روسي سلطنت

روسي سلطنت
Russian Empire
روسي سلطنت; Russian Empire; Российская Империя
	1721ع–1917ع
مٿيان: رياستي جهنڊو (1858- 1896ع; هيٺيان: شهري نشان (1696–1917ع); رياستي جهنڊو (1896–1917ع)	عظيم تر ڪوٽ آف آرم
	شُعار: 'Съ Нами Богъ! (روسي); "سي نامي بوگ!" ; "خدا اسان سان گڏ آهي!"
	ترانو: «Боже, Царя храни!»; ("خدا زار کي سلامت رکي" 1833–1917)
	روس 1914ع ۾ 1856 ۽ 1914ع جي وچ ۾ ڇڏيو ; اثر جا دائرا پروڪٽريٽ ;
گادي جو هنڌ	سينٽ پيٽرزبرگ; (1721–1728 ۽ 1732–1917); ماسڪو ; (1728–1732)
سڀ کان وڏو شهر	سينٽ پيٽرسبرگ
دفتري ٻوليون	روسي
تسلیم شدہ ٻوليون	پولش، جرمن (بالٽڪ صوبن ۾)، فنش، سويڊش
مذهب (1897)	88.2% عيسائيت 71.3% آرٿوڊوڪس (سرڪاري); 9.2% ڪيٿولڪ; 7.7% عيسائيت جا ٻيا فرقا; ; ; 7.1% اسلام; 4.2% يھوديت; 0.3% ٻڌمت; 0.2% بيا;
مقامي آبادي	روسي، رشيئن
حڪومت	وحداني مطلق بادشاهت ; (1721–1906) ; وحداني پارلياماني نيم آئيني بادشاهت ; (1906–1917); روسي عارضي حڪومت (1917ع)
• شهنشاهه	• 1721–1725 (پهريون) پيٽر پهريون • 1894–1917 (آخري) نڪولس II
• چانسلر/وزيراعظم	• 1810–1812 (پهريون) نڪولائي روميانتسوف • 1917 (آخري) اليگزينڊر ڪيرنسڪي *
• C	A
• D	A
• E	E
• F	F
• G	G
• H	H
• I	I
• J	J
• K	K
• L	K
• M	L
• N	قانون ساز: اپر هائوس: اسٽيٽ ڪائونسل (1810–1917) • لوئر هائوس: اسٽيٽ ڊوما (1905–1917) * تاريخ • نيسٽاد جو معاهدو: 10 سيپٽمبر 1721 • اعلان ڪيل: 2 نومبر 1721 • درجن جي جدول: 4 فيبروري 1722 • ڊسمبر جي بغاوت: 26 ڊسمبر 1825 • آزادي جي اصلاح: 3 مارچ 1861 • الاسڪا جي وڪري: 18 آڪٽوبر 1867 • 1905 انقلاب: جنوري 1905 - جولاءِ 1907 • آڪٽوبر جو منشور: 30 آڪٽوبر 1905 • آئين منظور ڪيو ويو: 6 مئي 1906 • فيبروري انقلاب: 8–16 مارچ 1917 • جمهوريه جو اعلان: 14 سيپٽمبر 1917 * ايريا: (1895) 2,28,00,000 چورس ڪلوميٽر (88,00,000 چورس ميل) آبادي: • (1897) 12,56,40,021 • (1910) 16,10,00,000 ڪرنسي: روسي روبل. اڳوڻو: روس جي زارڊم جانشين: روسي جمهوريه
مقننه	گورننگ سينيٽ
• مٿيون ایوان	Senate
• ھيٺيون ایوان	Duma
T
• U	1
• 2	2
• 3	3
• 4	4
• 5	5
• 6	6
• 7	7
• 8	8
• 9	9
• 10	10
• 11	11
• 12	12

سلطنت روس
Russian Empire
سلطنت روس; Russian Empire; Россійская Имперія (روسي قبل از اصلاح); Российская империя (روسي-سيريلڪ); Rossiyskaya Imperiya (روسي رومن)
	1721–1917
جهنڊو	هٿيارن جو ڪمتر نشان
	قومي شعار: S nami Bog!; Съ нами Богъ!; "اسان سان گڏ خدا!"
	قومي ترانو: ڪوئي نه; شاهي ترانو; Bozhe, Tsarya khrani!; Боже, Царя храни!; "خدا زار کي محفوظ ڪريو!"
	سلطنت روس جو نقشو تمام علاقوں ۾ روسي سلطنت جا بلحاظ اشتباه تاريخي نقشو [a] اثر و رسوخ جا علائقا
حيثيت	سلطنت
گاديءَ جو شهر	سينٽ پيٽرز برگ; (1721–1728); ماسڪو; (1728–1730); سينٽ پيٽرز برگ [b]; (1730–1917)
عام ٻوليون	سرڪاري ٻولي:; روسي; علائقائي ٻوليون:; فينيش, سونسڪا, پولش, جرمن, رومانياني; ٻين ٻولي:; فرانسیسی
مذهب	سرڪاری مذهب:; روسي آرٿوڊوڪس; اقليتي مذهب:; رومن ڪيٿولڪ, پروٽسٽنٽ, يهوديت, اسلام, پراڻو ايمان, بڌ مت, بت پرستي
حڪومت	مطلق شهنشاهيت بمطابق الهي حق; آئيني شهنشاهيت; (1906)
قانون ساز ادارو	گورننگ سينيٽ
• مٿيون ايوان	رياستي ڪاؤنسل
• ھيٺيون ايوان	اسٽيٽ ڊوما
تاريخ
• پطرس اعظم جي تخت نشيني	7 مئي [قديم تاريخ 27 اپريل] 1682 [c]
• سلطنت جو اعلان	22 آڪٽوبر [قديم تاريخ 11 آڪٽوبر] 1721
• ڊسمبر بغاوت	26 ڊسمبر [قديم تاريخ 14 ڊسمبر] 1825
• جاگير داري جو خاتمو	3 مارچ [قديم تاريخ 19 فيبروري] 1861
• 1905 جو انقلاب	جنوري–ڊسمبر 1905
• آئين منظور	23 اپريل [قديم تاريخ 6 مئي] 1906
• فيبروري انقلاب	15 مارچ [قديم تاريخ 2 مارچ] 1917
• آڪٽوبر انقلاب	7 نومبر [قديم تاريخ 25 آڪٽوبر] 1917
ايراضي
1866	22٬800٬000 km2 (8٬800٬000 sq mi)
1916	21٬799٬825 km2 (8٬416٬959 sq mi)

سلطنت روس (انگريزي: Russian Empire، روسي: Российская Империя، روسيسڪايا امپيريا) 1721ع کان انقلاب روس 1917ع تائين قائم رهڻ واري هڪ رياست هئي. هي زار شاهي جي جانشين ۽ سوويت يونين جي پيشرو رياست هئي. هي منگول سلطنت کان پوء تاريخ عالم جي ٻي سڀ کان وڏي رياست هئي. 1866ع ۾ هي اوڀر يورپ کان ايشيا ۽ اتر آمريڪا تائين ڦهليل هئي. 19هين صدي جي شروعات تي روس دنيا جو سڀ کان وڏو ملڪ هيو جنهن جون حدون اتر ۾ اتر سمنڊ اتر کان ڏکڻ ۾ ڪاري سمنڊ ۽ اولهه ۾ بالٽڪ سمنڊ کان اوڀر ۾ پئسفڪ سمنڊ تائين پکڙيل هيون. هي چنگ دور جي چين ۽ برطانيه جي قبضي هيٺ هندستان کان پوء آبادي جي لحاظ سان دنيا جو ٽيون سڀ کان وڏو ملڪ هيو، جن جي آبادي ان وقت 176 ملين هئي، پر اقتصادي، نسلي ۽ مذهبي لحاظ سان رعايا ۾ ڪافي تفاوت هيو. ان جي حڪومت يورپ جي آخري مطلق بادشاهتن مان هڪ هئي. آگسٽ 1914ع ۾ پهرين مهاڀاري جنگ جي شروعات کان پهرين روس يورپ جي پنج عظيم قوتن مان هڪ هيو.

تاريخ

روسي سلطنت (Russian Empire، روسي: ) نومبر 1721ع ۾ پنهنجي قيام کان وٺي سيپٽمبر 1917ع ۾ روسي جمهوريه جي اعلان تائين اتر يوريشيا جي گھڻي حصي تي پکڙيل هئي. 19هين صدي جي آخر ۾ پنهنجي عروج تي، اها لڳ ڀڳ 2,28,00,000 چورس ڪلوميٽر (88,00,000 چورس ميل) تي پکڙيل هئي (ڌرتيء جي زميني علائقي جو لڳ ڀڳ ڇهون حصو)، جيڪا هن کي، برطانوي ۽ منگول سلطنتن کان پوءِ تاريخ ۾ ٽيون نمبر وڏو سلطنت بڻايو. هن 1799ع ۽ 1867ع جي وچ ۾ الاسڪا کي پڻ پنهنجي نوآبادي بڻايو. سلطنت جي 1897ع جي مردم شماري ۾، گهڻي نسلي، لساني، مذهبي، سماجي ۽ اقتصادي تنوع سان 12 ڪروڙ 56 لک (125.6 ملين) جي آبادي ملي.

10هين کان 17هين صدي تائين، روسين تي هڪ عظيم طبقي جي حڪومت هئي جنهن کي بوئرز سڏيو ويندو هو، جنهن جي مٿان زار مڪمل بادشاهه هو. روسي سلطنت جو بنياد ايوان ٽئين رکيو هو. جنهن 1462ع کان 1505ع تائين حڪومت ڪئي ۽ پنهنجي ڊومين کي تمام گهڻو وڌايو. هڪ مرڪزي روسي قومي رياست قائم ڪئي ۽ تاتارين جي خلاف سلطنت جو دفاع ڪيو. سندس پوٽو. ايوان چوٿون (سانچو:Reign) 1547ع ۾ پهريون روسي بادشاهه بڻيو جنهن کي سڄي روس جو زار طور تاج پوشي ڪيو ويو. سال 1550ع ۽ 1700ع جي وچ ۾، روسي رياست هر سال سراسري طور تي 35,000 چورس ڪلوميٽر (14,000 چورس ميل) جي شرح سان وڌي. پيٽر پهريون (سانچو:Reign) زار شاهي کي هڪ سلطنت ۾ تبديل ڪيو ۽ ڪيتريون ئي جنگيون وڙهيون جيڪي هڪ وسيع رياست کي هڪ وڏي يورپي طاقت ۾ تبديل ڪري ڇڏيو. هن روسي گاديءَ جو هنڌ ماسڪو کان سينٽ پيٽرسبرگ جي نئين ماڊل شهر ڏانهن منتقل ڪيو ۽ هڪ ثقافتي انقلاب جي اڳواڻي ڪئي. جنهن هڪ جديد، سائنسي، عقليت پسند ۽ مغربي مبني نظام متعارف ڪرايو. ڪيٿرائن دي گريٽ (سانچو:Reign) فتح ذريعي روسي رياست جي وڌيڪ توسيع جي صدارت ڪئي. نوآبادياتي ۽ سفارتڪاري. جڏهن ته پيٽر جي جديديت جي پاليسي کي جاري رکيو. اليگزينڊر پهرين (سانچو:Reign) نيپولين جي فوجي عزائم کي شڪست ڏيڻ ۾ مدد ڪئي. ۽ بعد ۾ پاڪ اتحاد قائم ڪيو. جنهن جو مقصد سڄي يورپ ۾ سيڪيولرزم ۽ لبرلزم جي عروج کي روڪڻ هو. روس اولهه، ڏکڻ ۽ اوڀر ۾ وڌيڪ وڌايو. هڪ يورپي طاقت جي حيثيت سان پنهنجي حيثيت کي مضبوط ڪيو. ان جي فتحن (روس-ترڪي جنگين ۾) بعد ۾ ڪريميائي جنگ (1853-1856) ۾ شڪست سان روڪي وئي، جن جي نتيجي ۾ وچ ايشيا ۾ سڌارن ۽ فتحن جو دور شروع ٿيو. ^[6] اليگزينڊر ٻيون (سانچو:Reign) ڪيترائي سڌارا، خاص طور تي 1861ع ۾ سڀني 23 ملين سردارن جي معافي، شروع ڪيا.

19هين صدي جي شروعات تائين، روسي علائقو اتر ۾ آرڪٽڪ سمنڊ کان ڏکڻ ۾ ڪاري سمنڊ تائين ۽ اولهه ۾ بالٽڪ سمنڊ کان الاسڪا، هوائي ۽ ڪيليفورنيا تائين وڌايو ويو. 19هين صدي جي آخر تائين، روس قفقاز، گهڻو ڪري وچ ايشيا ۽ اتر اوڀر ايشيا جي حصن تي پنهنجو ڪنٽرول وڌايو. پنهنجي وسيع علائقائي حاصلات ۽ عظيم طاقت جي حيثيت جي باوجود، سلطنت 20هين صدي ۾ هڪ خطرناڪ حالت ۾ داخل ٿي. سال1891-1892ع جو تباهه ڪندڙ روسي قحط لکين ماڻهن کي ماري ڇڏيو ۽ عوامي عدم اطمينان جو سبب بڻيو. يورپ ۾ آخري باقي مطلق بادشاهت جي طور تي، سلطنت تيز سياسي بنياد پرستي ۽ انقلابي خيالن، جهڙوڪ ڪميونزم جي وڌندڙ مقبوليت ڏٺي. سال 1905ع جي روسي انقلاب کان پوءِ، زار نڪولس ٻيون هڪ قومي پارليامينٽ، "رياستي ڊوما" جي قيام جي اجازت ڏني. جيتوڻيڪ هن اڃا تائين مطلق سياسي طاقت برقرار رکيو هو.

جڏهن روس اتحادين سان گڏ پهرين مهاڀاري جنگ ۾ داخل ٿيو، ان کي شڪستن جو هڪ سلسلو برداشت ڪرڻو پيو، جيڪو شهنشاهه جي خلاف آبادي کي وڌيڪ متحرڪ ڪيو. سال 1917ع ۾، آبادي ۾ وڏي پئماني تي بدامني ۽ فوج ۾ بغاوتون، "فيبروري انقلاب" ۾ ختم ٿيون. جنهن جي نتيجي ۾ نڪولس بيون جو تخت تان دستبردار ٿيڻ. روسي عارضي حڪومت جو قيام. ۽ پهرين روسي جمهوريه جو اعلان. سياسي خرابي. وڏي پيماني تي غير مقبول جنگ ۾ مسلسل شموليت. ۽ وڏي پيماني تي خوراڪ جي کوٽ جي نتيجي ۾ جولاءِ ۾ حڪومت خلاف وڏي پيماني تي مظاهرا ٿيا. آڪٽوبر انقلاب ۾ بالشويڪ پاران جمهوريه جو تختو اونڌو ڪيو ويو. جن روسي سوشلسٽ فيڊريٽو سوويت جمهوريه جو اعلان ڪيو. ۽ جن جي بريسٽ-ليٽووسڪ جي معاهدي روس جي جنگ ۾ شموليت کي ختم ڪيو. پر جن جي (بهرحال) مختلف ڌڙن پاران مخالفت ڪئي وئي جيڪي گڏيل طور تي "سفيد" جي نالي سان مشهور آهن. روسي خانہ جنگي ۾ فتح حاصل ڪرڻ کان پوءِ. بالشويڪ روسي علاکئقي جي اڪثر حصي ۾ سوويت يوني قائم ڪيو. روس پهرين عالمي جنگ جي نتيجي ۾ ٽٽڻ واري چار براعظمي يورپي سلطنتن ما ن هڪ هو. جرمني، آسٽريا-هنگري ۽ عثماني سلطنت سان گڏ.

By the start of the 19th century, Russian territory extended from the Arctic Ocean in the north to the Black Sea in the south, and from the Baltic Sea in the west to Alaska, Hawaii, and California in the east. By the end of the 19th century, Russia had expanded its control over the Caucasus, most of Central Asia and parts of Northeast Asia. Notwithstanding its extensive territorial gains and great power status, the empire entered the 20th century in a perilous state. The devastating Russian famine of 1891–1892 killed hundreds of thousands and led to popular discontent. As the last remaining absolute monarchy in Europe, the empire saw rapid political radicalization and the growing popularity of revolutionary ideas such as communism.^[7] After the Russian Revolution of 1905, Tsar Nicholas II authorized the creation of a national parliament, the State Duma, although he still retained absolute political power.

When Russia entered the First World War on the side of the Allies, it suffered a series of defeats that further galvanized the population against the emperor. In 1917, mass unrest among the population and mutinies in the army culminated in the February Revolution, which led to the abdication of Nicholas II, the formation of the Russian Provisional Government, and the proclamation of the first Russian Republic. Political dysfunction, continued involvement in the widely unpopular war, and widespread food shortages resulted in mass demonstrations against the government in July.^[8] The republic was overthrown in the October Revolution by the Bolsheviks, who proclaimed the Russian Socialist Federative Soviet Republic and whose Treaty of Brest-Litovsk ended Russia's involvement in the war, but who nevertheless were opposed by various factions known collectively as the Whites.^[9]^[10] After emerging victorious in the Russian Civil War, the Bolsheviks established the Soviet Union across most of the Russian territory; Russia was one of four continental European empires to collapse as a result of World War I, along with Germany, Austria–Hungary, and the Ottoman Empire.^[11]

پڻ ڏسو

حوالا

↑ "St. Petersburg through the Ages", St. Petersburg International Economic Forum, اصل کان 6 August 2022 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 6 August 2022۔
↑ "18th Century in the Russian History", Rusmania. آرڪائيو ڪيا ويا 19 March 2022 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين..
↑ Coleman, Heather J. (2014). Orthodox Christianity in Imperial Russia: A Source Book on Lived Religion. Indiana University Press. p. 4. ISBN 978-0-253-01318-7. "After all, Orthodoxy was both the majority faith in the Russian Empire – approximately 70 percent subscribed to this faith in the 1897 census–and the state religion."
↑ Williams, Beryl (1 December 1994). "The concept of the first Duma: Russia 1905–1906". Parliaments, Estates and Representation 14 (2): 149–158. doi:10.1080/02606755.1994.9525857.
↑ "The Sovereign Emperor exercises legislative power in conjunction with the State Council and State Duma". Fundamental Laws, "Chapter One On the Essence of Supreme Sovereign Power Article 7." آرڪائيو ڪيا ويا 8 June 2019 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين.
↑ "The Great Game, 1856–1907: Russo-British Relations in Central and East Asia", reviews.history.ac.uk (ٻولي ۾ انگريزي), اصل کان 10 April 2022 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 8 October 2021۔
↑ "Russian Empire", Encyclopædia Britannica, اصل کان 25 December 2022 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 14 August 2022۔
↑ Wade, Rex A. (21 April 2005) (en ۾). The Russian Revolution, 1917. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-84155-9. https://books.google.com/books?id=uBfnjdxFUkUC.
↑ Swain, Geoffrey (2014). Trotsky and the Russian Revolution. Routledge. p. 15. ISBN 978-1-317-81278-4. https://books.google.com/books?id=_a3pAgAAQBAJ. Retrieved 20 June 2015. "The first government to be formed after the February Revolution of 1917 had, with one exception, been composed of liberals."
↑ Rabinowitch, Alexander (2008). The Bolsheviks in Power: The First Year of Soviet Rule in Petrograd. Indiana University Press. p. 1. ISBN 978-0-253-22042-4. https://books.google.com/books?id=BEoBCGJ4VqYC&pg=PA1. Retrieved 20 June 2015.
↑ Planert, Ute, ed (2017). Decades of Reconstruction. Cambridge University Press. p. 331. ISBN 978-1-107-16574-8. https://books.google.com/books?id=vZokDwAAQBAJ&pg=PA331. Retrieved 5 January 2023.

ٻاهريان ڳنڍڻا

↑ Principalities of Moldavia and Wallachia in 1829–1856.

حوالي جي چڪ: "lower-alpha" نالي جي حوالن جي لاءِ ٽيگ <ref> آهن، پر لاڳاپيل ٽيگ <references group="lower-alpha"/> نہ مليو

[2] "St. Petersburg through the Ages", St. Petersburg International Economic Forum, اصل کان 6 August 2022 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 6 August 2022۔

[3] "18th Century in the Russian History", Rusmania. آرڪائيو ڪيا ويا 19 March 2022 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين..

[4] Coleman, Heather J. (2014). Orthodox Christianity in Imperial Russia: A Source Book on Lived Religion. Indiana University Press. p. 4. ISBN 978-0-253-01318-7. "After all, Orthodoxy was both the majority faith in the Russian Empire – approximately 70 percent subscribed to this faith in the 1897 census–and the state religion."

[5] Williams, Beryl (1 December 1994). "The concept of the first Duma: Russia 1905–1906". Parliaments, Estates and Representation 14 (2): 149–158. doi:10.1080/02606755.1994.9525857.

[6] "The Sovereign Emperor exercises legislative power in conjunction with the State Council and State Duma". Fundamental Laws, "Chapter One On the Essence of Supreme Sovereign Power Article 7." آرڪائيو ڪيا ويا 8 June 2019 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين.

[:2222-7] "The Great Game, 1856–1907: Russo-British Relations in Central and East Asia", reviews.history.ac.uk (ٻولي ۾ انگريزي), اصل کان 10 April 2022 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 8 October 2021۔

[8] "Russian Empire", Encyclopædia Britannica, اصل کان 25 December 2022 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 14 August 2022۔

[9] Wade, Rex A. (21 April 2005) (en ۾). The Russian Revolution, 1917. Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-84155-9. https://books.google.com/books?id=uBfnjdxFUkUC.

[geoffreyswain-10] Swain, Geoffrey (2014). Trotsky and the Russian Revolution. Routledge. p. 15. ISBN 978-1-317-81278-4. https://books.google.com/books?id=_a3pAgAAQBAJ. Retrieved 20 June 2015. "The first government to be formed after the February Revolution of 1917 had, with one exception, been composed of liberals."

[alexanderrabinowitch-11] Rabinowitch, Alexander (2008). The Bolsheviks in Power: The First Year of Soviet Rule in Petrograd. Indiana University Press. p. 1. ISBN 978-0-253-22042-4. https://books.google.com/books?id=BEoBCGJ4VqYC&pg=PA1. Retrieved 20 June 2015.

[12] Planert, Ute, ed (2017). Decades of Reconstruction. Cambridge University Press. p. 331. ISBN 978-1-107-16574-8. https://books.google.com/books?id=vZokDwAAQBAJ&pg=PA331. Retrieved 5 January 2023.

[1] Principalities of Moldavia and Wallachia in 1829–1856.

[lower-alpha 1]

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]