ٽوگو

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو

Animated-Flag-Togo.gif

ٽوگوليز ريپبلڪ

République togolaise (French)
Flag of Togo
{{{coat_alt}}}
جھنڊو قومي نشان
شعار: "Travail, Liberté, Patrie"[1] (French)
"Work, Liberty, Homeland"
مڪانيت  ٽوگو  (تيز نيرو رنگ)
مڪانيت  ٽوگو  (تيز نيرو رنگ)
گادي جو هنڌ لومي
6°8′N 1°13′E / 6.133°N 1.217°E / 6.133; 1.217
سڀ کان وڏو شهر لومي
دفتري ٻوليون فرانسيس
تسلیم ٿيل قومي ٻولي ايو سانچو:*ڪابيي
نسلي گروھ 99% ايو, ڪابيي , ٽيم , گوئرما , ۽ 33 ٻيا آفريڪي گروہ
1% يورپي، شامي نسل وارا لبناني[2]
مقامي آبادي ٽوگوليزي
حڪومت وحداني غالب پارٽي صدارتي ريپبلڪ
• صدر
فئوري نيسنگي
ڪومي سيلوم ڪلاسوء
قانون ساز ادارو نيشنل اسيمبلي
آزادي
• فرانس کان
27 اپريل 1960
پکيڙ
• جملي
56٬785 km2 (21٬925 sq mi) (123rd)
• آبي (%)
4.2
آبادي
• 2017 اندازو
7,965,055[2] (99th)
• 2010 مردم شماري
6,337,000
•  گھاٽائي
125.9 /km2 (326.1 /sq mi) ( 93rde)
جي ڊي پي (مساوي قوت خريد) 2017 اندازو
• ڪل

$12.433

billion[3] ( ملڪن جي جي.ڊي.پي. جي فھرست(مساوي قوت خريد)
• في سيڪڙو
$1,468[3]
جي. ڊي. پي  (رڳو نالي ۾ ) 2017 اندازو
• ڪل
$4.797 ارب ڊالر
• في سيڪڙو
$621{{{GDP_nominal_per_capita_rank}}}]])
جيني (2011) وڌندڙ 46[4]
اعلیٰ
ايڇ ڊي آء (2017) Increase2.svg 0.503[5]
ڪمتر · 165th
ڪرنسي ويسٽ آفريڪن سي ايف اي فرئنڪ (XOF)
معياري وقت جي ايم ٽي (متناسق عالمی وقت+0)
ڊرائيونگ جو پاسو right
ڊائلنگ ڪوڊ +228
انٽرنيٽ ڊومين .tg


ٽوگو:(انگريزي: Togo ) (Listeni/ˈtɡ/) جنھن جو سرڪاري نالو ٽوگليز ريپبلڪ آهي، اولھ آفريڪا جو ھڪ خودمختيار ملڪ آھي جنھن جون سرحدون اولھ م گھانا، اوڀر ۾ بينن، اتر ۾ بورڪينا فاسو ۽ ڏکڻ ۾ گني واري سمنڊ سان ملن ٿيون. ھن ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ لومي شھر آھي جيڪو گني واري سمند تي واقع آهي. ٽوگو جي پکيڙ 57000 چورس ڪلوميٽر آهي اھڙي طرح آفريڪا جي ننڍڙن ملڪن ۾ شامل آھي جنھن جي آبادي اٽڪل ڏھ لکن جي لڳ ڀڳ آهي. ھن ملڪ واري خطي م يارھين کان سورھين صديءَ دوران مختلف قبيلا لڏي ڦھلجندا ويا. ملڪ جو ساحلي علائقو غلامن جي خريد۽ فروخت جو مرڪز ھيو جتي يورپي واپاري اچي خريداري ڪندا هئا. ان واپار ھن ملڪ جي ساحل کي غلامن جي ساحل طور مشھوري ڏني. 1884 ۾ جرمني ھن علائقي جو نالو ٽوگو لينڊ کي پنھنجي زيرنگراني علائقو (Protectorate) بڻائي ڇڏيو. پھرين جنگ عظيم م ھن ملڪ جي حاڪميت فرانس جي حوالي ٿي. 1960 ۾ ھن ملڪ فرانس کان آزادي ورتي. 1967 ۾ ڪميونسٽ مخالف نيسنگبي آياديما فوجي بغاوت ذريعي ملڪ جي اقتدار تي قبضو ڪري ھڪ جماعتي ڊڪٽيٽر شپ قائم ڪئي. 1993 م ھتي گھڻ جماعتي صدارتي چونڊون ٿيون جن م ھي ڌانڌلي جي الزامن ۾ کٽي آيو ۽ اھڙي طرح ملڪ جو لاڳيتو ٽي ڀيرا صدر رھيو. مرڻ تائين ملڪ جو صدر رھيو. ان وقت ھن جو صدارتي عھدي جو لاڳيتو ڪل مدو 38 سال ھجڻ جي ڪري آفريڪا جو سڀ کان گھڻي دير تائين صدر رھڻ جو اعزاز رکندڙ حاڪم ھيو. [6] 2005 م سندس پٽ فوري نيسنگبي (Faure Gnassingbé) صدر چونڊجي آيو.

ٽوگو جي موسم گرم آھي ۽ ھتان جا ماڻھو صحارا جي قوم سڏبا آهن جن جي معيشت زراعت تي دارومدار رکندڙ آھي ۽ اھا موسم سندن پوکن م فائدو پھچائيدڙ آهي. ھن ملڪ جي سرڪاري ٻولي فرينچ يا فرانسيسي آھي. ماڻھن جو مذھب راوايتي آفريڪي عقيدي تي مشتمل آهي پر عيسائي ۽ مسلمان بہ ھتي نمايان اقليتون آھن.

حوالا[سنواريو]

  1. "Constitution of Togo". وقت 14 February 2012 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 20 November 2011. 
  2. 2.0 2.1 "Togo". CIA World Factbook. Central Intelligence Agency. حاصل ڪيل 26 October 2017. 
  3. 3.0 3.1 "Togo". International Monetary Fund. 
  4. "Gini Index". World Bank. حاصل ڪيل 2 March 2011. 
  5. "2018 Human Development Report". United Nations Development Programme. حاصل ڪيل 14 September 2018. 
  6. "Obituary: Gnassingbe Eyadema". (5 February 2005). BBC News. Retrieved 22 May 2007.