مواد ڏانھن هلو

ڪيوٽو

ڳنڍڻن کي سنواريو
کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
ڪيوٽو
Quito
گاديء وارو شھر
سان فرانسسڪو ڈی ڪيوٽو
San Francisco de Quito
مٿي کان گھڙيءَ جي وڄ ۾: لا رونڊا اسٽريٽ، چرچ آف سوسائٽي آف جيسس، ايل پينسيلو جيئن ڏٺو ويو اتر ڪوئٽو سان، ڪیرونڊيلیٽ پيلس، سينٽرل-ناردرن ڪوئٽو، لا ڪيرولينا پارڪ ۽ سينٽ فرانسس جو چرچ ۽ ڪنوينٽ.
مٿي کان گھڙيءَ جي وڄ ۾: لا رونڊا اسٽريٽ، چرچ آف سوسائٽي آف جيسس، ايل پينسيلو جيئن ڏٺو ويو اتر ڪوئٽو سان، ڪیرونڊيلیٽ پيلس، سينٽرل-ناردرن ڪوئٽو، لا ڪيرولينا پارڪ ۽ سينٽ فرانسس جو چرچ ۽ ڪنوينٽ.
Banner of ڪيوٽوQuito
Banner
Coat of arms of ڪيوٽوQuito
Coat of arms
Nickname(s):
Carita de Dios (Little Face of God), Mitad del Mundo (Middle of the World), Luz de América (Light of the Americas)
Coordinates: 00°13′12″S 78°30′45″W / 0.22000°S 78.51250°W / -0.22000; -78.51250
ملڪايڪواڊور
صوبوپڪنڪا
ڪينٽونڪيوٽو ميٽروپوليٽن ضلعو
اسپینین جی بنیادون6 ڊسمبر 1534(1534-12-06)
بنياد رکندڙسیباستین دی بینالڪازار
سڃاڻپڪيوٽو
شھری تعلقا32 اربن پیرش
حڪومت
• طرزمئیر ء ڪائونسل
• گورننگ باڈیميونسپلٽي آف ڪيوٽو
• مئیرپابیل میونوز
• Vice mayorMaría Fernanda Racines
ايراضي
(approx.)
• گاديء وارو شھر197.5 چورس ڪلوميٽر (76.3 چورس ميل)
آبادي
 (2022)[1]
• ڪل1763275
• ڪثافتauto في چورس ڪلوميٽر
• ميٽرو
2,889,703
• ميٽرو ڪثافتauto
GDP (PPP, constant 2015 values)
وقتي علائقوUTC−5 (ECT)
پوسٽل ڪوڈ
EC170150
علائقائي ڪوڊ(0)2
LanguagesSpanish
ClimateCfb
ويب سائيٽquito.gob.ec
سرڪاري نالوCity of Quito
قسمCultural
معيارii, iv
عهدو1978 (2nd session)
حوالا نمبر.2
RegionLatin America and the Caribbean

ڪيوٽو (Quito)، سرڪاري طور سان فرانسسڪو ڊي ڪیوٽو (San Francisco de Quito)، ڏکڻ آمريڪي ملڪ ايڪواڊور جي گاديءَ جو هنڌ آهي. ان جي ميٽروپوليٽن علائقي ۾ اندازي مطابق آبادي 28 لک آهي. شهر جي پکيڙ 299 چورس ڪلوميٽر آهي. ڪیوٽو گوایاڪل (Guayaquil) کانپوء ايڪواڊور جو ٻيو نمبر وڏو شهر آهي. اهو پڻ پِچينچا (Pichincha) صوبي جي راڄڌاني آهي. ڪوئٽو هڪ واديءَ ۾، پِچينچا، اينڊس جبلن جی سلسلی ۾ هڪ فعال اسٽريٽو ٻرندڙ جبل جي اڀرندي سلپ تي، واقع آهي.[2] ڪیوٽو جي اچائي 2,850 ميٽر (9,350 فٽ) ان کي يا ته دنيا ۾ سڀ کان وڌيڪ يا ٻيو بلند ترين گاديء جو شهر بڻائي ٿو. هي مختلف موقف آهي ڇو ته بوليويا هڪ ملڪ آهي جنهن ۾ ڪيترن ئي راڄڌانيون آهن؛ جيڪڏهن لا پاز (La Paz) کي بوليويا جي قومي راڄڌاني سمجهيو وڃي ته اهو سڀ کان وڌيڪ بلند ترين گاديء جو شهر جي فهرست ۾ سڀ کان مٿانهون آهي، پر جيڪڏهن سڪري (Sucre) کي راڄڌاني طور بيان ڪيو وڃي ته پوءِ اهو ڪیوٽو کان پوءِ ٻيو نمبر وڏو آهي.[3][4]

ڪوئٽو ايڪواڊور جو سياسي ۽ ثقافتي مرڪز آهي ڇاڪاڻ ته ملڪ جا اهم سرڪاري، انتظامي ۽ ثقافتي ادارا شهر اندر واقع آهن. ايڪواڊور ۾ موجودگي سان گڏ بين الاقوامي ڪمپنين جي اڪثريت اتي موجود آهن. اهو پڻ ملڪ جي ٻن وڏن صنعتي مرڪزن مان هڪ آهي؛ گواياڪل (Guayaquil) جو بندرگاهه شهر ٻيو آهي. ان جي پهرين رهائش جي تاريخ معلوم نه آهي، پر آثار قديمه جا ثبوت ٻڌائين ٿا ته اهو پهريون ڀيرو 4400 ق.م ۽ 1600 ق.م م وسیو.[5] پندرهين صديءَ جي آخر ۾، انڪا (Inca) شهنشاهه هيونا ڪيپيڪ ڪیوٽو کي شڪست ڏني، جيڪو علائقي جي اصل رهاڪن هو، ۽ ڪیوٽو کي انڪا سلطنت ۾ شامل ڪري، ان کي انڪا سلطنت جي اترين علائقي جي گاديءَ جو هنڌ مقرر ڪيو. سا 1534ع ۾ شهر جي اسپيني فتح اها تاريخ آهي جيڪا اڪثر ڪري شهر جي باضابطه بنياد جي طور تي بيان ڪئي وئي آهي، جيڪو ڪیوٽو کي ڏکڻ آمريڪا جي قديم ترين گاديءَ جو هنڌ بڻايو. ڪوئٽو جو تاريخي مرڪز آمريڪا ۾ سڀ کان وڏو ۽ بهترين محفوظ ڪيل مرڪز آهي.[6] سال 1978ع ۾، ڪیوٽو ۽ ڪراڪائو يونيسڪو پاران اعلان ڪيل پھريون عالمي ثقافتي ورثو سائيٽون آھن.[7] ڪیوٽو خط استوا جي ويجھو گاديءَ جو شهر آهي، جيڪو ميٽروپوليٽن علائقي جي اترئين حصي مان، سان انتونيو جي پارش ۾ گذرندو آهي.

پلازا ڊي سان فرانسسڪو، ڪیوٽو

حوالا

[سنواريو]
  1. ↑ Citypopulation.de Population and area of Quito
  2. ↑ "Guagua Pichincha". Instituto Geofísico, Escuela Politécnica Nacional. 27 April 2022.
  3. ↑ "Contact Us آرڪائيو ڪيا ويا 2009-12-26 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين.." TAME. Retrieved on 14 March 2010.
  4. ↑ La Paz is the administrative capital of Bolivia and is higher than Quito while Sucre is the constitutional capital of Bolivia and is lower than Quito.
  5. ↑ "Encuentran indicios de los primeros habitantes de Quito, Ecuador". Red Historia (هسپانوي ۾). 16 November 2019. 28 April 2022 تي حاصل ڪيل.
  6. ↑ "City of Quito – UNESCO World Heritage". Whc.unesco.org. 30 April 2010 تي حاصل ڪيل.
  7. ↑ "City of Quito – UNESCO World Heritage". Whc.unesco.org. 30 April 2010 تي حاصل ڪيل.
"https://sd.wikipedia.org/w/index.php?title=ڪيوٽو&oldid=306863" تان ورتل