مواد ڏانھن هلو

بينن

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
جمھوريا بینن

République du Bénin (فرانسيسي)
Flag of بینن
{{{coat_alt}}}
جھنڊو نِسبتي نشان
شُعار: '
  • "Fraternité, Justice, Travail" (فرانسيسي)
برادري، انصاف، محنت
Fraternity, Justice, Labour
ترانو: L'Aube nouvelle (فرانسيسي)
"هڪ نئين دینھن جی صبح"
بینن (ڳاڙهو سائو)
بینن (ڳاڙهو سائو)
گادي جو هنڌپورٽو نووو
سڀ کان وڏو شهرڪَوٽَونُو
دفتري ٻوليونفرانسیسي[1]
قومي ٻوليونعربي، انگريزي، اگونا، اچوبه، الادا، فون، گيبي، پيرا، فلا، ٽوفن، ٽَلي، ٽولي وائي، بربا، ڪبي، لاما، لوڪپا، بیلائم، موسي، ناتني، نگنگم، تماري، ٽيم، واما، يوما، ڪووا، چاڪوسي، ايڊو، آئفي، مڪول، يوروبا، يوروبائيڊ، باربا، ڏنڊي، فولا، هاوسا.
نسلي گروھ (2020[2])• فون: 38.4 سيڪڙو

• ادجا ۽ مينا: 15.1 سيڪڙو

• يوروبا: 12 سيڪڙو

•باربا: 9.6 سيڪڙو

• فولا: 8.6 سيڪڙو

• عثماني: 6.1 سيڪڙو

• يوا-لوڪپا: 4.3 سيڪڙو

• ڊندي: 2.9 سيڪڙو

• ٻيا: 2.8 سيڪڙو
مذهب (2020)• عيسائيت: 52.2 سيڪڙو

• اسلام: 24.6 سيڪڙو

• روايتي عقيدن:  17.9 سيڪڙو

• ڪوبه مذهب ناهي: 5.2 سيڪڙو

• ٻيا: 0.1 سيڪڙو
مقامي آباديبينينیز
حڪومتگڏيل صدارتي جمهوريه
 صدر
پيٽرائس ٽالون
 نائب صدر
مريم چابي تلاتا
مقننه قومي اسيمبلي
آزادي فرانس کان
 ريپبلڪ آف داهومي قائم ٿيو
11 ڊسمبر، 1958ع
 آزادي
1 آگسٽ، 1960ع
پکيڙ
 جملي
114,763 چورس ڪلوميٽر (44,310 چورس ميل)[3] (100ھون)
 پاڻي (%)
0.4 سيڪڙو
آبادي
 2022 اندازو
13,754,688[4] (74th)
  گھاٽائي
94.8/km2 (245.5/sq mi)
جِي ڊي پي (مساوي قوت خريد )2023ع لڳ ڀڳ
 ڪل
Increase $59.241 billion[5] (137ھون)
 في سيڪڙو
Increase $4,305[5] (163ھون)
جِي. ڊي. پي  (رڳو نالي ۾ )2023ع لڳ ڀڳ
 ڪل
بلین آمريڪي ڈالر[5] (141st)
 في سيڪڙو
Increase $1,449[5] (163ھون)
جِينِي (2015ع)Negative increase 47.8[6]
اعلیٰ
ايڇ ڊي آء (2021)Decrease 0.525[7]
ڪمتر · 166ھون
ڪرنسياولھہ آفريڪن CFA فرانڪ (XOF)
معياري وقتWAT (متناسق عالمي وقت+1)
تاریخ جو نمونوdd/mm/yyyy
ڊرائيونگ جو پاسوساجی
ڊائلنگ ڪوڊ+229
انٽرنيٽ ڊومين.bj
  1. Cotonou is the seat of government.

بينن (انگريزي: Benin)، سرڪاري طور تي ريپبلڪ آف بنين (فرانسيسي:République du Bénin) ۽ داهومي (Dahomey) [8] جي نالي سان پڻ سڃاتل آھي، اولهه آفريڪا ۾ واقع هڪ ملڪ آهي۔ هن ملڪ جي اولھ ۾ ٽوگو، اوڀر ۾ نائيجيريا، اتر۔اولهه ۾ برڪينا فاسو ۽ اتر۔اوڀر ۾ نائجر آهن. ڏکڻ ۾ هن جي ننڍڙي ساحلي لائين خليج بينن سان لڳي ٿي. ان جي آبادي جي اڪثريت بائٽ آف بينن (Bight of Benin) جي ڏاکڻي سامونڊي ڪناري تي رهي ٿي، گني جي نار جو حصو ائٽلانٽڪ سمنڊ جي اُتر واري تري واري حصي ۾ آهي. [9] گاديءَ جو هنڌ پورٽو نووو (Porto-Novo) آهي ۽ حڪومت جي سيٽ ڪوٽونو (Cotonou) ۾ ​​آهي، جيڪو سڀ کان وڌيڪ آبادي وارو شهر ۽ اقتصادي راڄڌاني آهي. بينن 1,14،763 چورس ڪلوميٽر (44،310 چورس ميل) جي ايراضيءَ تي پکڙيل آهي ۽ 2016ع ۾ ان جي آبادي لڳ ڀڳ هڪ ڪروڙ نو لک هئي.[10] .

اهو هڪ ننڍڙو، اڀرندڙ ، تمام گهٽ ترقي يافته ملڪ آهي، جنهن جي معيشت گهڻو ڪري زراعت تي منحصر آهي ۽ پام آئل ۽ ڪپهه جو برآمد ڪندڙ آهي. ڪجھ روزگار ۽ آمدني زراعت مان پيدا ٿئي ٿي.[11] 17هين کان 19ھین صدي تائين، علائقي جي سياسي ادارن ۾ داهومي جي سلطنت، پورٽو نووو جي شهری رياست ۽ اتر ڏانهن ٻيون رياستون شامل آهن. هن علائقي کي 17ھین صدي جي شروعات کان اولهه آفريڪا جي غلامن جي واپار جي ساحل طور حوالو ڏنو ويو ڇاڪاڻ ته انهن ماڻهن جو وڏو تعداد جيڪو ائٽلانٽڪ غلامن جي واپار دوران نئين دنيا ڏانهن وڪرو ۽ اسمگل ڪيو ويو. سال 1894ع ۾ فرانس ان علائقي تي قبضو ڪري ورتو، ان کي فرينچ ويسٽ آفريڪا ۾ فرينچ ڊاهومي جي نالي سان شامل ڪيو ويو. سال 1960ع ۾، داهومي فرانس کان مڪمل آزادي حاصل ڪئي. هڪ خود مختيار رياست جي حيثيت ۾، بينن ۾ جمهوري حڪومتون، فوجي بغاوتون ۽ فوجي حڪومتون هيون. سال 1975ع کان 1990ع جي وچ ۾ هڪ خود بيان ڪيل مارڪسسٽ۔ليننسٽ رياست پيپلز ريپبلڪ آف بينن جي نالي سان وجود ۾ آئي. سال 1991ع ۾ ان جي جاءِ تي بينن جي ملٽي پارٽي ريپبلڪ قائم ڪئي وئي.[12]

بينن جي سرڪاري ٻولي فرينچ آهي، جنهن ۾ مقامي ٻوليون جهڙوڪ فون، باريبا، يوروبا ۽ ڊندي پڻ ڳالهايون وڃن ٿيون. بينن ۾ سڀ کان وڏو مذهبي گروهه عيسائيت (52.2 سيڪڙو) آهي، جنهن جي بعد اسلام (24.6 سيڪڙو) ۽ افريقي روايتي مذهب (17.9 سيڪڙو) آهي.[13]

بينن گڏيل قومن، آفريقي يونين، اولهه آفريقي رياستن جي اقتصادي ڪميونٽي (ECOWAS)، اسلامي تعاون جي تنظيم (OIC)، ڏکڻ ائٽلانٽڪ امن ۽ تعاون جو علائقو، فرانڪوفوني (Francophonie)، ساحل۔صحارن رياستن جي ڪميونٽي، افريقي پيٽروليم پروڊيوسرز ايسوسي ائيشن ۽ نائجر بيسن اٿارٽي جو ميمبر آهي.

پڻ ڏسو

[سنواريو]

تصويرون

[سنواريو]

حوالا

[سنواريو]
  1. "Benin". 7 July 2023 تي حاصل ڪيل.
  2. "PRINCIPAUX INDICATEURS SOCIO DEMOGRAPHIQUES ET ECONOMIQUES" (PDF). www.insae-bj.org (فرانسيسي ۾). INSTITUT NATIONAL DE LA STATISTIQUE ET DE L'ANALYSE ECONOMIQUE. محفوظ ڪيل (PDF) مان اصل نسخي کان 18 September 2020 تي محفوظ ڪيل. 14 December 2019 تي حاصل ڪيل.
  3. Annuaire statistique 2010 (PDF) (Report) (فرانسيسي ۾). INSAE. 2012. ص. 49. محفوظ ڪيل (PDF) مان اصل نسخي کان 4 March 2016 تي محفوظ ڪيل. 17 December 2015 تي حاصل ڪيل.
  4. سانچو:Cite CIA World Factbook
  5. 1 2 3 4 "World Economic Outlook Database, October 2023 Edition. (Benin)". IMF.org. International Monetary Fund. 10 October 2023. 16 October 2023 تي حاصل ڪيل.
  6. "GINI index (World Bank estimate)". databank.worldbank.org. World Bank. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 4 September 2022 تي محفوظ ڪيل. 1 February 2019 تي حاصل ڪيل.
  7. "Human Development Report 2021/2022" (PDF) (انگريزي ۾). United Nations Development Programme. 8 September 2022. 18 January 2023 تي حاصل ڪيل.
  8. "Dahomey Announces Its Name Will Be Benin". The New York Times (آمريڪي انگريزي ۾). 1975. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 16 September 2020 تي محفوظ ڪيل. 16 September 2020 تي حاصل ڪيل.
  9. Hughes, R. H.; Hughes, J. S. (1992). A Directory of African Wetlands. IUCN. ص. 301. ISBN 978-2-88032-949-5. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 8 May 2016 تي محفوظ ڪيل. 12 October 2015 تي حاصل ڪيل.
  10. "World Population Prospects: The 2017 Revision". ESA.UN.org (custom data acquired via website). United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division. 10 September 2017 تي حاصل ڪيل.
  11. "FAO Initiative on Soaring Food Prices". Food and Agriculture Organization of the United Nations. اصل نسخو مان 2012-10-24 تي محفوظ ڪيل. 29 June 2010 تي حاصل ڪيل.
  12. Global Logistics Assessments Reports Handbook. جلد 1: Strategic Transportation and Customs Information for Selected Countries. International Business Publications USA. 2008 [2015-10-06]. ص. 85. ISBN 978-0739766033.
  13. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "Religions in Benin | PEW-GRF".

ٻاهريان ڳنڍڻا

[سنواريو]


او آءِ سي
افغانستان | الجزائر | البانيا | آذربائيجان | بحرين | بنگلاديش | بينن | برڪینا فاسو برونائي | ڪيمرون | چاڊ | قمر جا ٻيٽ |آئيوري ڪوسٽ | جبوتي مصر | گيبون | گيمبيا گني | گني بسائو

گيانا | انڊونيشيا | ايران عراق | اردن | ڪويت قازقستان | ڪرگزستان | لبنان | ليبيا مالديپ | ملائيشيا | مالي | موريطانيه | مراڪش | موزمبيق | نائيجر نائيجيريا | اومان
پاڪستان | فلسطين | قطر | سعودي عرب سينيگال | سيراليون| صوماليا | سوڊان | سورينام | شام | تاجڪستان ترڪي| تيونس | ٽوگو ترڪمانستان | یوگینڊا | ازبڪستان | گڏيل عرب امارات | يمن