مواد ڏانھن هلو

ٿاڻو بولا خان تعلقو

ٿاڻو بولا خان تعلقو
تحصيل تهانه بولا خان
تعلقو
Thana Bula Khan Tehsil
کيرٿر نيشنل پارڪ
سنڌ جي نقشي ۾ ڄامشورو ضلعو نارنگي رنگ سان ڏيکاريل
سنڌ جي نقشي ۾ ڄامشورو ضلعو نارنگي رنگ سان ڏيکاريل
ٿاڻو بولا خان تعلقو is located in سنڌ
ٿاڻو بولا خان تعلقو
ٿاڻو بولا خان تعلقو
ٿاڻو بولا خان تعلقو is located in Pakistan
ٿاڻو بولا خان تعلقو
ٿاڻو بولا خان تعلقو
سنڌ جي نقشي ۾ ڄامشورو ضلعو نارنگي رنگ سان ڏيکاريل
متناسقات: Thana Bula Khan Taluka 25°13′N 67°30′E / 25.21°N 67.50°E / 25.21; 67.50
ملڪ  پاڪستان
صوبو  سنڌ
ضلعو ڄامشورو
تعلقا هيڊڪوارٽر ٿاڻو بولا خان
حڪومت
  ميمبر قومي اسيمبلي A
  صوبائي اسيمبلي جو ميمبر ملڪ اسد سڪندر
پکيڙ
  ڪل 5,367 ڪ.م2 (2,072 ميل2)
آبادي (2017)
  ڪل 145,450[1]

ٿاڻو بولا خان تعلقو (انگريزي: Thano Bula Khan ) پاڪستان جي صوبي سنڌ جي حيدرآباد ڊويزن جي ضلعي ڄامشوري جو هڪ تعلقو آهي جنھن جو صدر مقام ٿاڻو بولا خان شھر آھي۔ ھتان جي آبادي جي اڪثريت ھندو آھي۔ ھن تعلقي جي آدم شماري سال 1998ع ۾ 1,03,826 ھئي جيڪا وڌي سال 2017ع ۾ 1,45,450 تي پھتي آھي۔ تعلقي جي پکيڙ 5,367 چورس ڪلوميٽر آهي ۽ ھتي جي آبادي جي گھاٽائي 27.1 ماڻھو في چورس ڪلوميٽر آھي۔ ڪل آبادي مان 1,30,492 ماڻھو ٻھراڙيءَ ۾ ۽ 14,958 ماڻھو شھر ۾ رھن ٿا۔ [2]

نالو

[سنواريو]

تعلقي جو نالو، محل ڪوهستان، سنڌي ۾ "جبل وارو علائقو" جي معنيٰ ڏئي ٿو.

جاگرافي

[سنواريو]

شهر جي چوڌاري ٽڪريون آهن. سنڌ جي اولهه واري علائقي ۾ واقع هي تعلقو، اتر ۾ خيرپور ناٿن شاهه ۽ سيوهڻ تعلقن، اوڀر ۾ ڪوٽڙي، اولهه ۾ دُريجي تعلقي ۽ ڏکڻ ۾ گڊاپ ۽ ٺٽي تعلقن سان ڳنڍيل آهي.

تاريخ

[سنواريو]

سنڌ، پاڪستان جي ڄامشورو ضلعي ۾ محل ڪوهستان (هاڻي ٿانو بولا خان تعلقو) سال 1865ع ۾ وجود ۾ آيو. انگريزن جي سنڌ تي قبضي کان اڳ، "محل ڪوهستان" سال 1783ع کان 1843ع تائين، ٺٽي جو حصو هو. سنڌ جو هڪ اهم شهر، ٺٽو ٽالپر خاندان جي گاديءَ جو هنڌ رهيو. ٽالپر خاندان سنڌ تي غلبو ڪيو ۽ محل ڪوهستان انهن جي مکيه زمينن مان هڪ هو. سال 1843ع ۾ انگريزن جي فتح کان پوءِ سنڌ کي ٽن ضلعن؛ ڪراچي، حيدرآباد ۽ شڪارپور ۾ ورهايو ويو.

محل ڪوهستان لاءِ ڪراچي ضلعو چونڊيو ويو. سال 1858ع ۾ جڏهن ڪراچي ضلعو وڌيڪ ڊويزنن ۽ تعلقن ۾ ورهايو ويو ته محل ڪوهستان کي ڪوٽڙي ڊويزن ۽ تعلقي ۾ شامل ڪيو ويو. پر سال 1865ع ۾، محل ڪوهستان ڪوٽڙي تعلقي کان الڳ ٿي ويو ۽ ڪراچي ضلعي جي ڪوٽڙي ڊويزن ۾ هڪ نئون تعلقو، محل ڪوهستان ٺاهيو ويو.[3] تعلقي جو هيڊ ڪوارٽر ٿاڻو بولا خان شهر ۾ هو، جيڪو ضلعي ڪراچي جي مرڪز ۾ هو.[4]

محل ڪوهستان تعلقو سال 1901ع ۾ ڪراچي ضلعي کان ورهايو ويو ۽ نئين قائم ٿيل لاڙڪاڻي ضلعي ۾ شامل ڪيو ويو. محل ڪوهستان تعلقو سال 1931ع ۾ ٻيهر لاڙڪاڻي ضلعي کان آزاد ڪيو ويو ۽ نئين ضلعي، دادو ۾ ضم ڪيو ويو.[5] سال 1947ع ۾ ورهاڱي کان پوءِ تعلقي جو نالو ٿاڻو بولا خان رکيو ويو.[6] سال 2004ع ڄامشورو ۽ ٿاڻو بولا خان تعلقن کي ملائي ڄامشوري جي نالي سان هڪ نئون ضلعو ٺاهيو ويو.[7]

تاريخي جڳهيون

[سنواريو]

رني ڪوٽ قلعو، منگهو پير قلعو، ۽ پير روشن شاهه مزار تعلقي ۾ واقع ڪجهه تاريخي يادگار آهن.

معيشت

[سنواريو]

تعلقي ۾، جيڪو بنيادي طور تي ٻهراڙي وارو آهي، زراعت مکيه معاشي شعبو آهي، ڪڻڪ، ڪپهه ۽ ڪمند تعلقي ۾ پوکيل ٽي مکيه فصل آهن. نوري آباد (تعلقي جو ٽپو) ۾، ڪيتريون ئي وڏيون صنعتون پڻ آهن، جن ۾ سيمينٽ پلانٽ، ڪڻڪ پيسڻ واريون ملون ۽ اينٽون ٺاهڻ جون ڀٽيون شامل آهن.

آباديات

[سنواريو]

7 تعلقي ۾، لڳ ڀڳ 145,000 ماڻهو رهن ٿا. آبادي جي اڪثريت سنڌي آهي، پر بلوچي ۽ اردو ڳالهائيندڙن جي به وڏي آبادي آهي. ڪيتريون ئي ننڍيون مذهبي اقليتون، جن ۾ هندو ۽ عيسائي شامل آهن، تعلقي ۾ رهن ٿيون.

آدمشماري

[سنواريو]

پاڪستان اسٽيٽسٽڪس بيورو جي مطابق ھن تعلقي جي آدمشماري پھرين مارچ، 1998ع ۾ 1,03,826 ھئي. ان کانپوء 15 مارچ، 2017ع جي آدمشماري مطابق وڌي 1,45,450 ٿي وئي. تعلقي جي ڪل پکيڙ 5,367 چورس ڪلوميٽر آھي ۽ ان نسبت سان ھن تعلقي ۾ آبادي جي گھاٽائي 27.10 ماڻھو في چورس ڪلوميٽر آهي. 1,30,492 ماڻھو ٻھراڙيءَ ۾ رھن ٿا ۽ 14,958 شھري آبادي آهي، جيڪا ٿاڻو بولا خان شھر ۾ رھائش پذير آهي۔[8]

يونين ڪاؤنسلون

[سنواريو]
ٿاڻو بولا خان تعلقي جون يونين ڪاؤنسلون ۽ آبادي
نمبر يونين ڪائونسلون آبادي (1998) آبادي (2017)
1يو.سي. ٿاڻو بولا خان
2يو.سي. ٿاڻو عارب خان
3يو.سي.تَونگ
4يو.سي.سَري
5يو.سي. مول

ديھون

[سنواريو]

ٿاڻو بولا خان تعلقي ۾ ڪل 28 ديھون واقع آهن.

تعلقي جون ديھون[9]
# ديھ # ديھ # ديھ # ديھ
1بابر بند2بچاڻي3بٺارو ڪرچاٽ4ٻيلي ٿپ
5ڀل6ڏيسوي7ڌماچ8گھنگھيارو
9ھاٺل بٺ10ڪالو کوھار11ڪنڊي ترائي12ڪپاٽ
13کجور14ڪوھ تراش15لوياڇ دودا خان16لوياش سردار خان
17مولي18پاٽ ڪرچاٽ19پوکاڻ20رني ڪوٽ
21ريڪ22ساري23ٽاڪ مڪان24ٺنڊو عارب خان
25[ٽڪو باران[]]26توئنگ27اٺ پالاڻ28واھي عارب خان

ماڳ مڪان

[سنواريو]

حوالا

[سنواريو]
  1. https://www.citypopulation.de/php/pakistan-distr-admin.php?adm2id=82104
  2. https://www.citypopulation.de/php/pakistan-distr-admin.php?adm2id=82104۔ خالي يا غائب |title= (مدد)
  3. "Settlement records of the Sehwan Division of the Karachi Collectorate, Sind : Talukas Manjhand, Kotri, and Kohistan", catalog.crl.edu (ٻولي ۾ English), 1889, حاصل ڪيل 03 سيپٽمبر 2023۔
  4. "Settlement records of the Sehwan Division of the Karachi Collectorate, Sind : Talukas Manjhand, Kotri, and Kohistan", catalog.crl.edu (ٻولي ۾ English), 1889, حاصل ڪيل 03 سيپٽمبر 2023۔
  5. "Settlement records of the Sehwan Division of the Karachi Collectorate, Sind : Talukas Manjhand, Kotri, and Kohistan", catalog.crl.edu (ٻولي ۾ English), 1889, حاصل ڪيل 03 سيپٽمبر 2023۔
  6. "Settlement records of the Sehwan Division of the Karachi Collectorate, Sind : Talukas Manjhand, Kotri, and Kohistan", catalog.crl.edu (ٻولي ۾ English), 1889, حاصل ڪيل 03 سيپٽمبر 2023۔
  7. "Four new districts created in Sindh", DAWN.COM (ٻولي ۾ انگريزي), 14 ڊسمبر 2004, حاصل ڪيل 03 سيپٽمبر 2023۔
  8. https://www.citypopulation.de/php/pakistan-distr-admin.php?adm2id=82104۔ خالي يا غائب |title= (مدد)
  9. resultsBoard of Revenue, Sindh [مئل ڳنڍڻو]