بڪرمي ڪئلينڊر

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو

بڪرمي تقويم ھڪ شمسي تقويم آھي جيڪا ننڍي کنڍ پاڪستان ۽ ھندستان ۾ صدين کان رائج آھي۔

بڪرمي ڪلينڊر جيڪو راجہ بڪرم اجيت جي دور کان شروع ٿئي ٿو، ھن کي ديسیي سال يا جنتري به چوندا آھن۔ ھن شمسي تقويم ۾ سال ويساک جي مھيني کان شروع ٿئي ٿو۔

ٽي سو پنجھٺ (365) ڏينھن جي ھن ڪلينڊر جا نو مھينا ٽيھ (30) ڏينھن جا ٿين ٿا، ۽ ھڪ مھينو ويساک ايڪٽيھ (31) ڏينھن جو ٿئي ٿو، ۽ ٻه مھينا جيٺ ۽ ھاڙھ ٻٽيھ(32) ڏينھن جا ٿين ٿا۔

هندن جو تاريخي ڪيلينڊر، هڪ ڏينهن کي پهرن کانسواءِ گهڙين ۾ به ورهائي سگهجي ٿو. هڪ ڏينهن ۾ چوهٺ گهڙيون ٿينديون آهن. هڪ گهڙي ساڍي ٻاويهه منٽ تي مشتمل آهي

Barnala inscription
Bilingual plaque
Plaque with description of Barnala inscription
Inscribed square pillar with rounded corners
Barnala Yupa pillar, Rajasthan

بڪرمي مھينا (شمسي)[سنواريو]

شمار نالو پنجابي گرمکي پنجابي شاھ مکي گريگورين مھينا
1 ويساک ਵੈਸਾਖ ويساکھی وچ اپريل – وچ مئي
2 جيٺ ਜੇਠ جیٹھ وچ مئي – وچ جون
3 ھاڙھ ਹਾੜ ھاڑھ وچ جون – وچ جولاءِ
4 ساوڻ ਸਾਵਣ ساون وچ جولاءِ – وچ آگسٽ
5 بڊو ਭਾਦੋਂ بادوں وچ آگسٽ – وچ سيپٽمبر
6 اسو ਅੱਸੂ اسوج وچ سيپٽمبر – وچ آڪٽوبر
7 ڪاتڪ ਕੱਤਕ کاتک وچ آڪٽوبر – وچ نومبر
8 مگھر ਮੱਘਰ مگھڑ وچ نومبر – وچ ڊسمبر
9 پوھ ਪੋਹ پوه وچ ڊسمبر – وچ جنورر
10 ماگھ ਮਾਘ ماگھ وچ جنوري – وچ فيبروري
11 ڦڳڻ ਫੱਗਣ پھگن وچ فيبروري – وچ مارچ
12 چيٽ ਚੇਤ چیت وچ مارچ – وچ اپريل

بڪرمي مھينا (قمري)[سنواريو]

مھينو
1 چيٽ مارچ ۽ اپريل جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
2 ويساک اپريل ۽ مئي جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
3 جيٺ مئي ۽ جون جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
4 ھاڙھ جون ۽ جولاءِ جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
5 ساوڻ جولاءِ ۽ آگسٽ جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
6 بڊو آگسٽ ۽ سيپٽمبر جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
7 اسو سيپٽمبر ۽ آڪٽوبر جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
8 ڪتي يا ڪتڪ آڪٽوبر ۽ نومبر جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
9 مگھر نومبر ۽ ڊسمبر جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
10 پوھ ڊسمبر ۽ جنوري جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
11 مانگھ جنوري ۽ فيبروري جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو
12 ڦڳڻ
فيبروري ۽ مارچ جي وچ ۾ اچڻ وارو مھينو

بڪرمي ڪلينڊر(جنتري) ۾ ھڪ ڏينھن جا اٺ پھر ٿيندا آھن، ھڪ پھر جديد گھڙي جي مطابق ٽن ڪلاڪن جو ھوندو آھي.

انھن پھرن جا نالا ھي آھن:

ڌمي ويل: صبح 6 بجي کان 9 بجي تائين جو وقت

ٻيپھري ويل : صبح جي 9 بجي کان ٻيپھري 12 بجي تائين جو وقت

پيشي ويل : ٻيپھري جي 12 بجي ڏينھن 3 بجي تائين جو وقت

ٻي/ديگر ويل: ٽيپھري 3 بجي کان شام 6 بجي تائين جو وقت

نماشا ںويل: رات جا پھريَان لمحا، شام 6 بجي کان وٺي ڪري رات 9 بجي تائين جو وقت

ڪفتان ويل: رات 9 بجي کان رات 12 بجي تائين جو وقت

اڌ رات ويل: رات 12 بجي کان سحر جي 3 بجي تائين جو وقت

اسر ويل: صبح جي 3 بجي کان صبح 6 بجي تائين جو وقت

لفظ " ويل/ويلا " وقت جي معنن ۾ ننڍي کنڊ جي ڪيترين ئي ٻولين ۾ ڳالھايو وڃي ٿو

پڻ ڏسو[سنواريو]