اوڙيسا

اوڙيسه
Odisha
اوڙيسه; Odisha
رياست
	Seal
	Seal
	Coordinates(ڀوڀنيسور): 20°16′N 85°49′E / 20.27°N 85.82°E
ملڪ	ڀارت
رياست جو درجو	1 اپريل1936ع
گادي جو هنڌ	ڀوبينسور
وڏي ۾ وڏو شھر	ڀوبينسور
ضلعا	30 ضلعا
حڪومت
• باڊي	اوڙيسه جي حڪومت
• گورنر	گڻيش لال
• وزيراعلي	نوين پٽنائڪ (بي جي ڊي)
• مقننه	ھڪ ايواني ( ٽوٽل 147 سيٽون)
• رياست جي پارليامينٽ ۾ نمائندگي	21 سيٽون لوڪ سڀا ۾; 10 سيٽون راجيا سڀا ۾
• ھاء ڪورٽ	اوڙيسہ ھاء ڪورٽ
ايراضي
• ڪل	155,707 چورس ڪلوميٽر (60,119 چورس ميل)
ايراضي درجو	انڊيا جي پکيڙ ۾ نائين وڏي رياست
آبادي (2018ع)
• ڪل	4,59,89,232
• درجو	آبادي ۾ انڊيا جي يارھين وڏي رياست
• ڪثافت	auto في چورس ڪلوميٽر
رهاڪو نالو	اڙيا
GDP (2018–19)
وقتي علائقو	UTC+05:30 (انڊيا جو معياري وقت)
ISO 3166 ڪوڊ	IN-OR
ايڇ ڊي آء	0.580 (medium)
ايڇ ڊي آء جي شرح	25th (2015)
خواندگي جي شرح	73.45%
سرڪاري ٻولي	اڙيا
ويب سائيٽ	www.odisha.gov.in Page سانچو:Infobox region symbols/styles.css has no content.
علامتون جي علامتون
نشان	ڪونارڪ گھوڙو
گيت	بندي اٽڪالا جنني
ٻولي	اڙيا
پکي	چانهه پکي
گل	اشوڪا(Nymphaea stellata )
وڻ	انجير جو وڻ ( Ficus racemosa)
رقص	اوڙيسي
کاڌو	پکالا (Pakhala)
مٺو	رسگلو

اوڙيسه يا اوڙيسہ (Odisha)، اڳوڻو نالو اوريسہ ڀارت جي اوڀر ۾ واقع انڊيا جي پکيڙ ۾ نائين وڏي ۽ آبادي ۾ يارھين وڏي رياست جو نالو آهي جنھن جي اتر اوڀر ۾ اولهه بنگال، اتر ۾ جهارکنڊ، اولھه ۽ اتر اولھه ۾ ڇتيس ڳڙھ ۽ ڏکڻ ۾ آنڌرا پرديش واقع آھن. ان جي اوڀر ۾ بنگال جي نار واقع آهي جنھن تي ان جو ساحلي ڪنارو 485 ڪلوميٽر (301 mi) تائين واقع آهي. ھتان جي سرڪاري ٻولي اڙيا آهي.^[7]^[8] ^[9]

انتظامي ورھاست

ڊويزن سطح تي ضلعي ورھاست^[10]
اترين ڊويزن (HQ- سمبلپور)	وچين ڊويزن (HQ- ڪٽاڪ)	ڏاکڻي ڊويزن (HQ- برھمپور)
انگول بالانگير باراگ ديوڳڙھه ڌينڪانال جھرسوگودا ڪيئونجھار سمبلپور سوبارناپور سندر ڳڙھه	بالاسور ڀادراڪ ڪٽاڪ جگت سنگھه پور جئي پور ضلعو، اوڙيسيا ڪينڊراپاڊا کورڌا مايوڀانج نياڳڙھه پوري	بائوڌ گاجاپتي گانجم ڪلاھانڊي ڪنڌامل ڪوراپٽ ملڪانگيري نابرانگپور نوئاپدا راياگدا

ھر ضلعي جون ذيلي ورھاستون پڻ ٿيل آهن جن کي سب ڊويزن چون ٿا جنھن جو عملدار سب ڊويزنل ماجسٽريٽ ھوندو آھي. اھي وري تحصيلن ۾ ورھايل آھن جن جا عملدار تحصيلدار سڏبا آهن. اوڙيسه ۾ 58 سب ڊويزنون ۽ 317 تحصيلون آھن.

نالو	ضلعو	آبادي	تصوير
ڀوڀنيسور	کوردا ضلعو	8,81,988	ڀوڀنيسور
ڪٽاڪ	ڪٽاڪ ضلعو	6,58,986	ڪٽڪ
رڙڪيلا	سندرڳڙهه ضلعو	5,52,970	رڙڪيلا
برهمپور	گنجام ضلعو	3,55,823	برهمپور
سمبلپور	سمبلپور ضلعو	2,70,331
پوري	پوري ضلعو	2,01,026
بالاسور	بالاسور ضلعو	1,44,373
ڀادراڪ	ڀدراڪ ضلعو	1,21,338
باريپادا	مايورڀنج ضلعو	1,16,874
بالنگير	بالنگير ضلعو	98,238

حوالا

↑ "Cities having population 1 lakh and above, Census 2011" (PDF). Government of India. اصل نسخو (PDF) مان 25 نومبر 2014 تي محفوظ ڪيل. 2 فيبروري 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "Ganeshi Lal sworn in as new governor of Odisha". Business Standard. Press Trust of India. 29 مَئي 2018. اصل نسخو مان 29 نومبر 2018 تي محفوظ ڪيل. 29 مَئي 2018 تي حاصل ڪيل. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "Odisha Budget Analysis 2018–19". PRS Legislative Research. 2 جُونِ 2018 تي حاصل ڪيل.
↑ "Sub-national HDI – Area Database". Global Data Lab (انگريزي ۾). Institute for Management Research, Radboud University. اصل نسخو مان 23 سيپٽمبر 2018 تي محفوظ ڪيل. 25 سيپٽمبر 2018 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "State of Literacy" (PDF). Census of India. ص. 110. اصل نسخو (PDF) مان 6 جُولاءِ 2015 تي محفوظ ڪيل. 5 آگسٽ 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "Report of the Commissioner for linguistic minorities: 47th report (July 2008 to June 2010)" (PDF). Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India. ص. 122–126. اصل نسخو (PDF) مان 13 مَئي 2012 تي محفوظ ڪيل. 16 فيبروري 2012 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "Coastal security". Odisha Police. اصل نسخو مان 6 فيبروري 2015 تي محفوظ ڪيل. 1 فيبروري 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha". www.stscodisha.gov.in. اصل نسخو مان 1 سيپٽمبر 2018 تي محفوظ ڪيل. 10 ڊسمبر 2018 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "Orissa's new name is Odisha". The Times of India. 24 مارچ 2011. اصل نسخو مان 5 جنوري 2016 تي محفوظ ڪيل. 24 مارچ 2011 تي حاصل ڪيل. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
↑ "Administrative Unit". Revenue & Disaster Management Department, Government of Odisha. اصل نسخو مان 21 August 2013 تي محفوظ ڪيل. 27 March 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[CitiesAbove1Lakh-1] "Cities having population 1 lakh and above, Census 2011" (PDF). Government of India. اصل نسخو (PDF) مان 25 نومبر 2014 تي محفوظ ڪيل. 2 فيبروري 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[2] "Ganeshi Lal sworn in as new governor of Odisha". Business Standard. Press Trust of India. 29 مَئي 2018. اصل نسخو مان 29 نومبر 2018 تي محفوظ ڪيل. 29 مَئي 2018 تي حاصل ڪيل. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[prs-analysis-1819-3] "Odisha Budget Analysis 2018–19". PRS Legislative Research. 2 جُونِ 2018 تي حاصل ڪيل.

[snhdi-gdl-4] "Sub-national HDI – Area Database". Global Data Lab (انگريزي ۾). Institute for Management Research, Radboud University. اصل نسخو مان 23 سيپٽمبر 2018 تي محفوظ ڪيل. 25 سيپٽمبر 2018 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[CensusLiteracy-5] "State of Literacy" (PDF). Census of India. ص. 110. اصل نسخو (PDF) مان 6 جُولاءِ 2015 تي محفوظ ڪيل. 5 آگسٽ 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[nclmanurep2010-6] "Report of the Commissioner for linguistic minorities: 47th report (July 2008 to June 2010)" (PDF). Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India. ص. 122–126. اصل نسخو (PDF) مان 13 مَئي 2012 تي محفوظ ڪيل. 16 فيبروري 2012 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[CoastalSecurity-7] "Coastal security". Odisha Police. اصل نسخو مان 6 فيبروري 2015 تي محفوظ ڪيل. 1 فيبروري 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[8] "ST & SC Development, Minorities & Backward Classes Welfare Department:: Government of Odisha". www.stscodisha.gov.in. اصل نسخو مان 1 سيپٽمبر 2018 تي محفوظ ڪيل. 10 ڊسمبر 2018 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[:0-9] "Orissa's new name is Odisha". The Times of India. 24 مارچ 2011. اصل نسخو مان 5 جنوري 2016 تي محفوظ ڪيل. 24 مارچ 2011 تي حاصل ڪيل. {{cite news}}: Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[AdminUnit-10] "Administrative Unit". Revenue & Disaster Management Department, Government of Odisha. اصل نسخو مان 21 August 2013 تي محفوظ ڪيل. 27 March 2015 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (مدد)

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]