جده
جدہ
جِدَّة | ||
|---|---|---|
 Traditional architecture in Historic Jeddah  Historic Jeddah City Center | ||
| ||
| Nickname: The Bride of the Red Sea | ||
| Motto: Jeddah Is Different | ||
| Country |  سعودي عرب
| |
| Region | Mecca | |
| Established | 6th century BC | |
| Government | ||
| • Governorate Mayor | Saleh Al-Turki[1] | |
| Area | ||
| 1,600 ڪ.م2 (600 ميل2) | ||
| • Urban | 1,793 ڪ.م2 (692 ميل2) | |
| • Metro | 2,485 ڪ.م2 (959 ميل2) | |
| يونيسڪو عالمي ثقافتي ورثو | ||
| سرڪاري نالو | Historic Jeddah, the Gate to Makkah | |
| يونيسڪو عالمي ثقافتي ورثو | Cultural: ii, iv, vi | |
| حوالو | 1361 | |
| داخلا | 2014 (38th سيشن) | |
| ايراضي | 17.92 ha | |
| بفر زون | 113.58 ha | |
_(50703575237).jpg)
_(50703484406).jpg)
جده (انگریزی: Jeddah، عربي: جِدَّة) سعودي عرب جي صوبي مڪي جو هڪ بندرگاهه شهر آهي، جيڪو حجاز جي علائقي ۾ ڳاڙهي سمنڊ جي ساحل تي واقع آهي. جده ملڪ جو تجارتي مرڪز آهي. اهو معلوم ناهي ته جده ڪڏهن ٺهرايو ويو، پر جده جي شهرت سال 647ع ۾ وڌي وئي جڏهن خليفي عثمان ان کي هڪ سفري مرڪز بنايو جيڪو مسلمان سياحن جي خدمت لاءِ مقدس شهر مڪي ڏانهن اسلامي زيارت لاءِ ويندا هئا. ان وقت کان وٺي، جده لکين حاجين لاءِ گيٽ وي جي حيثيت ۾ ڪم ڪيو آهي جيڪا روايتي طور تي سمنڊ ذريعي ۽ تازو هوائي ذريعي کنگ عبدالعزیز انٹرنیشنل ایئرپورٹ، سعودي عرب پهتن تا.[2][3]
سال 2022ع جي اندازی مطابق 37,51,722 ماڻهن جي آبادي سان، جده صوبي مڪي جو سڀ کان وڏو شهر آهي،[4] حجاز جو سڀ کان وڏو شهر، سعودي عرب جو ٻيو نمبر وڏو شهر (راڄڌاني رياض کان پوءِ)، ۽ وچ اوڀر م نائين نمبر وڏو شهر آهي. اهو پڻ اسلامي سھڪار تنظيم جي انتظامي مرڪز طور ڪم ڪري ٿو. جده اسلامي بندرگاهه، ڳاڙهي سمنڊ تي، دنيا جي ڇهين نمبر وڏي بندرگاهه آهي،[5] ۽ وچ اوڀر ۾ (دبئي جي جبل علي جي بندرگاهه کان پوءِ) ٻيو نمبر وڏو ۽ مصروف ترين بندرگاهه آهي.
جده مڪي شريف جو پرنسپل گيٽ وي آهي، اسلام جو مقدس ترين شهر، 65 ڪلوميٽر (40 میل) اوڀر طرف، جڏهن ته مديني، ٻيو مقدس شهر، 360 ڪلوميٽر (220 میل) اتر ڏانهن آهي. اقتصادي طور تي، جده سعودي عرب ۽ وچ اوڀر جي اندر سائنسي ۽ انجنيئرنگ قيادت ۾ سرمائيداري سيڙپڪاري کي وڌيڪ ترقي ڪرڻ تي ڌيان ڏئي رهيو آهي.[6] جده سال 2009ع ۾ انوويشن سٽيز انڊيڪس ۾ آفريڪا، مڊل ايسٽ ۽ "استان" ملڪن جي علائقي ۾ چوٿين نمبر تي هئو.[7]
جده سعودي عرب جي بنيادي تفريحي شهرن مان هڪ آهي ۽ گلوبلائيزيشن ۽ ورلڊ سٽيز اسٽڊي گروپ ۽ نيٽورڪ (GaWC) پاران بيٽا ورلڊ شهر جو درجو دنو ويو آهي. ڳاڙهي سمنڊ جي ويجهو شهر، مڇي مارڻ ۽ سامونڊي کاڌا ملڪ جي ٻين حصن جي برعڪس کاڌي جي ثقافت تي غالب آهن. عربي ۾، شهر جو نعرو "جده غيير" آهي، جنهن جو ترجمو "جده مختلف آهي".
حوالا
[سنواريو]- ↑ "Saleh Al-Turki, mayor of Jeddah", arabnews.com, Saudi Research & Publishing Company, 27 March 2019, حاصل ڪيل 7 January 2021۔
- ↑ Centre, UNESCO World Heritage, "Historic Jeddah, the Gate to Makkah Sharif", UNESCO World Heritage Centre (ٻولي ۾ انگريزي), حاصل ڪيل 04 سيپٽمبر 2022۔
- ↑ "Jeddah Hooked on Fishing", Arab News (ٻولي ۾ انگريزي), 04 مارچ 2006, حاصل ڪيل 04 سيپٽمبر 2022۔
- ↑ "Mecca Region (Saudi Arabia): Places in Governorates - Population Statistics, Charts and Map", www.citypopulation.de, حاصل ڪيل 03 فيبروري 2024۔
- ↑ "Top 50 World Container Ports | World Shipping Council", www.worldshipping.org, اصل کان 19 نومبر 2020 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 25 نومبر 2020۔
- ↑ "'Jeddah has the potential to become a Knowledge City'Saudi Arabia - Zawya", اصل کان 01 جولاءِ 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 28 جولاءِ 2010۔
- ↑ "2thinknow Innovation Cities™ Emerging 11 Index 2009 - Middle East, Africa and Former USSR States | 2009", Innovation-cities.com, 12 نومبر 2009, حاصل ڪيل 17 اپريل 2011۔
- صفحا جنم ۾ غير-انگي فارميٽ.نم آرگيومينٽ آھي
- مضمون with short description
- Short description is different from Wikidata
- Pages using infobox settlement with bad settlement type
- سانچا
- Pages using infobox settlement with no coordinates
- سعودي عرب
- وڏا شهر
- بندرگاهه وارا شهر
- سعودي عرب ۾ شهر
- سعودي عرب ۾ آباد ساحلي هنڌ
- ٽٽل فائيل ڳنڍڻن وارا صفحا