Armenia - Official Web Site - parliament.am". www.parliament.am. 
  5. Lang, David Marshall. Armenia: Cradle of Civilization. London: Allen and Unwin, 1970, p. 114. ISBN 0-04-956007-7.
  6. Redgate, Anna Elizabeth. The Armenians. Cornwall: Blackwell, 1998, pp. 16–19, 23, 25, 26 (map), 30–32, 38, 43 ISBN 0-631-22037-2.
  7. Redgate, A. E. (2000). The Armenians (Reprint ed.). Oxford: Blackwell. p. 5. ISBN 0-631-22037-2. https://books.google.com/books?id=e3nef10a3UcC&dq. "However, the most easily identifiable ancestors of the later Armenian nation are the Urartians." 
  8. de Laet, Sigfried J.; Herrmann, Joachim, eds (1996). History of Humanity: From the seventh century century A.D. (1st ed.). London: Routledge. p. 128. ISBN 978-92-3-102812-0. "The ruler of the part known as Greater Armenia, Artaxias (Artashes), the founder of a new dynasty, managed to unite the country..." 
  9. Encyclopedia Americana: Ankara to Azusa. Scholastic Library Publishing. 2005. p. 393. "It was named for Artaxias, a general of Antiochus the Great, who founded the kingdom of Armenia about 190 B.C." 
  10. "The World Fact Book – Armenia". Central Intelligence Agency. وقت 19 July 2010 کي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 17 July 2010. 
  11. "World Population Prospects: The 2017 Revision". ESA.UN.org (custom data acquired via website). United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division. حاصل ڪيل 10 September 2017. 
  12. "Statistical Service of Armenia" (PDF). Armstat. حاصل ڪيل 20 February 2014. 
  13. "Armenia Population". countrymeters.info. http://countrymeters.info/en/Armenia. 
  14. 14.0 14.1 14.2 14.3 "Report for Selected Countries and Subjects". World Economic Outlook Database, October 2017. Washington, D.C.: International Monetary Fund. حاصل ڪيل 17 January 2018. 
  15. "Gini index". World Bank. حاصل ڪيل 12 May 2016. 
  16. "Human Development Report 2016" (PDF). United Nations. حاصل ڪيل 28 September 2017. 
  17. "Armenia." Dictionary.com Unabridged. 2015.
  18. Central Intelligence Agency (2014). The CIA World Factbook 2015. Skyhorse Publishing. p. 5241. ISBN 978-1-62914-903-5. https://books.google.com/books?id=xutfBgAAQBAJ&pg=PT5241. 
  19. The UN classification of world regions places Armenia in Western Asia; the CIA World Factbook "Armenia". The World Factbook. CIA. وقت 10 October 2010 کي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 2 September 2010.  "Armenia". National Geographic. , "Armenia". Encyclopædia Britannica. , (Italian ۾) Calendario Atlante De Agostini (111 ed.). Novara: Istituto Geografico De Agostini. 2015. p. sub voce. ISBN 9788851124908.  and Oxford Reference Online {{cite web|url=http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780199546091.001.0001/acref-9780199546091-e-652 |title=Oxford Reference |publisher=Oxford Reference Online |accessdate=20 October 2012|doi=10.1093/acref/9780199546091.001.0001/acref-9780199546091-e-652 |doi-broken-date=2017-09-23
  20. The Oxford Encyclopedia of Economic History. Oxford University Press. 2003. p. 156. ISBN 978-0-19-510507-0. 
  21. http://encyclopediasindhiana.org/article.php?Dflt=%D8%A2%D8%B1%D9%85%D9%8A%D9%86%D9%8A%D8%A7