مواد ڏانھن هلو

ترقي پسندي

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان


ترقي پسندي (انگريزي ٻولي: Progressivism) هڪ کاٻي ڌر ڏانهن لاڙو رکندڙ سياسي فلسفو آهي، جيڪو انساني حالت ۾ بهتري آڻڻ لاءِ اهڙن سڌارن جي حمايت ڪري ٿو، جيڪي مثبت آزادي کي وڌ کان وڌ فروغ ڏين.[1] ترقي پسنديءَ جو تصور روشن خياليءَ جي دور (ايج آف اينلائيٽنمينٽ) ۾ اُڀريو، جڏهن اهو عقيدو عام ٿيو ته يورپ ۾ تهذيب نئين تجربي تي ٻڌل علم جي استعمال سبب مسلسل بهتر ٿي رهي آهي.[2] ثقافتي ترقي پسندي جو ويجهو لاڳاپو سماجي لبرلزم،[3][4][5] جيڪو لبرلزم جي مرڪز-کاٻي ڌر واري شاخ آهي، ۽ سماجي جمهوريت سان پڻ آهي.[6][7] معاشي ترقي پسنديءَ جي اندر نظرياتي تنوع موجود آهي. ان جا مثال عيسائي جمهوريت ۽ قدامت پسند لاڙو رکندڙ اشتراڪي برادري پسندي (ڪميونيٽيريئنئزم) جون ڪجهه تحريڪون آهن.[8][9] جيتوڻيڪ ڪيترائي سياسي نظريا ترقي پسنديءَ جي دائري ۾ اچي سگهن ٿا، پر هن تحريڪ جي هر دور ۾ ڪجهه بنيادي خاصيتون مشترڪ رهيون آهن: بي ضابطه سرمائيداري تي تنقيد، جمهوري حڪومت جي وڌيڪ فعال ڪردار جي حمايت، انساني حقن جي تحفظ، ثقافتي ارتقا جي واڌاري، ۽ ڪارپوريٽ اجاره داري تي مؤثر نگراني ۽ توازن قائم ڪرڻ تي زور.[6][10] ترقي پسندي جون ٻيون شاخون پڻ موجود آهن، جن مان ٽيڪنو-ترقي پسندي (ٽيڪنو-پراگريسوئزم) هڪ اهم مثال آهي.

يورپ تي مذهبي انتها پسندي، رجعت پسندي ۽ جبر جي نتيجي ۾ اڀريل روشن خيالي واري نظرئي کي ’ترقي پسندي‘ سڏيو ويو. ڪٽر جاگيرداري’ جي جاءِ تي برطانوي انقلاب ۽ 1789ع واري فرانس جو انقلاب ترقي پسند عمل هئا. روس ۾ ولاديمير لينن (1870-1924ع) جي قيادت ۾ 1917ع ۾ آيل انقلاب کي ترقي پسند انقلاب سڏيو ويو. مطلب ته غلامانه دور ۾ جاگيرداري سماج جي تصور ۽ ان خلاف ٿيندڙ جاکوڙ کي ترقي پسند نظريو سمجھيو ويندو آھي. جاگيرداريءَ جي خاتمي کان پوءِ سرمائيداري نظام خلاف جدوجھد بھ ترقي پسنديءَ جو نظريو چئجي ٿو. سرمائيدارانه سماج مان جان ڇڏائڻ لاءِ اشتراڪي تحريڪ يا ”ڪميون سسٽم“ کي وڌيڪ ترقي پسنداڻي سوچ ڪوٺيو وڃي ٿو. حقيقت ۾ تبديليءَ جو عنصر انسان جو مکيہ متو رھيو اھي. ان ڪري ھر ايندڙ تبديلي لاءِ ٿيندڙ جاکوڙ کي ترقي پسند سوچ سان سلهاڙي سگهجي ٿو. سنڌ ۾ روس جي انقلاب کان پوءِ ترت ئي ترقي پسنديءَ جو لاڙو ادب تي غالب رهيو، جنهن جو عروج 1940ع کان 1958ع تائين رهيو. ترقي پسند هندو سنڌي اديبن وٽ 1948ع کان پوءِ هي لاڙو 10 سال ڀرپور رهيو. ان بعد ترقي پسند سوچ وارن اديبن جي تحرير ۾ ته ان جا اهڃاڻ ملن ٿا، البت اڪثر اديبن جون ٻه پيڙهيون رومانواد، جديديت (ماڊرنزم) ۽ بعد جديديت (پوسٽ مارڊنرزم) جون حامي رهيون آهن. پر سنڌ ۾ جيئن ته جاگيرداري سماج جا پير مضبوط رهيا آهن، ان ڪري سنڌ جي اڪثر اديبن تي ترقي پسندي ۽ ماڊرنزم جو گڏيل لاڙو غالب رهيو آهي. ترقي پسند تحريڪ هيٺ سنڌي ادب ۾ هاري ۽ پورهيت کي سماج جو بنيادي ايڪو سمجهندي سرمائيدار ۽ زميندار جي ظلم کي ننديو ويو آهي. [11]

شروعاتي تاريخ

[سنواريو]

روشن خياليءَ جي دور کان صنعتي انقلاب تائين

[سنواريو]
اصل مضمون/مضمونن جي لاءِ ڏسو صنعتي انقلاب, جديديت ۽ سماجي انصاف
ايمانوئل ڪنٽ، جرمن فلسفي
جان اسٽوارٽ مل، انگريز فلسفي

ايمانوئل ڪنٽ ترقيءَ کي بربريت کان تهذيب ڏانهن انساني سفر طور بيان ڪيو.[12] ارڙهين صديءَ جي فلسفي ۽ سياسي مفڪر مارڪيس ڊي ڪونڊورسيه اڳڪٿي ڪئي ته سياسي ترقيءَ جي نتيجي ۾ غلامي جو خاتمو، خواندگي ۾ واڌ، جنسي اڻبرابري ۾ گهٽتائي، ان دور جي سخت جيلي نظام ۾ سڌارا، ۽ غربت ۾ نمايان گهٽتائي ايندي.[13]

جديديت يا جديدڪاري ترقيءَ جي تصور جو هڪ اهم روپ هو، جنهن کي اوڻيهين ۽ ويهين صديءَ جي ڪلاسيڪي لبرلن هٿي ڏني. انهن جو خيال هو ته آزاد منڊي ۽ ماڻهن جي آزاد چرپر جي راهه ۾ بيٺل روايتي رڪاوٽن کي ختم ڪرڻ لاءِ معيشت ۽ سماج کي تيزيءَ سان جديد بڻائڻ ضروري آهي.[14]

اوڻيهين صديءَ جي پڇاڙيءَ ۾ مغربي دنيا ۾ اهو سياسي تصور مقبول ٿيو ته اميرن ۽ غريبن جي وچ ۾ وڌندڙ معاشي اڻبرابري، بي ضابطه ليسيز فيئر سرمائيداري، اجاره دار ڪارپوريشنن جي وڌندڙ طاقت، ۽ سرمائيدارن ۽ مزدورن جي وچ ۾ شديد، ڪڏهن ڪڏهن پرتشدد، ٽڪراءُ ترقيءَ جي راهه ۾ وڏي رڪاوٽ بڻجي چڪا آهن. ان ڪري انهن مسئلن جي حل لاءِ اصلاحي قدمن جي ضرورت تي زور ڏنو ويو.[15]

ترقي پسنديءَ مختلف سياسي تحريڪن تي گهرو اثر ڇڏيو. سماجي لبرلزم برطانوي لبرل فلسفي جان اسٽوارٽ مل جي ان تصور کان متاثر ٿيو، جنهن موجب انسان ترقي ڪندڙ وجود آهي.[16] برطانيا جي وزيراعظم بينجمن ڊزرائيلي هڪ-قوم قدامت پسندي (ون-نيشن ٽوريئزم) جي دائري اندر ترقي پسند قدامت پسندي جو تصور پيش ڪيو.[17][18]

اوڻيهين صديءَ جا شروعاتي سوشلسٽ پهرين خيالي سوشلزم (Utopian Socialism) کان متاثر هئا،[19] پر پوءِ انهن مارڪسزم جي انقلابي اصولن تي تنقيدي نظر وجهندي اصلاحي رخ اختيار ڪيو. اها سوچ ايڊوارڊ برنسٽائن جي نظرين ۾ نمايان نظر اچي ٿي، جنهن کي اقتصاديات جي ماهر جي. اي. ڪليني ترقي پسند سوشلزم جو نالو ڏنو.[20] ترقي پسند سوشلزم سائنسي سوشلزم جي ڪجهه بنيادي نظرين، جهڙوڪ غربت جي وڌندڙ قانون (لا آف گروئنگ مزري)، تي تنقيد ڪرڻ ۽ انهن تي نظرثاني ڪرڻ جي حمايت ڪندو رهيو.[21]

فرانس ۾ سماجي انقلاب ۽ سماجي طور قدامت پسند ليسيز فيئر مرڪز-ساڄي ڌر جي وچ واري سياسي خلا کي بنيادپرستيت (ريڊيڪلئزم) ڀريو، جنهن جو خيال هو ته سماجي ترقي لاءِ مذهب مخالف رويو، انسانيت پسندي ۽ جمهوريت پسنديت ضروري آهن. خاص طور مذهب مخالف سوچ ويهين صديءَ جي وچ تائين ڪيترن ئي فرانسيسي ۽ رومانس ٻولي ڳالهائيندڙ ملڪن جي مرڪز-کاٻي ڌر تي غالب اثر رهي.

جرمن سلطنت ۾ چانسلر اوٽو فان بسمارڪ سوشلسٽ تحريڪن کان مزدورن کي پري رکڻ ۽ صنعتي انقلاب دوران سندن ڀلائي لاءِ قدامت پسند ۽ سرپرستانه سوچ تحت مختلف سماجي ڀلائي جا قانون نافذ ڪيا.[22]

1891ع ۾ پوپ ليو سيزدهم جي جاري ڪيل رومن ڪيٿولڪ چرچ جي منشور ريرم نوورم مزدورن جي استحصال جي مذمت ڪئي، مزدور يونينن ۽ ڪاروبار تي سرڪاري ضابطن جي حمايت ڪئي، ۽ سماجي انصاف جي فروغ تي زور ڏنو، جڏهن⁠ته ملڪيت جي حق جو دفاع ڪندي سوشلزم تي پڻ تنقيد ڪئي.[23]

اتر آمريڪا ۾ ترقي پسند پروٽيسٽنٽ سوچ جي نتيجي ۾ سماجي انجيل (سوشل گاسپل) جي تحريڪ وجود ۾ آئي، جنهن معاشي استحصال ۽ غربت خلاف جدوجهد کي پنهنجو مرڪزي مقصد بڻايو. 1890ع واري ڏهاڪي جي وچ تائين اها سوچ آمريڪا جي ڪيترن ئي پروٽيسٽنٽ ديني مدرسن ۾ عام ٿي چڪي هئي.[24]

ويهين صدي: آمريڪا ۾ ترقي پسند دور، نيو ڊيل ۽ جنگ کانپوءِ اتفاقِ راءِ

[سنواريو]
اصل مضمون/مضمونن جي لاءِ ڏسو ترقي پسند دور ۽ نيو ڊيل اتحاد
ترقي پسند دور
ٿيئوڊور روزويلٽ، آمريڪا جو 26هون صدر، ترقي پسند قدامت پسند
ووڊرو ولسن، آمريڪا جو 28هون صدر، ترقي پسند لبرل

ويهين صديءَ جي شروعاتي ترقي پسنديءَ ۾ آمريڪا جي پهرين عالمي جنگ ۾ شموليت، قومن جي ليگ (ليگ آف نيشنز) جي قيام ۽ ان ۾ آمريڪي شرڪت جي حمايت شامل هئي.[25][26] ان دور ۾ اسڪينڊي نيويا ۾ جبري نس بندي (ڪمپلسري اسٽيرلائيزيشن)،[27] برطانيا ۾ يوجينڪس (Eugenics)،[28] ۽ شراب نوشي مخالف تحريڪ (ٽيمپرنس موومينٽ) جي حمايت پڻ ڪيترن ئي ترقي پسندن ڪئي.[29][30]

ترقي پسندن جو خيال هو ته معاشي اڻبرابري، مناسب ضابطن کان آزاد اجاره دار ڪارپوريشنون، ۽ مزدورن ۽ حڪمران طبقي جي وچ ۾ تڪرار سماجي ترقيءَ کي روڪي رهيا آهن، تنهنڪري انهن مسئلن جي حل لاءِ اصلاحي قدمن جي ضرورت آهي.[31]

آمريڪا ۾ ترقي پسنديءَ جي شروعات جان لاڪ ۽ آمريڪي باني اڳواڻن جي پيش ڪيل آئين پرستي جي سياسي فلسفي خلاف هڪ فڪري ردِعمل طور ٿي، جنهن موجب حڪومت جي اختيار جو جواز ان ڳالهه تي دارومدار رکي ٿو ته اها پنهنجي آئيني حدن اندر رهي.[32][33]

جيڪو تحريڪ 1890ع واري ڏهاڪي ۾ هڪ سماجي تحريڪ طور شروع ٿي، اها پوءِ هڪ وسيع سياسي تحريڪ ۾ تبديل ٿي، جنهن کي ترقي پسند دور (پروگريسو ارا) سڏيو وڃي ٿو. 1912ع جي آمريڪي صدارتي چونڊ ۾ ٽنهي صدارتي اميدوارن پاڻ کي ترقي پسند قرار ڏنو. جيتوڻيڪ ترقي پسندي جي اصطلاح هيٺ مختلف ۽ ڪڏهن ڪڏهن پاڻ ۾ اختلاف رکندڙ سياسي گروهه شامل هئا، پر سڀئي سماجي ڊارونيت کي رد ڪندا هئا. انهن جو يقين هو ته سماج جا مسئلا، جهڙوڪ طبقاتي جدوجهد، لالچ، غربت، نسلي امتياز ۽ تشدد، بهتر تعليم، محفوظ ماحول ۽ ڪارائتي ڪم واري جڳهه فراهم ڪري حل ڪري سگهجن ٿا. ترقي پسند گهڻو ڪري شهرن ۾ رهندڙ، اعليٰ تعليم يافته ماڻهو هئا، جيڪي مضبوط مرڪزي حڪومت جا حامي هئا.[34]

ريپبلڪن پارٽي ۽ پوءِ ترقي پسند پارٽي سان لاڳاپيل صدر ٿيئوڊور روزويلٽ چيو هو: "مون هميشه اهو يقين رکيو آهي ته دانائيءَ واري ترقي پسندي ۽ دانائيءَ واري قدامت پسندي گڏجي هلن ٿيون."[35]

صدر ووڊرو ولسن پڻ ڊيموڪريٽڪ پارٽي جي ترقي پسند تحريڪ سان لاڳاپيل هو. وقت سان گڏ ترقي پسند موقفن ۾ تبديليون آيون. اوڻيهين صديءَ جي آخر ۽ ويهين صديءَ جي شروعات ۾ سامراجيت ترقي پسندن لاءِ هڪ تڪراري موضوع هئي. آمريڪا ۾ ڪي ترقي پسند آمريڪي سامراجيت جا حامي هئا، جڏهن⁠ته ٻيا ان جا مخالف هئا.[36]

پهرين عالمي جنگ کان پوءِ صدر ووڊرو ولسن جي چوڏهن نڪتن (فورٽين پوائنٽس) قومي خوداراديت جي اصول کي هٿي ڏني ۽ سامراجي مقابلي ۽ نوآبادياتي ناانصافين تي تنقيد ڪئي. سامراج مخالف قوتن انهن نظرين جي حمايت ڪئي، خاص ڪري انهن علائقن ۾ جيڪي سامراجي حڪمرانيءَ جي خلاف جدوجهد ڪري رهيا هئا.[37]

خالص مارڪيٽ تي ڀاڙيندڙ نئين لبرلزم (نيئولبرلئزم) جي اڀار ۽ 1970ع ۽ 1980ع واري ڏهاڪي ۾ رياستي مداخلت پسند پاليسين کي پيش ايندڙ چئلينجن کان پوءِ، مرڪز-کاٻي ڌر جي ترقي پسند تحريڪن ان جو جواب ٽئين رستي (ٿرڊ وي) کي اختيار ڪري ڏنو، جيڪو بازار معيشت جي اهم ڪردار تي زور ڏيندو هو.[38] ان جي باوجود، ڪيترن ئي سماجي جمهوريت پسندن دليل ڏنو ته سماجي جمهوريت کي ٽئين رستي کان اڳتي وڌڻ گهرجي.[39]

ساڳئي وقت، برطانيا جي قدامت پسند پارٽي جي ڪجهه نمايان ترقي پسند قدامت پسند اڳواڻن، جهڙوڪ رئب بٽلر، جنگ کانپوءِ اتفاقِ راءِ (پوسٽ-وار ڪنسيسس) جي پاليسين جي حمايت ڪئي،[40] جڏهن⁠ته ڪجهه ٻين قدامت پسندن نئين لبرلزم تي تنقيد پڻ ڪئي.[41]

ايڪويهين صدي ۽ سماجي جمهوريت ڏانهن لاڙو

[سنواريو]
ترقي پسند اتحاد

بين الاقوامي تنظيم سازي

[سنواريو]
اصل مضمون/مضمونن جي لاءِ ڏسو ترقي پسند اتحاد ۽ ترقي پسند انٽرنيشنل

ترقي پسند اتحاد (پروگريسو الائنس) هڪ بين الاقوامي سياسي تنظيم آهي، جيڪا 22 مئي 2013ع تي جرمني جي شهر لائپزگ ۾ قائم ڪئي وئي. هن تنظيم ۾ بنيادي طور سماجي جمهوري سياسي پارٽيون ۽ تنظيمون شامل آهن.[42] هن تنظيم جو قيام اڳ ۾ موجود سوشلسٽ انٽرنيشنل جي متبادل طور عمل ۾ آيو، جنهن جون گهڻيون ميمبر پارٽيون يا ته اڳ ان سان لاڳاپيل رهيون هيون يا اڃا تائين آهن.[43][44][45]

جنوري 2012ع ۾ جرمني جي سوشل ڊيموڪريٽڪ پارٽي (SPD) جي تڏهوڪي چيئرمين سگمار گيبريل فيصلو ڪيو ته پارٽي سوشلسٽ انٽرنيشنل کي ساليانو 100,000 پائونڊ رڪنيت فيس ادا نه ڪندي. گيبريل سوشلسٽ انٽرنيشنل تي تنقيد ڪئي ته اها غير جمهوري سياسي تحريڪن کي رڪنيت ڏئي ٿي ۽ انهن کي برقرار رکي ٿي، جنهن جي نتيجي ۾ ترقي پسند اتحاد جي قيام جي راهه هموار ٿي.[46][47][48]

هن تنظيم جو اعلانيل مقصد دنيا جي ترقي پسند، جمهوري، سماجي جمهوري، سوشلسٽ ۽ مزدور تحريڪن لاءِ هڪ عالمي نيٽ ورڪ قائم ڪرڻ آهي.[49][50]

ترقي پسند انٽرنيشنل جو نشان

مئي 2020ع ۾ ترقي پسند انٽرنيشنل (پروگريسو انٽرنيشنل) جو باضابطه قيام عمل ۾ آيو ۽ 11 مئي 2020ع تي ان جو آغاز ڪيو ويو. هي تنظيم 2018ع ۾ ڊيموڪريسي اِن يورپ موومينٽ (DiEM25) ۽ سينڊرز انسٽيٽيوٽ طرفان دنيا جي ترقي پسند قوتن کي متحد ڪرڻ واري کليل سڏ جي نتيجي ۾ وجود ۾ آئي.[51][52][53]

هي کليل سڏ 2018ع ۾ آمريڪي سينيٽر برني سينڊرز ۽ يوناني معاشيات دان يانس واروفاڪيس، جيڪو پاڻ کي آزادي پسند مارڪسسٽ سڏي ٿو، جي ٻن الڳ پر هڪجهڙن مطالبن جي بازگشت هئي. انهن دنيا ۾ سخت انتهايي ساڄي ڌر جي آمريت پسند رجحانن ۽ نئين فاشزم جي وڌندڙ اثرن، خاص طور تي آمريڪي صدر ڊونلڊ ٽرمپ جي نمائندگي ڪندڙ سياسي لاڙن، جي مقابلي لاءِ هڪ عالمي ترقي پسند تحريڪ قائم ڪرڻ جي اپيل ڪئي هئي.[54][55]

ترقي پسند انٽرنيشنل جي قيام جي حمايت 40 صلاحڪارن جي هڪ گروهه ڪئي، جن ۾ ايجه تميلڪوران، ڪاترين ياڪوبسدوتر، يانس واروفاڪيس، ڪارولا راڪيٽي، نڪ ايسٽس، وينيسا ناڪاتي، نعوم چومسڪي، اروندھتي راءِ، نائومي ڪلين، نڪي ايشٽن، رافائيل ڪوريا، فرناندو حداد، سيلسو اموريم ۽ آلوارو گارسيا لينيرا شامل هئا.[56][10][57][58]

ترقي پسند انٽرنيشنل جو مقصد سڄي دنيا ۾ آمريت پسند قومپرستي جي مخالفت ڪرڻ آهي، ۽ اها ان معاشي نظام جي به مخالفت ڪري ٿي، جنهن کي اها آفتي سرمائيداري (ڊزاسٽر ڪيپيٽلئزم) جو نالو ڏئي ٿي.[59]

يورپ

[سنواريو]
اصل مضمون/مضمونن جي لاءِ ڏسو بليئرزم ۽ ليبر پارٽي جي جيرمي ڪوربن جي قيادت

برطانيا

[سنواريو]
گرين پارٽي جا ڪارڪن 2011ع ۾ برطانيا ۾ سرڪاري خرچن ۾ گهٽتائي خلاف احتجاج دوران

ويهين صديءَ جي برطانيا ۾ ترقي پسنديءَ جي تاريخ مان ظاهر ٿئي ٿو ته اتي وڌيڪ کاٻي ڌر واري ترقي پسندن ۽ انهن ترقي پسندن، جيڪي پنهنجي فڪر ۾ مختلف سياسي نظرين کي گڏ ڪرڻ جا حامي هئا، جي وچ ۾ هميشه ڇڪتاڻ ۽ ڌڙابندي موجود رهي. انسٽيٽيوٽ فار پبلڪ پاليسي ريسرچ، فيبيئن سوسائٽي ۽ پروگريسو برٽن جهڙيون تنظيمون برطانيا جي ترقي پسند فڪر جي مختلف لاڙن جي نمائندگي ڪن ٿيون.

برطانيا ۾ ترقي پسندي نيو ليبر جي شروعاتي غلبي کان وٺي ثقافتي لبرلزم، گرين پارٽي جي ماحولياتي سياست، ۽ مختلف بنيادي عوامي تحريڪن تائين تبديل ٿيندي رهي آهي، جيڪي فلسطين جي حمايت، جنگ مخالف تحريڪ، بنيادي جمهوريت ۽ عالمگير بنيادي آمدني جهڙن موضوعن تي مرڪوز رهيون آهن.[60][61][62]

ٽوني بليئر جي حڪومت ترقي پسنديءَ جي واڌ ويجهه جو هڪ اهم دور هئي، جيتوڻيڪ سندس سياسي لاڙو اڳين وڌيڪ کاٻي ڌر واري ترقي پسند تحريڪن جي ڀيٽ ۾ وڌيڪ مرڪزيت پسند هو. سندس حڪومت کي ٽئين رستي جي مارڪيٽ تي ٻڌل پاليسين ۽ ضابطن ۾ نرمي (deregulation) تي زور ڏيڻ سبب تنقيد کي منهن ڏيڻو پيو.[63]

1990ع واري ڏهاڪي جي وچ کان وٺي 2007ع ۾ بليئر جي وزارت عظميٰ جي پڄاڻي تائين، بليئرزم وارو اتفاقِ راءِ برطانيا جي ترقي پسند سياست تي غالب رهيو. ان کان پوءِ نيو ليبر گورڊن برائون جي قيادت هيٺ به ترقي ڪندي رهي، پر 2010ع ۾ سندس جانشين ايڊ مليبينڊ ان کي رسمي طور ڇڏي ون نيشن ليبر (ون نيشن ليبر) جي پاليسي اختيار ڪئي.[64][65]

جيرمي ڪوربن (ساڄي)، 2015ع کان 2020ع تائين برطانيا جي ليبر پارٽي جو اڳواڻ، ۽ ڪيئر اسٽارمر (کاٻي)، 5 جولاءِ 2024ع کان 22 جولاءِ 2026ع تائين برطانيا جو وزيراعظم

جيرمي ڪوربن ليبر پارٽي کي ان جي تاريخي جمهوري سوشلزم واري پاليسي ڏانهن واپس آندو، جنهن ۾ قومي ملڪيت (نيشنلائيزيشن)،[66] عوامي خرچن ۾ واڌ،[67] ۽ ڪفايتي پاليسين ۽ جنگ جي مخالفت تي زور ڏنو ويو.[68]

ڪوربن کي ليبر جي انهن ترقي پسند ڪارڪنن جي حمايت حاصل ٿي، جيڪي اڳين ليبر حڪومتن کان مايوس ٿي چڪا هئا، پر هو پارٽي اندر هڪ تڪراري شخصيت به رهيو، ڇاڪاڻ⁠تہ هڪ طرف سندس وفادار حامي هئا، ته ٻي طرف چونڊن ۾ ڪاميابي بابت خدشا به موجود هئا.[69]

بعد ۾ پارٽي اڳواڻ ۽ وزيراعظم بڻجندڙ ڪيئر اسٽارمر ليبر پارٽي کي وڌيڪ عملي ۽ معاشي طور محتاط مرڪزيت ڏانهن آندو. هن وسيع عوامي حمايت حاصل ڪرڻ، ليبر جي روايتي اصولن کي برقرار رکڻ، ۽ پنهنجي ان خيال ۾ توازن پيدا ڪرڻ جي ڪوشش ڪئي ته بدلجندڙ معاشي حالتن سبب اڳيون وڌيڪ کاٻي ڌر واريون معاشي پاليسيون هاڻي عملي نه رهيون آهن.[70][71][72][73]

2020ع ۾ اسٽارمر پاران سام دشمني بابت ڪوربن جي ردعمل کي ناڪافي قرار ڏيندي کيس ليبر پارٽي مان معطل ڪرڻ کان پوءِ ٻنهي اڳواڻن جي وچ ۾ اختلاف وڌيڪ شديد ٿي ويا. ترقي پسند انٽرنيشنل انهن الزامن جي مخالفت ڪندي ڪوربن جي حمايت ڪئي.[74]

2023ع ۾ اسٽارمر چيو ته: "ترقي پسند سياست جو بهترين روپ برطانيا کي اڳتي وڌائڻ جي عزم ۾ آهي، پر اسان جي زندگيءَ جي طرز، ماحول ۽ برادرين ۾ اهڙيون قيمتي شيون پڻ آهن، جن جي حفاظت، سنڀال ۽ ايندڙ نسلن تائين پهچائڻ اسان جي ذميواري آهي. جيڪڏهن اهو قدامت پسند لڳي ٿو، ته مون کي ان جي ڪا پرواهه ناهي."[75]

2025ع ۾ ڪوربن زارا سلطانه سان گڏجي سوشلسٽ يور پارٽي جي قيام جي حمايت ڪئي، جنهن سان برطانيا جي کاٻي ڌر واري ترقي پسند سياست ۾ هڪ نئون ورهاست پيدا ٿيو. اڄ جي برطانيا ۾ برڪسٽ ۽ ساڄي ڌر جي عواميت جي وڌندڙ اثرن جي پسمنظر ۾ ترقي پسنديءَ جون نمايان خاصيتون وڌندڙ ثقافتي لبرلزم[76] ۽ سماج ۾ سرمائيداري جي ڪردار بابت وڌندڙ ڌڙابندي سمجهيون وڃن ٿيون.

لاطيني آمريڪا

[سنواريو]


ارجنٽينا

[سنواريو]
نيستور ڪرچنر، ارجنٽينا جو 55هون صدر، ۽ ڪرستينا فرنانديز ڊي ڪرچنر، 56هين صدر، سيپٽمبر 2010ع ۾—نيستور جي وفات کان اڳ سندن آخري عوامي گڏيل تقريبن مان هڪ

ارجنٽينا ۾ ڪرچنرزم انهن سياسي حڪمت عملين کي چيو وڃي ٿو جيڪي نيستور ڪرچنر ۽ ڪرستينا فرنانديز ڊي ڪرچنر سان لاڳاپيل آهن، جيڪي لڳاتار ارجنٽينا جا صدر رهيا. 25 مئي 2003ع تي اقتدار سنڀالڻ کان پوءِ نيستور ڪرچنر 2007ع جي صدارتي چونڊن ۾ ٻيهر اميدوار نه بڻيو ۽ پنهنجي زال جي حمايت ڪئي. اِزابيل پيرون کان پوءِ ڪرستينا فرنانديز ڊي ڪرچنر ارجنٽينا جي پهرين عورت هئي جيڪا سڌي چونڊ ذريعي صدر چونڊي وئي. 2024ع کان هوءَ جسٽيشلسٽ پارٽي جي اڳواڻ پڻ آهي.[77][78]

ڪرچنرزم جي پاليسين کي عام طور پيرونسٽ، ترقي پسند ۽ کاٻي ڌر جون پاليسيون قرار ڏنو ويندو آهي.[79] ڪرچنر حڪومتن سماجي ڀلائي جي خدمتن کي وسيع ڪيو، جنهن سبب انهن کي واضح طور نيو لبرلزم مخالف حڪومتون سمجهيو ويو. ڪجهه سياسي ماهرن لاطيني آمريڪا جي اهڙين تحريڪن کي، جيڪي نيو لبرلزم جي ردعمل طور اڀريون، گلابي لهر جي نئين عواميت (Pink Tide neopopulism) سڏيو آهي، جيڪو 1990ع واري ڏهاڪي جي نيو لبرل عواميت کان مختلف هو. ڪرچنرزم کي پڻ نيو لبرلزم جي ردعمل ۽ ان جي متبادل طور ڏٺو وڃي ٿو.[80]

ڪرچنر حڪومتن دوران صحت جون سهولتون ۽ آمدني جي منتقلي وارا پروگرام وڏي پيماني تي وڌايا ويا. خاص طور تي لڳ ڀڳ 1.5 ڪروڙ ماڻهن، يعني ملڪ جي لڳ ڀڳ 41 سيڪڙو آبادي، کي مفت نسخي واريون دوائون فراهم ڪيون ويون.[81]

ڪرچنر حڪومتن روايتي پيرونسٽ پاليسي پڻ اختيار ڪئي، جنهن ۾ اجرتن ۾ واڌ ۽ مزدورن جي جدوجهد ۾ سرگرم شرڪت شامل هئي. ڪرچنر دور ۾ ارجنٽينا ۾ هڙتالن جي گهٽ شرح کي رڳو 1946ع کان 1955ع تائين خوان پيرون جي حڪومت واري دور مات ڏئي سگهيو.[82]

برازيل

[سنواريو]
لويز ايناچيو لولا ڊي سلوا، برازيل جو 35هون ۽ 39هون صدر، سائو برنارڊو دو ڪامپو ۾ پنهنجن حامين سان

برازيل ۾ لولازم جديد ترقي پسندي جي وسيع اتحادي ۽ اصلاح پسند نوعيت جي نمائندگي ڪري ٿو. لويز ايناچيو لولا ڊي سلوا جي 2022ع واري صدارتي مهم کي ترقي پسند واپسي جي مهم قرار ڏنو ويو، جيڪا مزدور طبقي، بدعنواني جي مخالفت ۽ ان وقت جي ساڄي ڌر جي عواميت پسند صدر جائر بولسونارو جي مخالفت تي مرڪوز هئي.[83][84][85]

جنوري 2022ع جي هڪ سروي موجب لولا بولسونارو کان 17 سيڪڙو اڳتي هو، جنهن کي ووٽرن ۾ بولسونارو حڪومت جي انتهايي ساڄي ڌر واري سياست خلاف ترقي پسند رجحان جي واڌ جي شروعاتي نشاني سمجهيو ويو.[86]

صدارتي چونڊ جي پهرين مرحلي ۾ لولا 48 سيڪڙو ووٽن سان پهرين نمبر تي رهيو، جڏهن⁠ته بولسونارو کي 43 سيڪڙو ووٽ مليا، جنهن بعد ٻئي مرحلي لاءِ ٻئي اميدوار چونڊيا ويا. 30 آڪٽوبر تي ٿيل ٻئي مرحلي ۾ لولا 50.89 سيڪڙو ووٽن سان ڪامياب ٿيو، جيڪو برازيل جي صدارتي چونڊن جي تاريخ ۾ سڀ کان گهٽ فرق سان حاصل ٿيل فتح هئي.[87][88]

لولازم مختلف سياسي پارٽين جي وچ ۾ تعاون تي ٻڌل آهي، جنهن ۾ لولا طرفان قائم ڪيل ورڪرز پارٽي پڻ شامل آهي.[89]

جيتوڻيڪ لولا جو آخري مقصد جمهوري سوشلزم تي ٻڌل سماج قائم ڪرڻ هو، پر هن غربت ۽ آمدني جي عدم برابري کي گهٽائڻ لاءِ هڪ اصلاح پسند سماجي لبرل رستي جي حمايت ڪئي، جنهن ۾ موجوده مارڪيٽ معيشت جي حقيقتن کي به تسليم ڪيو ويو.[90][91][92]

ميڪسيڪو

[سنواريو]
آندريس مانوئل لوپيز اوبراڊور (ساڄي)، ميڪسيڪو جو 65هون صدر، ۽ ڪلائوڊيا شينبائوم (کاٻي)، ان وقت ميڪسيڪو شهر جي حڪومت جي سربراهه ۽ پوءِ ميڪسيڪو جي 66هين صدر، جون 2019ع ۾

سماجي جمهوري ترقي پسند ۽ کاٻي ڌر جي عواميت پسند طور بيان ڪيل آندريس مانوئل لوپيز اوبراڊور، جنهن کي عام طور ايملو (AMLO) سڏيو وڃي ٿو، ٽن ڏهاڪن کان وڌيڪ عرصي تائين قومي سياست ۾ سرگرم رهيو ۽ آخرڪار 2018ع جي وڏي چونڊ ڪاميابي کان پوءِ ميڪسيڪو جو صدر چونڊيو ويو.[93][94] لوپيز اوبراڊور کي برني سينڊرز ۽ جيرمي ڪوربن جو نظرياتي همزاد پڻ چيو ويو، ۽ ڪوربن کيس برطانيا جي پارليامينٽ ۾ دعوت ڏني.[95][96][97][98]

ارجنٽينا ۾ 2019ع جي صدارتي چونڊ کان پوءِ لوپيز اوبراڊور صدر البرٽو فرنانديز سان گڏ هڪ ترقي پسند اتحاد قائم ڪيو، جنهن کي ايل پائيس لاطيني آمريڪا ۾ نئين ترقي پسند محور طور بيان ڪيو.[99] پنهنجي صدارت دوران لوپيز اوبراڊور ڪيترائي ترقي پسند سماجي سڌارا شروع ڪيا ۽ انهن صنعتن ۾ سرڪاري سيڙپڪاري وڌائڻ جي ڪوشش ڪئي، جن کي اڳين حڪومتن خانگي منڊيءَ لاءِ کوليو هو. سندس حامين جو خيال هو ته هن ملڪ جي نيو لبرل اتفاقِ راءِ کي مزدور طبقي جي حالتن جي بهتري ڏانهن موڙيو ۽ ڏهاڪن جي انتهائي اڻبرابري ۽ بدعنواني کان پوءِ ادارن جي نئين سر بحاليءَ کي هٿي ڏني.[100] جيتوڻيڪ سندس حامين لوپيز اوبراڊور جي سڌارن کي ترقي پسند قرار ڏئي ساراهيو، پر مٿس غير لبرل لاڙن ۽ جمهوري پسپائي ۾ واڌ ڪرڻ جا الزام پڻ لڳايا ويا.[101][102] لوپيز اوبراڊور جي شروعاتي قدمن مان هڪ گهٽ ۾ گهٽ اجرت کي 88.36 ميڪسيڪي پيسن مان وڌائي 102.68 پيسا ڪرڻ هو، جيڪا 16.2 سيڪڙو واڌ هئي ۽ 1996ع کان پوءِ سڀ کان وڏي واڌ سمجهي وئي. ان سڌاري جو عام مزدورن جي اجرتن تي تڪڙو اثر پيو، جيڪي سراسري طور 5.7 سيڪڙو وڌيون.[103] اقتدار سنڀالڻ کان پوءِ هن پنهنجي واعدي ڪيل جمهوري ڪفايت شعاري واري پاليسي لاڳو ڪئي، جنهن جو مقصد سياسي مراعتن ۽ غير ضروري سرڪاري سامان ۽ خدمتن تي خرچ گهٽائڻ هو.[104] هن اڳوڻن صدرن جون پينشنون ختم ڪيون ۽ سرڪاري عملدارن جي پگهارن لاءِ اهڙي حد مقرر ڪئي، جنهن موجب ڪو به عملدار صدر کان وڌيڪ ڪمائي نه سگهيو.[105] لوپيز اوبراڊور پنهنجي پگهار ۾ 60 سيڪڙو گهٽتائي ڪئي ۽ مهانگي صدارتي رهائشگاهه لاس پينوس ۾ رهڻ کان انڪار ڪيو، جنهن جي سارسنڀال تي اڳين ٻن حڪومتن دوران لڳ ڀڳ 30 ارب ميڪسيڪي پيسا خرچ ٿيا هئا.[106][107] هن ڪيترائي سرڪاري جهاز ۽ هيليڪاپٽر نيلام ڪيا،[108] جن ۾ صدارتي جهاز خوسيه ماريا موريلوس اي پاوون پڻ شامل هو،[109] جيڪو لڳ ڀڳ 1.658 ارب ميڪسيڪي پيسن ۾ وڪرو ٿيو.[110] نيلامي مان حاصل ٿيل رقم تلاپا، گريرو، ۽ تُڪسٽيپيڪ، اوئاخاڪا ۾ اسپتالن لاءِ استعمال ڪئي وئي.[111]. ايملو جي صدارت جو هڪ ٻيو مقصد ميڪسيڪو جي سرڪاري بيوروڪريسي کي سادو ۽ مختصر بنائڻ هو، جنهن بابت لوپيز اوبراڊور جو چوڻ هو ته اها اشرافيه کي فائدو ڏئي ٿي ۽ عوامي ناڻي جو غلط انتظام ڪري ٿي.[112] ايملو جي بجيٽن ۾ اڪثر مختلف سرڪاري ادارن، استغاثي کاتن ۽ سرڪاري صحت جي نظام جي خرچن ۾ ڪٽوتيون شامل هونديون هيون، جن جي نتيجي ۾ ملازمن جي برطرفي، پگهارن ۾ گهٽتائي ۽ خدمتن جي معيار ۾ ڪمزوري آئي.[113][114] مرڪزي انتظام کي مضبوط ڪرڻ ۽ گهٽايل افرادي قوت جي کوٽ پوري ڪرڻ لاءِ لوپيز اوبراڊور بنيادي ڍانچي جي ڪيترن ئي منصوبن ۾ فوج جو استعمال ڪيو.[112][115]

فيبروري 2024ع ۾ لوپيز اوبراڊور آزاد سرڪاري ادارن کي ختم ڪرڻ جي حمايت ڪئي. سندس چوڻ هو ته اهي ڪابينا جي ڪجهه وزارتن جو ڪم ورجائين ٿا، تنهنڪري خرچ بچائڻ ۽ سرڪاري ڪارڪردگي وڌائڻ لاءِ انهن جون ذميواريون وزارتن حوالي ڪيون وڃن.[116][117] هن تجويز کي وڏي پيماني تي مخالفت کي منهن ڏيڻو پيو، ۽ مخالف ڌر ان کي خودمختيار ادارن خلاف سياسي انتقام قرار ڏنو.[118] ساڳئي مهيني لوپيز اوبراڊور اهڙي آئيني ترميم پيش ڪئي، جنهن موجب گهٽ ۾ گهٽ اجرت جي واڌ هميشه مهانگائي جي شرح کان وڌيڪ رکڻ لازمي هئي.[119]

ڪلائوڊيا شينبائوم، کاٻي ڌر جي سياسي جماعت مورينا جي ميمبر، کي سندس جماعت اندر وڏي پيماني تي لوپيز اوبراڊور جي جانشين ٿيڻ لاءِ سڀ کان اڳرو اميدوار سمجهيو ويندو هو، ۽ آخرڪار کيس حڪمران اتحاد سيگاموس هاسيندو هسٽوريا طرفان صدارتي اميدوار نامزد ڪيو ويو.[120] سوچيتل گالويز مخالف ڌر جي اتحاد فويرسا اي ڪورازون پور ميڪسيڪو جي اڳرو اميدوار طور سامهون آئي.[121]

1 آڪٽوبر 2024ع تي شينبائوم صدر طور قسم کنيو، جنهن سان هوءَ ميڪسيڪو جي صدر جو عهدو سنڀاليندڙ پهرين عورت ۽ يهودي نسل سان واسطو رکندڙ پهرين شخص بڻجي وئي.[lower-alpha 1][123][124][125]

اتحادي ڪانگريس جي صدر ۽ ميڪسيڪو جي کاٻي ڌر جي نمايان اڳواڻ ايفيخينيا مارٽينيز کيس صدارتي پٽو پارايو.[126][127]

شينبائوم ستن خودمختيار ادارن—وفاقي ڏوررابطي اداري، وفاقي معاشي چٽاڀيٽي ڪميشن، ڄاڻ تائين رسائي ۽ ذاتي انگن اکرن جي تحفظ واري قومي شفافيت اداري، توانائي ضابطي واري ڪميشن، قومي هائڊروڪاربان ڪميشن، سماجي ترقيءَ جي پاليسي جي جائزي واري قومي ڪائونسل، ۽ تعليم جي جائزي واري قومي اداري—کي انتظامي حڪومت جي ماتحت گڏ ڪري ڇڏيو.[128] نقادن جو چوڻ هو ته هن قدم سان شفافيت، ضابطه ساز ادارن جي آزادي ۽ انتظامي اختيارن تي موجود حدون ڪمزور ٿي ويون.[129][130]

5 فيبروري 2025ع تي شينبائوم ڪانگريس آڏو هڪ آئيني سڌارو پيش ڪيو، جنهن تحت فوري ٻيهر چونڊجڻ تي پابندي ۽ موجوده عهديدارن جي ويجهن مائٽن کي ساڳئي سرڪاري عهدي لاءِ چونڊ وڙهڻ کان روڪڻ جي تجويز ڏني وئي.[131] سينيٽ هن سڌاري جي لاڳو ٿيڻ کي 2030ع تائين ملتوي ڪري ڇڏيو.[132] اهو قانوني فرمان 1 اپريل تي سرڪاري طور ڇاپيو ويو.[133]

اتر آمريڪا

[سنواريو]

ڪينيڊا

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو جسٽن ٽروڊو جي وزارت
جسٽن ٽروڊو، ڪينيڊا جو 23هون وزيراعظم، 2022ع ۾ اوٽاوا ۾ ٿيل هڪ احتجاج دوران

جيتوڻيڪ ڪينيڊا جي لبرل پارٽي، وڌيڪ کاٻي ڌر واري نيو ڊيموڪريٽڪ پارٽي وانگر پروگريسو الائنس جي ميمبر نه هئي،[134] پر 21هين صديءَ ۾ جسٽن ٽروڊو جي وزارت دوران ان ۾ ترقي پسند لاڙو نمايان ٿيو. ٽروڊو پاڻ کي ترقي پسند لبرل سڏيندو هو.[135]

ٽروڊو حڪومت جي معاشي پاليسي شروعات ۾ وڌيڪ ٽيڪسون گڏ ڪرڻ تي ٻڌل هئي ته جيئن وڌايل سرڪاري خرچن کي پورو ڪري سگهجي. جيتوڻيڪ حڪومت متوازن بجيٽ پيش نه ڪري سگهي، پر 2020ع تائين هر سال ڪينيڊا جي قومي قرض بمقابله مجموعي گهريلو پيداوار جي شرح گهٽائيندي رهي، جنهن کان پوءِ ڪينيڊا ۾ ڪووڊ-19 وبا سبب اها پاليسي متاثر ٿي وئي.[136][137] ٽروڊو پنهنجي ثقافتي پاليسي کي واضح طور تي نسوانيت ۽ ترقي پسند قرار ڏنو. سندس حڪومت اسقاط حمل جي حقن جي حمايت ڪئي،[138] اهڙو قانون متعارف ڪرايو جنهن تحت تبديل ڪندڙ علاج (Conversion Therapy) کي غيرقانوني قرار ڏنو ويو،[139] طبي امداد سان رضاڪاراڻي موت جو حق قائم ڪيو،[140] ۽ تفريحي مقصدن لاءِ ڪينيڊا ۾ ڀنگ کي قانوني حيثيت ڏني.[141] 2021ع ۾ ٽروڊو اعلان ڪيو ته قومي ٻارن جي سارسنڀال واري حڪمت عملي تيار ڪئي ويندي، جنهن جو مقصد پنجن سالن اندر هر ٻار لاءِ روزاني سنڀال جو خرچ ڏهه ڪينيڊين ڊالر تائين گھٽائڻ هو.[142]

ٽروڊو حڪومت سائي سياست جي حمايت ڪندي 2030ع تائين گرين هائوس گيسن جي اخراج ۾ 30 سيڪڙو گهٽتائي ۽ 2050ع تائين خالص صفر اخراج حاصل ڪرڻ جا هدف مقرر ڪيا،[143] جيڪي وفاقي ڪينيڊا ۾ ڪاربان قيمت بندي واري پاليسي ذريعي حاصل ڪرڻا هئا.[144]

ان کان سواءِ، سامونڊي ماحول جي تحفظ بابت قانون منظور ڪيو ويو،[145] ڇهن عام هڪ ڀيرو استعمال ٿيندڙ پلاسٽڪ جي شين تي پابندي لڳائي وئي،[146] ۽ ماحولياتي اثرن جي جائزي واري نظام کي وڌيڪ مضبوط ڪيو ويو.[147] بهرحال، مجموعي طور ماحولياتي پاليسين جي حمايت باوجود، ٽروڊو ڪينيڊا جي تيل ۽ گيس کي عالمي مارڪيٽن تائين پهچائڻ لاءِ پائيپ لائين منصوبن جي به حمايت ڪئي، جنهن تي ماحولياتي ڪارڪنن سخت تنقيد ڪئي.[148]

آمريڪا

[سنواريو]
اصل مضمون/مضمونن جي لاءِ ڏسو آمريڪا ۾ ترقي پسندي, آڪيپاءِ وال اسٽريٽ ۽ سينڊرزم
صدر بارڪ اوباما (وچ ۾) ريچرڊ ڪارڊري (ساڄي) کي صارف مالي تحفظ بيورو (CFPB) جو پهريون ڊائريڪٽر نامزد ڪندي. ايلزبيٿ وارن (کاٻي) CFPB جو تصور پيش ڪيو، ان جي پهرين عبوري ڊائريڪٽر ۽ خاص صلاحڪار پڻ رهي.
سينيٽر برني سينڊرز ۽ اليگزينڊريا اوڪاسيو-ڪورٽيز، آمريڪا ۾ جمهوري ترقي پسند سوشلسٽ

آمريڪا ۾، ترقي پسند دور ۽ جديد ترقي پسند تحريڪ ٻنهي جو بنيادي خيال اهو آهي ته آزاد منڊيون معاشي اڻبرابري پيدا ڪن ٿيون، جنهن کي حڪومت جي مداخلت ذريعي درست ڪري سگهجي ٿو ۽ مزدور طبقي جي تحفظ کي يقيني بڻائي سگهجي ٿو.[149]

21هين صديءَ ۾ ترقي پسند اڃا به اهڙين عوامي پاليسين جي حمايت ڪن ٿا، جيڪي سندن نظر ۾ معاشي اڻبرابري جي نقصانڪار اثرن کي گهٽائين ٿيون. اهي ادارتي نسل پرستي جهڙي منظم امتيازي سلوڪ جي خاتمي، سماجي تحفظ جي نظام، مزدورن جي حقن، ۽ جمهوريت تي وڏين ڪارپوريشنن جي اثر رسوخ جي مخالفت لاءِ سرگرم آهن. ترقي پسندن جو گڏيل مقصد موجوده ادارن يا طريقن جي منفي اثرن کي اجاگر ڪرڻ ۽ سماجي ترقي لاءِ اهڙين مثبت تبديليين جي حمايت ڪرڻ آهي، جيڪي جمهوريت جي واڌ، معاشي برابري، سماجي برابري ۽ عوامي ڀلائي ۾ اضافو آڻين. ڪيترن ئي سماجي جمهوريت جي حامين پاڻ کي به ترقي پسند تحريڪ جو حصو قرار ڏنو آهي.[150]

جديد ترقي پسند حڪمراني جي اهم مثالن مان هڪ صارف مالي تحفظ بيورو (CFPB) آهي، جنهن جي تجويز 2007ع ۾ ايلزبيٿ وارن پيش ڪئي هئي، جيڪا پاڻ کي ترقي پسند سرمائيداري جي حامي سڏيندي هئي ۽ هن اداري جي قيام ۾ اهم ڪردار ادا ڪيو.[151][152][153]

2008ع جو عالمي مالي بحران ۽ ان کانپوءِ آيل عظيم معاشي بحران جي ردعمل طور، 2010ع ۾ منظور ڪيل ڊاڊ-فرينڪ وال اسٽريٽ سڌارا ۽ صارف تحفظ قانون تحت صارف مالي تحفظ بيورو کي وفاقي ريزرو جي اندر هڪ آزاد اداري طور قائم ڪيو ويو.[154][155]

آمريڪي ڪانگريشنل پروگريسو ڪاڪس جو نشان

برني سينڊرز جي 2016ع واري صدارتي مهم 2008ع جي مالي بحران ۽ آڪيپاءِ وال اسٽريٽ تحريڪ کانپوءِ پيدا ٿيندڙ کاٻي ڌر جي عوامي ۽ ترقي پسند رجحان جي لهر تي ٻڌل هئي. سينڊرز ۽ سندس مهم يورپ جي سماجي جمهوري نظامن جي واکاڻ ڪئي ۽ مزدور يونين جمهوريت، ڪارڪنن جي گڏيل ملڪيت وارا ادارا ۽ سرڪاري ادارن ۾ ڪارڪنن جي انتظام ذريعي ڪم جي جڳهه واري جمهوريت جي حمايت ڪئي.[156][157][158][159] اهو رجحان سندس 2020ع واري صدارتي مهم ۽ اليگزينڊريا اوڪاسيو-ڪورٽيز سان گڏ Fighting Oligarchy مهم تائين جاري رهيو، جنهن ۾ نيو لبرل سرمائيداري تي سخت تنقيد ڪئي وئي.[160][161][162]. سينڊرز ۽ ڪانگريشنل پروگريسو ڪاڪس جهڙن اتحادن عالمي اڪيلو ادائگي وارو صحت نظام، مناسب جيئڻ لائق اجورو، فوجي خرچن ۾ گهٽتائي، ڪارپوريشنن تي وڌيڪ ضابطن، وڏي پيماني واري آمريڪا ۾ قيد جي خاتمي ۽ آبهوا جي تبديلي کي روڪڻ لاءِ مضبوط قدمن جي حمايت ڪئي آهي.[163] ڪجهه سوشلسٽن ۽ وڏين سوشلسٽ تنظيمن سينڊرز کي جمهوري سوشلسٽ، بازاري سوشلسٽ يا اصلاح پسند سوشلسٽ قرار ڏنو آهي،[164][165] جڏهن ته ٻين کيس هڪ اصلاح پسند سماجي جمهوريت پسند سڏيو آهي.[166] 2020ع واري ڏهاڪي جي وچ ڌاري آمريڪا ۾ ترقي پسند سياست وڌيڪ کاٻي ڌر جي عواميت واري معاشي پاليسين ڏانهن وڌندي رهي. ان جو مثال زوهران ممداني جون مهمون آهن، جيڪو 2025ع ۾ نيويارڪ شهر جو 111هون ميئر چونڊيو ويو،[167] ۽ مشيگن مان سينيٽ جو اميدوار عبدالسيد.[168] اميدوار ۽ پوءِ ميئر جي حيثيت سان ممداني نيويارڪ شهر ۾ 2030ع تائين مقامي گهٽ ۾ گهٽ اجورو 30 آمريڪي ڊالر ڪرڻ، وڏين ڪارپوريشنن ۽ وڌيڪ آمدني وارن تي وڌيڪ ٽيڪس لڳائي CUNY ۽ SUNY ۾ مفت تعليم، عالمي ٻارن جي سار سنڀال، شهر جي ملڪيت وارا گروسري اسٽور ۽ مفت عوامي آمدرفت فراهم ڪرڻ، ٻاهرين ضلعن جي گهر مالڪن لاءِ ٽيڪس گهٽائڻ ۽ نيويارڪ جي ملڪيت ٽيڪس واري نظام ۾ سڌارا آڻڻ جون تجويزون پيش ڪيون.[169] 2026ع ۾ نيويارڪ جي آمريڪي ايوانِ نمائندگان جي چونڊن ۾ ترقي پسند ۽ سوشلسٽ اميدوارن وڏي ميڊيا توجهه حاصل ڪئي. انهن 10هين ۽ 13هين ضلعن ۾ وڌيڪ اعتدال پسند ڊيموڪريٽ اميدوارن کي شڪست ڏني ۽ 7هين ضلعي جي کليل سيٽ به کٽي ورتي، جنهن کي ميئر ممداني ۽ ڊيموڪريٽڪ سوشلسٽس آف آمريڪا لاءِ هڪ "مڪمل ڪاميابي" قرار ڏنو ويو.[170]

قسم

[سنواريو]

ثقافتي ترقي پسندي

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو ثقافتي لبرلزم

ثقافتي لبرلزم جو اصطلاح گهڻو ڪري ساڳئي مفهوم ۾ استعمال ٿيندو آهي ۽ ان کي ثقافتي ترقي پسندي جو هم معنيٰ به سمجهيو ويندو آهي. هي تصور اخلاقي ترقي مان نڪتل آهي ۽ لبرلزم کي ثقافت جي ترقيءَ جو بنيادي محرڪ قرار ڏئي ٿو.[171][172]

ثقافتي ترقي پسند معاشي لحاظ کان مرڪزي، قدامت پسند يا ترقي پسند ٿي سگهن ٿا. مثال طور، آمريڪي لبرٽيرين، جيڪي نيوڪلاسيڪي لبرلزم جو هڪ نمايان ڌڙو آهن، اڪثر مالي قدامت پسندي ۽ ثقافتي ترقي پسندي ٻنهي سان منسوب ڪيا ويندا آهن. چيڪ پائريٽ پارٽي کي پڻ ثقافتي طور ترقي پسند پارٽي قرار ڏنو ويو آهي،[173] جڏهن ته اها پاڻ کي "معاشي طور مرڪزي ۽ سماجي طور لبرل" سڏيندي آهي.[174]

معاشيات جي ماهر ايميلي چيملي-رائيٽ لکيو آهي ته ثقافتي لبرلزم، "لبرلزم جي چئن بنيادي ڪنڊن" مان هڪ آهي (ٻيا ٽي معاشي لبرلزم، علمياتي گهڻ رخوئي ۽ لبرل جمهوريت آهن). سندس خيال موجب ثقافتي لبرلزم ماڻهن کي مختلف طرزِ زندگي آزمائڻ جي همٿ ڏئي ٿو، گهڻ رخي سماج ۾ پرامن گڏيل وجود جي امڪان کي ظاهر ڪري ٿو، ۽ اقليتي برادرين کي سماجي نظام جا مڪمل شريڪ بڻائڻ ۾ مدد ڏئي ٿو. چيملِي-رائيٽ، جونٿن رائوچ جي هن راءِ ڏانهن اشارو ڪندي لکي ٿي ته آمريڪا ۾ هم جنس شادي جي قانوني حيثيت اظهار جي آزادي کان سواءِ ممڪن نه هجي ها، ڇو ته انهيءَ آزادي ثقافتي ترقي کي هٿي ڏني، ۽ اها ثقافتي ترقي وري سياسي طور وڌيڪ لبرل نتيجن جو سبب بڻي.[175]

شهري آزادي پسنديت کي ثقافتي لبرلزم يا ثقافتي ترقي پسندي جو وڌيڪ بنياد پرست روپ سمجهيو ويندو آهي.[176]

معاشي ترقي پسندي

[سنواريو]

سانچو:Social democracy sidebar

اصل مضمون جي لاءِ ڏسو معاشي ترقي پسندي

معاشي ترقي پسندي (Economic Progressivism)، جنهن کي نئين ترقي پسند معاشيات پڻ چيو ويندو آهي،[177] اهو اصطلاح ثقافتي ميدان واري ترقي پسندي کان فرق ظاهر ڪرڻ لاءِ استعمال ٿيندو آهي.

معاشي ترقي پسند مختلف معاشي روايتن مان خيال حاصل ڪري سگهن ٿا، جن ۾ جمهوري سرمائيداري، جمهوري سوشلزم، سماجي جمهوريت ۽ سماجي لبرلزم شامل آهن. مجموعي طور انهن جا نظريا سماجي انصاف ۽ عوامي ڀلائي جي اصولن تي ٻڌل هوندا آهن، ۽ انهن جو مقصد سرڪاري ضابطه بندي، سماجي تحفظ ۽ عوامي ڀلائي جون خدمتون برقرار رکڻ ذريعي انساني زندگي کي بهتر بڻائڻ هوندو آهي.[178]

ڪجهه معاشي ترقي پسند ثقافتي معاملن تي مرڪز-ساڄي خيال پڻ رکن ٿا. اهڙيون تحريڪون اشتراڪي برادريت تي ٻڌل قدامت پسند تحريڪن، جهڙوڪ مسيحي جمهوريت ۽ ون نيشن قدامت پسندي سان لاڳاپيل آهن.[8][9]

ٽيڪنو ترقي پسندي

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو ٽيڪنو-ترقي پسندي

ٽيڪنو ترقي پسندي (Techno-progressivism) جو ابتدائي ذڪر 1999ع ۾ ملي ٿو، جنهن ۾ ان کي "سياسي، ثقافتي، حياتياتي ۽ نفسياتي حدبندين کي ختم ڪري ذاتي تڪميل ۽ خود احساس تائين پهچڻ" سان وابسته ڪيو ويو هو.[179]

ٽيڪنو ترقي پسندي موجب، ترقي جا سائنسي ۽ ٽيڪنالاجي پهلو سماج جي اخلاقي ۽ سماجي ترقي سان ڳنڍيل آهن. تنهن ڪري، هن نظرئي موجب سائنس ۽ ٽيڪنالاجي ۾ ٿيل واڌ کي تڏهن ئي حقيقي ترقي سمجهيو ويندو، جڏهن انهن مان پيدا ٿيندڙ فائدا، خطرا ۽ خرچ منصفاڻي نموني ورهايا وڃن.

ٽيڪنو ترقي پسندي جا ڪيترائي حامي ۽ نقاد اهو مڃين ٿا ته جمهوريت جي واڌ، انصاف ۾ اضافو، تشدد ۾ گهٽتائي ۽ حقن تي ٻڌل وسيع ثقافت يقيناً اهم مقصد آهن، پر اهي اڪيلا جديد ٽيڪنالاجي سماجن جي مسئلن کي حل ڪرڻ لاءِ ڪافي ناهن. انهن مقصدن جي مڪمل حاصلات لاءِ ضروري آهي ته سائنسي ۽ ٽيڪنالاجي ترقي پڻ انهن اصولن جي حمايت ڪري ۽ عملي صورت اختيار ڪري.[180][181]

ترقي پسند پارٽيون يا ترقي پسند ڌڙا رکندڙ پارٽيون

[سنواريو]

هاڻوڪيون پارٽيون

[سنواريو]

پڻ ڏسو

[سنواريو]

حوالا

[سنواريو]

حوالا (Citation)

[سنواريو]
  1. ↑ "Progressivism in English". Oxford English Dictionary. اصل نسخو مان 21 March 2019 تي محفوظ ڪيل. 2 May 2017 تي حاصل ڪيل.
  2. ↑ Harold Mah. Enlightenment Phantasies: Cultural Identity in France and Germany, 1750–1914. Cornell University. (2003). p. 157.
  3. ↑ Klaus P. Fischer, مرتب (2007). America in White, Black, and Gray: A History of the Stormy 1960s. Bloomsbury Publishing USA. ص. 39.
  4. ↑ Great Courses, مرتب (2014). The Modern Political Tradition: Episode 17: Progressivism and New Liberalism. Great Courses.
  5. ↑ Helen Hardacre; Timothy S. George; Keigo Komamura; Franziska Seraphim, مرتب (2021). Japanese Constitutional Revisionism and Civic Activism. Rowman & Littlefield. ص. 136, 162.
  6. 1 2 Gerstle, Gary (2022). The Rise and Fall of the Neoliberal Order: America and the World in the Free Market Era. Oxford University Press. ISBN 978-0197519646.
  7. ↑ "America Is Becoming a Social Democracy". Foreign Policy. 7 May 2021. 24 October 2024 تي حاصل ڪيل.
  8. 1 2 "Did you know there's a third party based on Catholic teaching?". Catholic News Agency. 12 October 2016.
  9. 1 2 "New political party says its roots are in Catholic Social Teaching". 26 November 2018.
  10. 1 2 Leier, Elizabeth (2020-09-24). "Introducing Progressive International—a global left-wing solidarity movement".
  11. ↑ .ڪتاب:ادبي اصطلاحن جي تشريحي لغت؛مرتب: مختيار احمد ملاح؛پبلشر:سنڌ لئنگئيج اٿارٽي
  12. ↑ Kant, Immanuel; Reiss, Hans Siegbert (1991). "Kant: political writings". Cambridge University Press.
  13. ↑ Nisbet, Robert (1980). History of the Idea of Progress. New York: Basic Books. ch. 5.
  14. ↑ Joyce Appleby; Lynn Hunt; Margaret Jacob (1995). Telling the Truth about History. W. W. Norton & Company. ص. 78. ISBN 9780393078916.
  15. ↑ Nugent, Walter (2010). Progressivism: A Very Short Introduction. Oxford University Press. ص. 2. ISBN 9780195311068.
  16. ↑ Alan Ryan. The Making of Modern Liberalism. p. 25.
  17. ↑ Patrick Dunleavy, Paul Joseph Kelly, Michael Moran. British Political Science. pp. 107–108.
  18. ↑ Robert Blake. Disraeli. Second Edition. London, 1967. p. 524.
  19. ↑ Sydney Frank Markham (1930). A History of Socialism. A. & C. Black, Limited. ص. 20–21.
  20. ↑ G.A. Kleene (1915) [1901]. Edwin Clyde Robbins (مرتب). Socialism - The Handbook Series. New York: H.W. Wilson Company. ص. 107.
  21. ↑ James Edward Le Rossignol (1921). What is Socialism?. New York: Thomas Y. Crowley Company. ص. 98.
  22. ↑ Union Contributions to Labor Welfare Policy and Practice. Routledge, 2013. p. 172.
  23. ↑ Faith Jaycox. The Progressive Era. New York: Infobase Publishing, 2005. p. 85.
  24. ↑ Charles Howard Hopkins, The Rise of the Social Gospel in American Protestantism, 1865–1915 (1940).
  25. ↑ Freeden, Michael (2005). Liberal Languages: Ideological Imaginations and Twentieth-Century Progressive Thought. Princeton: Princeton University Press. ص. 144–165. ISBN 9780691116778.
  26. ↑ Ambrosius, Lloyd E. (April 2006). "Woodrow Wilson, Alliances, and the League of Nations". The Journal of the Gilded Age and Progressive Era 5 (2): 139–165. doi:10.1017/S153778140000298X.
  27. ↑ Roll-Hansen, Nils (1989). "Geneticists and the Eugenics Movement in Scandinavia". The British Journal for the History of Science 22 (3): 335–346. doi:10.1017/S0007087400026194. PMID 11621984.
  28. ↑ Leonard, Thomas (2005). "Retrospectives: Eugenics and Economics in the Progressive Era". Journal of Economic Perspectives 19 (4): 207–224. doi:10.1257/089533005775196642. https://www.princeton.edu/~tleonard/papers/retrospectives.pdf.
  29. ↑ James H. Timberlake, Prohibition and the Progressive Movement, 1900–1920 (1970).
  30. ↑ "Prohibition: A Case Study of Progressive Reform". Library of Congress.
  31. ↑ Nugent, Walter (2010). Progressivism: A Very Short Introduction. Oxford University Press. ص. 2. ISBN 9780195311068.
  32. ↑ Waluchow, Wil (17 August 2018). "Constitutionalism". ۾ Zalta, Edward N. (مرتب). The Stanford Encyclopedia of Philosophy.
  33. ↑ Watson, Bradley (2020). Progressivism: The Strange History of a Radical Idea. University of Notre Dame Press. ص. 11. ISBN 9780268106973.
  34. ↑ "The Progressive Era (1890–1920)". The Eleanor Roosevelt Papers Project.
  35. ↑ Lurie, Jonathan (2012). William Howard Taft: The Travails of a Progressive Conservative. New York: Cambridge University Press. ص. 196.
  36. ↑ Nugent, Walter (2010). Progressivism: A Very Short Introduction. Oxford University Press. ص. 33. ISBN 9780195311068.
  37. ↑ Reconsidering Woodrow Wilson: Progressivism, Internationalism, War, and Peace. p. 309.
  38. ↑ Jane Lewis, Rebecca Surender. Welfare State Change: Towards a Third Way?. Oxford University Press, 2004. pp. 3–4, 16.
  39. ↑ After the Third Way: The Future of Social Democracy in Europe. I.B. Tauris, 2012. p. 47.
  40. ↑ Campbell, John (2010). Pistols at Dawn: Two Hundred Years of Political Rivalry from Pitt and Fox to Blair and Brown. Vintage. ص. 255. ISBN 978-1-845-95091-0.
  41. ↑ Hugh Bochel. The Conservative Party and Social Policy. The Policy Press, 2011. p. 108.
  42. ↑ Jean-Jacques Lambin (2014). Rethinking the Market Economy: New Challenges, New Ideas, New Opportunities. Palgrave Macmillan. ص. 269. ISBN 978-1-137-39291-6.
  43. ↑ Lamb, Peter, مرتب (2015). Historical Dictionary of Socialism. Rowman & Littlefield. ص. 436. ISBN 978-1-4422-5827-3.
  44. ↑ Talbot C. Imlay (2018). The Practice of Socialist Internationalism: European Socialists and International Politics, 1914–1960. Oxford University Press. ص. 465. ISBN 978-0-19-964104-8.
  45. ↑ Nathan Gilbert Quimpo (2020). "The Post-war Rise and Decline of the Left". ۾ Toby Carroll; Shahar Hameiri; Lee Jones (مرتب). The Political Economy of Southeast Asia: Politics and Uneven Development Under Hyperglobalisation. Springer Nature. ص. 150. ISBN 978-3-03-028255-4.
  46. ↑ "SPD will Sozialistischer Internationale den Geldhahn zudrehen und den Mitgliedsbeitrag nicht zahlen". Der Spiegel. 22 January 2012.
  47. ↑ Sigmar Gabriel (3 February 2011). "Gastbeitrag: Keine Kumpanei mit Despoten". Frankfurter Rundschau (جرمن ۾).
  48. ↑ Christian Salm (2016). Transnational Socialist Networks in the 1970s: European Community Development Aid and Southern Enlargement. Palgrave Macmillan UK. ص. xiv. ISBN 978-1-137-55120-7.
  49. ↑ "Basic document". Progressive Alliance.
  50. ↑ "A Progressive Network for the 21st Century" (PDF). Sozialdemokratische Partei Deutschlands (SPD).
  51. ↑ Adler, David; Varoufakis, Yanis (1 December 2018). "We shouldn't rush to save the liberal order. We should remake it".
  52. ↑ "An Open Call to All Progressive Forces". 30 November 2018.
  53. ↑ Moraga, Enrique Gomáriz (2022-02-17). "The Progressive Internationals in Latin America".
  54. ↑ "Yanis Varoufakis thinks we need a radically new way of thinking about the economy, finance and capitalism".
  55. ↑ "Progressive International: Today we began organising the world's progressives. Join us!".
  56. ↑ "Progressive International will launch to unite, organize, and mobilize progressive forces of the world".
  57. ↑ "The Progressive International: an open call to all progressive forces". 2020-05-11.
  58. ↑ Stilson, Robert. "The Progressive International: Leadership".
  59. ↑ Adler, David. "Announcing the Progressive International". openDemocracy.
  60. ↑ Ay, Adem (October 24, 2025). "Inside the fight for radical democracy in Britain's new left party". Waging Nonviolence.
  61. ↑ Kellner, Peter (January 9, 2025). "How progressive is the British public?". Prospect.
  62. ↑ Carnegie, Megan (August 8, 2022). "Gen Z: How young people are changing activism". BBC.
  63. ↑ Giddens, Anthony (1998). The Third Way: The Renewal of Social Democracy. Polity Press. ص. 148–149. ISBN 978-0745622675.
  64. ↑ Murphy, Colm (May 7, 2022). "Kinship to Daggers Drawn: Tony Blair and Gordon Brown".
  65. ↑ Dunt, Ian (25 September 2010). "Ed Miliband is more dangerous than they think". Politics.
  66. ↑ "Jeremy Corbyn backs greater public ownership for Labour". BBC. August 11, 2015.
  67. ↑ "Coronavirus: Jeremy Corbyn says he was proved 'right' on public spending". BBC. March 27, 2020.
  68. ↑ Goodman, Amy (September 14, 2015). "In Upset, Socialist Jeremy Corbyn Elected as U.K. Labour Leader on Antiwar, Pro-Refugee Platform". Democracy Now!.
  69. ↑ Frances, Ryan (June 27, 2016). "Whether Jeremy Corbyn goes or not, Britain's progressives need to stick together". The Guardian.
  70. ↑ "Keir Starmer: The politics of a U-turn". BBC News. 9 February 2024.
  71. ↑ "All Keir Starmer's Labour U-turns in one place". 8 February 2024.
  72. ↑ Barradale, Greg (16 May 2024). "All of Keir Starmer's screeching U-turns and abandoned policy pledges".
  73. ↑ "How many of Sir Keir Starmer's 10 pledges still stand?". 2 May 2023.
  74. ↑ Progressive International (March 28, 2023). "We Stand with Jeremy Corbyn".
  75. ↑ Duggan, Joe (13 May 2023). "'I don't care' if Labour's priorities sound conservative, says Keir Starmer".
  76. ↑ Butler, Patrick (September 21, 2023). "Britain is much more liberal-minded than it was 40 years ago, study finds". The Guardian.
  77. ↑ "Justicialista Party declares Cristina Kirchner party president". Buenos Aires Herald. 7 November 2024. 7 November 2024 تي حاصل ڪيل.
  78. ↑ "La Junta Electoral del PJ proclamó a Cristina como presidenta y asumirá el 17 de noviembre". La Política Online (هسپانوي ۾). 5 November 2024. 14 November 2024 تي حاصل ڪيل.
  79. ↑ "Analysis: Latin America's new left axis". 18 April 2006.
  80. ↑ Nehring, Daniel; López, Magdalena; Michel, Gerardo Gómez (2019). A Post-Neoliberal Era in Latin America? Revisiting Cultural Paradigms. Bristol University Press. ص. 7. ISBN 978-1-5292-0131-4.
  81. ↑ Grisendi, Giovanni (2020). The Pink Tide and the Left Behind: The Rise and Fall of the Latin American Left (Master of Advanced International Studies (M.A.I.S.) thesis). Vienna: University of Vienna. ص. 42–62.
  82. ↑ John Charles Chasteen; Catherine M. Conaghan; Eduardo Silva; Federico M. Rossi, مرتب (2018). Reshaping the Political Arena in Latin America: From Resisting Neoliberalism to the Second Incorporation (PDF). University of Pittsburgh Press. ص. 197–198. ISBN 978-0-8229-6512-1.
  83. ↑ Cristiane Agostine (20 May 2021). "Lula reitera candidatura presidencial contra Bolsonaro em 2022". Valor.
  84. ↑ "Lula Is Back. But Which Lula?". Americas Quarterly. 7 July 2021.
  85. ↑ "Lula 2022? Brazil poised for sensational political comeback". The Guardian. 30 July 2021.
  86. ↑ Anthony Boadle (18 January 2022). "Brazil poll shows Lula gaining over Bolsonaro, third candidate 'embryonic'". Nasdaq. Reuters.
  87. ↑ "Lula defeats Bolsonaro in the closest election in Brazil's history". EL PAÍS English. 31 October 2022.
  88. ↑ "Brazilian democracy is in danger". Medium. 3 November 2022.
  89. ↑ Duarte, Rachel (7 October 2010). "Em 30 anos de PT, Lula se tornou maior do que o partido". Sul 21.
  90. ↑ Alejandro M. Peña, مرتب (2016). Transnational Governance and South American Politics: The Political Economy of Norms. Springer. ص. 240. ISBN 9781137538635.
  91. ↑ Richard Sandbrook, مرتب (2014). Reinventing the Left in the Global South: The Politics of the Possible. Cambridge University Press. ص. 155.
  92. ↑ Boadle, Anthony (31 October 2022). "Brazil leftist Lula wins third presidential term to redeem tarnished legacy". Reuters.
  93. ↑ "Lopez Obrador Progressive". Apboroda. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 25 September 2020 تي محفوظ ڪيل. 20 May 2020 تي حاصل ڪيل.
  94. ↑ "Mexico's populist would-be president". The Economist (انگريزي ۾). 16 March 2017. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 12 August 2017 تي محفوظ ڪيل. 5 April 2018 تي حاصل ڪيل.
  95. ↑ "AMLO se reúne con Jeremy Corbin en el parlamento inglés". Excélsior. 6 September 2017. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 22 May 2018 تي محفوظ ڪيل. 21 May 2018 تي حاصل ڪيل.
  96. ↑ Matthew Campbell (13 May 2018). "'Corbyn's twin' Lopez Obrador poised for power in Mexico". www.thetimes.co.uk. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 22 May 2018 تي محفوظ ڪيل. 21 May 2018 تي حاصل ڪيل.
  97. ↑ Agren, David; Phillips, Tom (7 May 2018). "'Amlo': the veteran leftwinger who could be Mexico's next president". The Guardian. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 21 May 2018 تي محفوظ ڪيل. 21 May 2018 تي حاصل ڪيل.
  98. ↑ Tucker, Duncan (25 June 2017). "Corbyn surge raises hopes that Mexico might soon have a friend in No 10". The Guardian. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 25 June 2017 تي محفوظ ڪيل. 21 May 2018 تي حاصل ڪيل.
  99. ↑ Manetto, Francesco (23 February 2021). "México y Argentina sellan un nuevo eje progresista en América Latina" [Mexico and Argentina seal a new progressive axis in Latin America]. El País (هسپانوي ۾). محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 25 January 2022 تي محفوظ ڪيل. 25 January 2022 تي حاصل ڪيل.
  100. ↑ Romero, Luis Gómez (2019-02-08) [February 8, 2019]. "López Obrador Takes on Corruption and Poverty in Mexico Through Austerity". Pacific Standard (انگريزي ۾). محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 19 February 2022 تي محفوظ ڪيل. 2022-02-19 تي حاصل ڪيل.
  101. ↑ García Magos, Alejandro (May 26, 2023). "Democratic backsliding in Mexico: Lessons for opponents of authoritarian populism". Wilson Center. August 31, 2025 تي حاصل ڪيل.
  102. ↑ Berg, Ryan C.; Moraveg, Leonardo (May 31, 2024). "An Uncertain Future: Democratic Backsliding through Executive Aggrandizement under AMLO". Center for Strategic and International Studies. August 31, 2025 تي حاصل ڪيل.
  103. ↑ Invitado Forbes (2019-07-16). "El aumento al salario mínimo que realizó AMLO desmiente varios mitos". Forbes México (هسپانوي ۾). 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  104. ↑ Casas, Jesús Rivero (2019). "La política de austeridad como instrumento para el bienestar y el crecimiento económico en el gobierno de la "cuarta transformación": lógica y problemas de implementación" (es ۾). Buen Gobierno (27): 1–18. https://www.redalyc.org/journal/5696/569660565002/html/.
  105. ↑ Forbes Staff (2018-11-05). "Ahora sí: ley pone fin a pensiones de expresidentes y recorta salarios". Forbes México (هسپانوي ۾). 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  106. ↑ "La buena vida de Calderón y Peña en Los Pinos le costó a mexicanos más de 30 mil millones de pesos". SinEmbargo MX (هسپانوي ۾). 2018-12-01. 2024-08-27 تي حاصل ڪيل.
  107. ↑ Sieff, Kevin (2018-12-02). "Mexico's president has turned the presidential mansion into a museum". Washington Post (آمريڪي انگريزي ۾). ISSN 0190-8286. 2024-08-27 تي حاصل ڪيل.
  108. ↑ "Esta es la lujosa flota de aeronaves del Gobierno que puso en venta AMLO". infobae (يورپي اسپيني ۾). 2021-03-05. 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  109. ↑ "Comienza el proceso de venta del avión presidencial de México". France 24. 2018-12-03. 2024-08-27 تي حاصل ڪيل.
  110. ↑ Arista, Lidia (2023-04-21). "Avión presidencial tiene nuevo dueño; México celebra contrato con Tayikistán". ADNPolítico (هسپانوي ۾). 2024-08-27 تي حاصل ڪيل.
  111. ↑ Soto, Dulce (2023-12-01). "El Gobierno de AMLO construye apenas dos hospitales con el dinero del avión presidencial". ADNPolítico (هسپانوي ۾). 2024-08-27 تي حاصل ڪيل.
  112. 1 2 "How Morena Turned Anti-Corruption Politics Into Class Politics". jacobin.com (آمريڪي انگريزي ۾). 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  113. ↑ Moy, Valeria (2019-05-29). "AMLO's False Sense of Austerity". Americas Quarterly (آمريڪي انگريزي ۾). 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  114. ↑ Sheridan, Mary Beth (2019-07-15). "López Obrador's cost-cutting spree is transforming Mexico — and drawing blowback from bureaucrats". Washington Post (آمريڪي انگريزي ۾). ISSN 0190-8286. 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  115. ↑ "Cómo la austeridad y la militarización están desmantelando la administración pública en México". redaccion.nexos.com.mx (هسپانوي ۾). 2021-11-10. 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  116. ↑ "Dictamen del 'Plan C': ¿qué órganos autónomos propone eliminar Morena y cómo lo justifica?". Animal Politico (انگريزي ۾). 2024-07-30. 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  117. ↑ Carrasco, Carolina (2024-08-24). "Estos son los 7 órganos autónomos que desaparecen con reforma propuesta por AMLO y las Secretarías que absorberán sus funciones". infobae (يورپي اسپيني ۾). 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  118. ↑ "Avanza en Cámara de Diputados desaparición de órganos autónomos". Aristegui Noticias (هسپانوي ۾). 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  119. ↑ "AMLO propone reforma al salario mínimo sobre la inflación: ¿En qué consiste?". El Financiero (هسپانوي ۾). 2024-02-06. 2024-08-28 تي حاصل ڪيل.
  120. ↑ "Ruling leftist party candidate Sheinbaum elected Mexico's first female president". 3 June 2024. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 3 June 2024 تي محفوظ ڪيل. 3 June 2024 تي حاصل ڪيل.
  121. ↑ "As a child, she sold street tamales; a senator now, she's shaking up Mexico's presidential race". AP News (انگريزي ۾). 20 July 2023. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 29 February 2024 تي محفوظ ڪيل. 29 February 2024 تي حاصل ڪيل.
  122. ↑ "Salinas de Gortari obtuvo nacionalidad española por origen judío sefaradí". Enlace Judío (ميڪسيڪين اسپيني ۾). 30 October 2022. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 5 June 2024 تي محفوظ ڪيل. 4 June 2024 تي حاصل ڪيل.
  123. ↑ Acevedo, Nicole (1 October 2024). "Claudia Sheinbaum sworn in as Mexico's first female president in historic inauguration". NBC News. 1 October 2024 تي حاصل ڪيل.
  124. ↑ "Sheinbaum sworn in as Mexico's first woman president". Reuters. 1 October 2024. 1 October 2024 تي حاصل ڪيل.
  125. ↑ Buschschlüter, Vanessa (3 June 2024). "Mexico elects Claudia Sheinbaum as first female president". BBC News. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 19 June 2024 تي محفوظ ڪيل. 20 June 2024 تي حاصل ڪيل.
  126. ↑ García, Diana. "¿Qué significa la Banda Presidencial? Simbolismo de la toma de protesta de Sheinbaum". The Arizona Republic (آمريڪي انگريزي ۾). 1 October 2024 تي حاصل ڪيل.
  127. ↑ Ledezma, Aram (1 October 2024). "¿Quién es Ifigenia Martinez, pionera de la izquierda y encargada de poner la Banda Presidencial a Claudia Sheinbaum?". Diario AS (ميڪسيڪين اسپيني ۾). 1 October 2024 تي حاصل ڪيل.
  128. ↑ Marsan, Eduardo (24 December 2024). "Desaparición de los organismos autónomos; comenzó con AMLO y culminó con Sheinbaum". infobae (هسپانوي ۾). 8 January 2025 تي حاصل ڪيل.
  129. ↑ "Statement Regarding the Elimination of Independent Agencies in Mexico". New York City Bar Association (آمريڪي انگريزي ۾). 5 October 2025 تي حاصل ڪيل.
  130. ↑ Oré, Diego (21 November 2024). "Mexico's lower house votes to abolish autonomous bodies". Reuters (انگريزي ۾). 5 October 2025 تي حاصل ڪيل.
  131. ↑ Escobar, Dalila (5 February 2025). "Sheinbaum anunció dos reformas constitucionales: no reelección y contra el nepotismo". Proceso (هسپانوي ۾). 22 June 2025 تي حاصل ڪيل.
  132. ↑ Rojas, Arturo (26 February 2025). "Sheinbaum respalda aplicación en 2030 de la reforma contra el nepotismo". El Economista (هسپانوي ۾). 22 June 2025 تي حاصل ڪيل.
  133. ↑ La Redacción (1 April 2025). "Publican en DOF decretos sobre soberanía, nepotismo electoral y no relección". La Jornada (هسپانوي ۾). 22 June 2025 تي حاصل ڪيل.
  134. ↑ "Parties & Organisations of the Progressive Alliance". Progressive Alliance. January 10, 2026 تي حاصل ڪيل.
  135. ↑ Robertson, Colin (January 2020). "Prime Minister Justin Trudeau: A Foreign Policy Assessment 2015-2019". Canadian Global Affairs Institute. January 10, 2026 تي حاصل ڪيل.
  136. ↑ Bonokoski, Mark (September 17, 2020). "BONOKOSKI: Liberals' favourite debt-to-GDP tool now totally useless". torontosun (ڪينيڊيائي انگريزي ۾). محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان January 30, 2022 تي محفوظ ڪيل. November 17, 2020 تي حاصل ڪيل.
  137. ↑ Leuprecht, Christian (December 1, 2020). "Liberal government is placing a daring fiscal bet with its massive deficit spending plan". CBC News. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان April 14, 2023 تي محفوظ ڪيل. May 31, 2021 تي حاصل ڪيل.
  138. ↑ Saul, Heather (October 20, 2015). "Justin Trudeau: The rise of the feminist and pro-choice Canadian Prime Minister who wants to legalise marijuana 'right away'". The Independent. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان November 17, 2015 تي محفوظ ڪيل.
  139. ↑ Keith, Morgan (January 8, 2022). "Following unanimous parliamentary approval in 2021, conversion therapy is now illegal in Canada". Business Insider. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان January 18, 2022 تي محفوظ ڪيل. January 18, 2022 تي حاصل ڪيل.
  140. ↑ Harris, Kathleen (April 14, 2016). "Doctor-assisted dying bill restricted to adults facing 'foreseeable' death". CBC News. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان May 30, 2017 تي محفوظ ڪيل. November 3, 2019 تي حاصل ڪيل.
  141. ↑ Tasker, John Paul (June 20, 2018). "Trudeau says pot will be legal as of Oct. 17, 2018". CBC News. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان June 21, 2018 تي محفوظ ڪيل. October 24, 2018 تي حاصل ڪيل.
  142. ↑ Ljunggren, David (April 19, 2021). "Canada to put up C$30 billion for long-awaited national childcare program". Reuters. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان April 14, 2023 تي محفوظ ڪيل. August 17, 2021 تي حاصل ڪيل.
  143. ↑ Powers, Lucas (September 25, 2019). "Trudeau's claim that Canada is 'on track' to meet 2030 climate target is misleading". CBC News. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان May 6, 2023 تي محفوظ ڪيل. November 17, 2020 تي حاصل ڪيل.
  144. ↑ "Innovation Energy: Canada leads the way in carbon capture as more governments put a price on CO2". Financial Post, a division of Postmedia Network Inc. July 17, 2019. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان January 27, 2023 تي محفوظ ڪيل. November 17, 2020 تي حاصل ڪيل.
  145. ↑ Lake, Holly (November 9, 2018). "Environment and economy face off in battle over marine-protection bill". iPolitics. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان June 1, 2019 تي محفوظ ڪيل. May 31, 2019 تي حاصل ڪيل.
  146. ↑ Rodriguez, Jeremiah (June 25, 2019). "'Pile of hypocrisy': Trudeau called out for single-use plastic forks in photo". CTVNews (انگريزي ۾). محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان April 18, 2023 تي محفوظ ڪيل. July 3, 2020 تي حاصل ڪيل.
  147. ↑ Josh K., Elliott (June 21, 2019). "Why critics fear Bill C-69 will be a 'pipeline killer'". Global News. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان April 18, 2023 تي محفوظ ڪيل. November 17, 2020 تي حاصل ڪيل.
  148. ↑ McKibben, Bill (April 17, 2017). "Stop swooning over Justin Trudeau. The man is a disaster for the planet – Bill McKibben". The Guardian. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان April 18, 2023 تي محفوظ ڪيل. January 31, 2019 تي حاصل ڪيل.
  149. ↑ Thomas C., Leonard (29 September 2016). "'The Dark Heart of Progressivism' by Matthew Harwood (Interview with Princeton economics professor)". The American Conservative (آمريڪي انگريزي ۾). 2019-06-18 تي حاصل ڪيل.
  150. ↑ Henning Meyer, Jonathan Rutherford. The Future of European Social Democracy: Building the Good Society. Palgrave Macmillan, 2012. p. 108. سانچو:ISBN?
  151. ↑ Foer, Franklin (August 28, 2018). "Elizabeth Warren's Theory of Capitalism". The Atlantic. January 13, 2026 تي حاصل ڪيل.
  152. ↑ "Elizabeth Warren, a crusader for fairness, will shape the new Bureau of Consumer Financial Protection". Harvard Law School. 2010-12-07. 2025-02-26 تي حاصل ڪيل.
  153. ↑ Puzzanghera, Jim (2025-02-10). "'Are you ready to say no to Elon Musk?' Elizabeth Warren created the CFPB. Now she's trying to save it from Trump". BostonGlobe.com. 2025-02-26 تي حاصل ڪيل.
  154. ↑ Eaglesham, Jean (February 9, 2011). "Warning Shot On Financial Protection". The Wall Street Journal. February 10, 2011 تي حاصل ڪيل.(چندو گهربل)
  155. ↑ "Consumer Financial Protection Bureau". Federal Register. 2023-02-28 تي حاصل ڪيل.
  156. ↑ Sanders, Bernie (May 26, 2013). "What Can We Learn From Denmark?". HuffPost. August 19, 2013 تي حاصل ڪيل.
  157. ↑ Topaz, Jonathan; Schreckinger, Ben (July 6, 2015). "The socialist surge". Politico. August 18, 2015 تي حاصل ڪيل.
  158. ↑ Stein, Jeff (May 28, 2019). "Bernie Sanders backs 2 policies to dramatically shift corporate power to U.S. workers". The Washington Post. March 9, 2023 تي حاصل ڪيل.
  159. ↑ Sanders, Bernie (November 15, 2016). Our Revolution: A Future to Believe In. New York: Thomas Dunne Books. ISBN 978-1-250-13292-5.
  160. ↑ Al-Sheikh, Yaseen (February 23, 2023). "Eight Lessons From Bernie Sanders's New Book". Jacobin. February 28, 2023 تي حاصل ڪيل.
  161. ↑ Sanders, Bernie (2023). It's OK to Be Angry About Capitalism. Crown Publishing Group. ISBN 978-0593238714.
  162. ↑ Reiff, Jamie (2025-02-23). "Overflow Omaha Crowd Launches U.S. Sen. Bernie Sanders' 'Fighting Oligarchy' Tour". 2025-04-12 تي حاصل ڪيل.
  163. ↑ "The Progressive Promise". Congressional Progressive Caucus. December 18, 2020 تي حاصل ڪيل.
  164. ↑ Gruenberg, Mark (May 30, 2019). "Bernie Sanders: Workers should control the means of production".
  165. ↑ "History". Democratic Socialists of America.
  166. ↑ Murphy, Patricia (October 10, 2015). "Real socialists think Bernie is a sellout". The Daily Beast.
  167. ↑ Basu, Zachary (June 21, 2025). "Zohran Mamdani taps progressive playbook for electrifying Gen Z".
  168. ↑ Solis, Ben. "Critics condemn, students show up for Abdul El-Sayed and Hasan Piker".
  169. ↑ Kim, Elizabeth; Campbell, Jon (October 22, 2024). "State Assemblymember Zohran Mamdani joins Adams' challengers for NYC mayor".
  170. ↑ "Clean sweep as 3 candidates endorsed by Mamdani win primaries in New York".
  171. ↑ Nancy L. Cohen, مرتب (2012). Delirium: The Politics of Sex in America. Catapult. ISBN 9781619020962.
  172. ↑ Eric Alterman (7 April 2012). "Cultural Liberalism Is Not Enough". New York Times.
  173. 1 2 Slawek Blitch. Finally, a healthy dose of anti-establishment. politicalcritique.org. 8 January 2018.
  174. ↑ "Piráti chtějí vést liberální politický střed a v květnu získat 20 procent, zaznělo na fóru v Táboře" (in Czech). ČT24. 19 January 2019.
  175. ↑ Emily Chamlee-Wright (January 31, 2022). "The Four Corners of Liberalism: Mapping Out a Common Ground". The Archbridge Institute (انگريزي ۾). February 7, 2026 تي حاصل ڪيل.
  176. ↑ Boaz, David (December 2, 2025). "Libertarianism - Definition, Philosophy, Examples, History, & Facts". Encyclopædia Britannica (انگريزي ۾). January 16, 2026 تي حاصل ڪيل.
  177. ↑ Prokop, Andrew (4 October 2024). "The rise — and fall? — of the New Progressive Economics". Vox.
  178. ↑ "The Origins and Evolution of Progressive Economics".
  179. ↑ Sikora, Tomasz (2003). The Cultural Dimension of Waste: a Critique of the Ethos of Technology. Economic and Environmental Studies. ص. 103–112.
  180. ↑ Carrico, Dale (2004). "The Trouble with "Transhumanism": Part Two". اصل نسخو مان 2016-09-08 تي محفوظ ڪيل. 2007-01-28 تي حاصل ڪيل.
  181. ↑ Carrico, Dale (2005). "Technoprogressivism Beyond Technophilia and Technophobia". اصل نسخو مان 2016-09-08 تي محفوظ ڪيل. 2007-01-28 تي حاصل ڪيل.
  182. ↑ "La llamativa definición política de Alberto Fernández: "Soy de la rama del liberalismo progresista peronista"". Clarín. 19 July 2019. اصل نسخو مان 6 November 2019 تي محفوظ ڪيل. 6 November 2019 تي حاصل ڪيل.
  183. ↑ "Juan Grabois lanza el Frente Patria Grande que lideraría Cristina Kirchner". Perfil (هسپانوي ۾). 27 October 2018. 27 April 2020 تي حاصل ڪيل.
  184. ↑ "Alberto Fernández: "Soy más hijo de la cultura hippie que de las veinte verdades peronistas"". 12 April 2020.
  185. ↑ Lopez, Daniel; Bandt, Adam (3 September 2021). "Australian Greens Are Building a Movement to End Neoliberalism". Jacobin. 19 October 2021 تي حاصل ڪيل.
  186. ↑ Liisa L. North, Timothy D. Clark, مرتب (2017). Dominant Elites in Latin America: From Neo-Liberalism to the 'Pink Tide'. Springer. ص. 212. ISBN 9783319532554. In Brazil, as Simone Bohn makes straightforward (Chap. 3), the progressive Workers' Party (Partido dos Trabalhadores, PT) governments did not threaten the power of the national elite or landlord class; ...
  187. ↑ "A trajetória do PSB, o Partido que quer lançar Joaquim Barbosa à Presidência", BBC News Brasil
  188. ↑ "O Que é ser progressist?", BBC News Brasil
  189. ↑ O que pensam os partidos progressistas sobre o "Efeito Lula", 17 March 2021
  190. ↑ Gladoic, Andrea (14 June 2018). "Croatia's Largest Political Parties". Expat in Croatia. 12 October 2018 تي حاصل ڪيل.
  191. ↑ Katerina Safarikova. "Czechs Eye 'Symbolic' Pirate Breakthrough in Europe". /balkaninsight.com. 21 May 2019.
  192. ↑ "Notre charte fondatrice". nouvelledonne.fr (فرانسيسي ۾).
  193. ↑ "Mengenal Partai Hijau Indonesia: Suarakan Isu Lingkungan, Anti Mengultuskan Pemimpin". mojok.co (انڊونيشي ۾). 8 February 2023. 2023-06-24 تي حاصل ڪيل.
  194. ↑ "About Akbayan – Akbayan Party List". akbayan.org.ph (برطانوي انگريزي ۾). اصل نسخو مان 27 July 2018 تي محفوظ ڪيل. 2018-07-27 تي حاصل ڪيل.
  195. ↑ حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "Podemos".
  196. ↑ Sebastián Royo, مرتب (2020). Why Banks Fail: The Political Roots of Banking Crises in Spain. Springer Nature. ص. 298. ISBN 9781137532282. As of January 2020 (the time of writing), a new leftist government coalition between the Socialist Party and the leftist populist Unidas Podemos that emerged from the November 2019 election is coming to power with a progressive agenda ...
  197. ↑ "Errejón pide a Gabilondo centrarse en lo importante, una mayoría progresista". لا وانگارڊيا (Spanish ۾). Madrid. EFE. 24 May 2019. 24 May 2019 تي حاصل ڪيل.{{cite news}}: CS1 maint: unrecognized language (ڳنڍڻو)
  198. ↑ "The Center Cannot Hold in Spain, but Can the Left Take Advantage?". thenation.com. The Nation. 3 May 2021.
  199. ↑ "Democracy prevails in Taiwan". تائيوان نيوز. 12 January 2020. اصل نسخو مان 14 January 2020 تي محفوظ ڪيل. 7 July 2020 تي حاصل ڪيل.
  200. ↑ Kuo, Yu-Ying, مرتب (2018). Policy Analysis in Taiwan. Policy Press. The Democratic Progressive Party, founded in 1986, is a progressive and liberal political party in Taiwan.
  201. ↑ Nidhi Eoseewong (2018-05-08). "Nidhi Eoseewong: An open letter to Pheu Thai". prachatai.
  202. ↑ "Green Party of England and Wales elects new leaders". europeangreens.edu. European Green Party. اصل نسخو مان 1 April 2017 تي محفوظ ڪيل. 31 March 2017 تي حاصل ڪيل.
  203. ↑ Ball, Molly. "The Battle Within the Democratic Party". The Atlantic. اصل نسخو مان 12 June 2018 تي محفوظ ڪيل. 28 January 2017 تي حاصل ڪيل.
  204. ↑ Joseph M. Hoeffel, مرتب (2014). Fighting for the Progressive Center in the Age of Trump. ABC-CLIO.
  205. ↑ Chotiner, Isaac (2 March 2020). "How Socialist Is Bernie Sanders?". دي نيو يارڪر (آمريڪي انگريزي ۾). 14 February 2021 تي حاصل ڪيل.
  206. ↑ "Progressives contemplate post-Cuomo politics". Spectrum News. 11 August 2021. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان October 22, 2021 تي محفوظ ڪيل. October 22, 2021 تي حاصل ڪيل.
  207. ↑ Denisha Jones, Jesse Hagopian, مرتب (2020). Black Lives Matter at School: An Uprising for Educational Justice. هي مارڪيٽ بڪس. ISBN 9781642595307. She later ran as a New York State lieutenant gubernatorial candidate on a progressive Green Party platform
  1. ↑ ڪارلوس ساليناس ڊي گورتاري، جيڪو 1988ع کان 1994ع تائين ميڪسيڪو جو صدر رهيو، نوآبادياتي دور جي سفارديم يهودي نسل سان جزوي واسطو رکندو هو.[122]

ذريعا

[سنواريو]
  • Dudley, Larkin Sims. "Enduring narratives from progressivism." International Journal of Organization Theory & Behavior 7.3 (2003): 315–340.
  • Eisenach, Eldon J., ed. Social and Political Thought of American Progressivism. (Hackett Publishing, 2006).
  • Frohman, Larry. "The Break-Up of the Poor Laws—German Style: Progressivism and the Origins of the Welfare State, 1900–1918." Comparative Studies in Society and History 50.4 (2008): 981–1009.
  • Jackson, Ben. "Equality and the British Left: A study in progressive political thought, 1900–64." in Equality and the British Left (2013)
  • Kloppenberg, James T. Uncertain Victory: Social Democracy and Progressivism in European and American Thought, 1870–1920. Oxford University Press, US, 1988. ISBN 0195053044.
  • Lakoff, George. Don't Think of an Elephant: Know Your Values and Frame the Debate. Chelsea Green Publishing, 2004. ISBN 1931498717.
  • Link, Arthur S. and McCormick, Richard L. Progressivism (American History Series). Harlan Davidson, 1983. ISBN 0882958143.
  • McGerr, Michael. A Fierce Discontent: The Rise and Fall of the Progressive Movement in America, 1870–1920. 2003.
  • Nugent, Walter. Progressivism: A very short introduction (Oxford University Press, 2009).
  • Petrow, Stefan. "Progressivism in Australia: the case of John Daniel Fitzgerald, 1900–1922." Journal of the Royal Australian Historical Society 90.1 (2004): 53–74.
  • Sawyer, Stephen, and William J. Novak. "Emancipation and the creation of modern liberal states in America and France." Journal of the Civil War Era 3.4 (2013): 467–500. online[مئل ڳنڍڻو]
  • Schutz, Aaron. Social Class, Social Action, and Education: The Failure of Progressive Democracy. Palgrave Macmillan, 2010. ISBN 9780230105911.
  • Tröhler, Daniel. Progressivism. In: Oxford Research Encyclopedia of Education. Oxford University Press, 2017.

ٻاهريان ڳنڍڻا

[سنواريو]

سانچو:Government سانچو:Social democracy

سانچو:Green politics سانچو:Political ideologies

"https://sd.wikipedia.org/w/index.php?title=ترقي_پسندي&oldid=405599" تان ورتل