بلوچي ٻولي

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو
بلوچي
بلوچی
Balochi.svg
Balochi in Perso-Arabic script (Nastaʿlīq style)
ٻولي جو وطن

Pakistan, Iran, Afghanistan, Oman, Turkmenistan

[1]
قوميت predominantly Baloch, some Brahui and Sheedis
ٻولي ڳالهائيندڙ
7.6 million (2007)[2]
لھجو
Official status
سرڪاري ٻولي وغيره
Balochistan
تسليم ڪيل اقليت
language in
ريگيوليٽر Balochi Academy, Quetta, Pakistan
ٻولي جا ڪوڊ
ISO 639-2 bal
ISO 639-3 balinclusive code
Individual codes:
bgp – Eastern Balochi
bgn – Western Balochi
bcc – Southern Balochi
ktl – Koroshi
Glottolog balo1260[3]
Linguasphere 58-AAB-a > 58-AAB-aa (East Balochi) + 58-AAB-ab (West Balochi) + 58-AAB-ac (South Balochi) + 58-AAB-ad (Bashkardi)
Moderniranianlanguagesmap.jpg
Geographic distribution of Balochi (yellow) and other Iranian languages
This article contains IPA phonetic symbols. Without proper rendering support, you may see question marks, boxes, or other symbols instead of Unicode characters. For a guide to IPA symbols, see Help:IPA.

بلوچي:Balochi : (سانچو:Lang-bal, Balòči) ھڪ اولھ ايراني ٻولي آهي[4] اھا بلوچن جي ٻولي آهي جيڪاپاڪستان، ايران،افغانستان ۽ اومان ۾ ڳالھائي ويندي آھي.ھن ٻوليءَ جا گھٽ ۾ گھٽ اٺ حروف علت Vowels آھن جن مان پنج وڏا ۽ ٽي ننڍا آهن.[5].بلوچي ٻوليءَ جا ٻہ وڏا لھجا آھن : 1.مندواڻي ۽ 2. مزاري.[6] پاڪستان جي صوبي بلوچستان جي بلوچ قبيلن جي ٻولي بلوچي آهي. ھن ٻوليء جي ترقيء لاءِ بلوچستان يونيورسٽي ۾ بلوچ اڪيڊمي ڪم ڪري رھي آھي.

تاريخ[سنواريو]

بلوچي ٻولي جو سلسلو ڏکڻ اوڀر ايران۾ ڳالھائجندڙ قديم ٻولين سان ملي ٿو. بلوچ قبيلا بلوچستان ۾ اتر اوڀر ايران مان آيا ء پاڻ سان ھيء ٻولي بہ کڻي آيا. ھن ٻوليء جو پھريون ماھوار رسالو 1952 ۾ ڪراچيءَ مان شايع ٿيو پر اھو بہ گھڻو عرصو ھلي نہ سگھيو.ان کان پوءِ 1960 ۾ سرڪاري رسالو ڪوئيٽا کان مجلہ اولس جي نالي سان جاري ٿيو جيڪو اڃان تائين جاري آهي.ڄام ورڪ، مست توڪلي، گل خان نصير، آزاد جمال الدين، ن.م.دانش، بانل دشتياري (نازبيبي) مشھور بلوچي اديب ۽ شاعر آهن.

حوالا[سنواريو]

  1. Hamid Ali Baloch. "SOCIOLINGUISTIC CONTACT AND THE PROVIDENCE OF THE BALOCHI LANGUAGE IN MODERN TIMES". academia.edu. حاصل ڪيل 6 March 2016. 
  2. Mikael Parkvall, "Världens 100 största språk 2007" (The World's 100 Largest Languages in 2007), in Nationalencyklopedin
  3. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin et al., eds (2016). "Balochic". Glottolog 2.7. Jena: Max Planck Institute for the Science of Human History. http://glottolog.org/resource/languoid/id/balo1260. 
  4. "Eastern Iranian languages". Encyclopedia Iranica. "Baluchi, a North-Western Iranian language, is spoken chiefly in Pakistan, in the south-eastern corner of the Iranophone area."
  5. See Farrell (1990) for Southern Balochi (as spoken in Karachi, Pakistan, and Axenov (2006) for Western Balochi as spoken in Turkmenistan.
  6. Dames, Mansel Longworth (1922). A text book of the Balochi language. Lahore: Government Print of Punjab. p. 1. https://archive.org/stream/textbookofbaloch00damerich#page/n3/mode/2up.