اربع

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
ڏانھن ٽپ ڏيو: رھنمائي, ڳولا

اربع هفتي جو ٽيون ڏينهن آهي. اربع اڱاري ۽ خميس جي وچ ۾ ايندو آهي. اردوءَ ۾ ان کي بڌ (بدھ)چوندا آھن. ’ٻڌر‘ تان ٻڌر مل. ٻڌر< سنڪسرت ٻُڌ = گرهه. Mercury عطارد + وار = ڏينهن. ٻڌ = سياڻو، داناءُ.[1]

تفصيل[سنواريو]

اربع = هن ڏينهن جو نالو عربي لفظ ”اربع“ يا ”اربعه“ آهي. جنهن جي معني چار آهي. سنڌي ٻوليءَ جي ڦيري مطابق پڇاڙيءَ ۾ ’الف‘ وڌائي مؤنث صورت ۾ ”-اربعا-“ (=چوٿون يا چوٿين) کي هفتي جو چوٿون ڏينهن ڪيو ويو. نجوم مطابق هفتي جا ڏينهن -آچر- (-آرتوار-) کان شروع ٿيندا، انهيءَ ڪري ”-اربعا-“ چوٿون ڏينهن ٿيو. سنڌي هندو -ان- کي ’-ٻڌر-‘ چوندا آهن.

هن حوالي سنڌي ٻولي هيٺيون چوڻيون مشهور آهن:

اَربَع خَطا

ث. چار گناه (شرع موجب ٽي گناه معاف ڪيا ويندا آهن). ڳري خطا. نه معاف ٿيڻ جهڙو ڏوهه.

اَربَع خطا ٿِيَڻُ

چوٿون ڀيرو گناه ٿيڻ. ناقابل معافي ڏوه ٿيڻ.

عربن کان پهريان هن ڏينهن کي ٻڌر چوندا هئا. جيڪو پڻ سنسڪرت لفظ ٻڌ مان ورتو ويو آهي جنهن جي معني عطارد گرھ آهي. اردو ۾ به هي ڏينهن ساڳي نسبت سان بدھ سڏيو ويندو آهي. ۽ هندي ۾ ساڳي طريقي سان بدھ وار چيو وڃي ٿو.

چار. [2]

هفتي جا ڏينهن
آچر| سومر | اڱارو | اربع | خميس |جمعو | ڇنڇر


حوالا[سنواريو]

  1. سنڌي نالا؛ ڊاڪٽر عبدالڪريم سنديلو؛مھراڻ رسالو؛ جلد 36؛ 1987؛ سنڌي ادبي بورڊ ڄامشورو
  2. اربعا : (Sindhianaسنڌيانا)