مواد ڏانھن هلو

هراري

هراري
گاديء وارو شھر ء صوبو
Harare
کاٻي کان ساڄي، مٿي کان:  هراري اسڪائي لائن، جوشيا چائنمانو ايونيو تي جاڪرانڊا (ببول) وڻن جو استر، پراڻو پارليامينٽ هائوس (سامهون) ۽ اينگليڪن ڪيٿڊرل (پوئتي)، شهر هراري (ڊا ئون ٹائون)، نئون ریزرو بئنڪ ٽاور، هيرو ايڪڙ يادگار.
کاٻي کان ساڄي، مٿي کان: هراري اسڪائي لائن، جوشيا چائنمانو ايونيو تي جاڪرانڊا (ببول) وڻن جو استر، پراڻو پارليامينٽ هائوس (سامهون) ۽ اينگليڪن ڪيٿڊرل (پوئتي)، شهر هراري (ڊا ئون ٹائون)، نئون ریزرو بئنڪ ٽاور، هيرو ايڪڙ يادگار.
Banner of هراري
Banner
Coat of arms of هراري
Coat of arms
Nickname(s):
سن شائن سٽي، ایچ ٽائون
Motto(s):
  • Nongera GroopVanhu (Shona)
  • "Forward with Service to the People"
زمبابوي م ھراري صوبی جی لوڪيشن
زمبابوي م ھراري صوبی جی لوڪيشن
Coordinates: 17°49′45″S 31°3′8″E / 17.82917°S 31.05222°E / -17.82917; 31.05222
ملڪزمبابوي
صوبوھراري
Founded12 September 1890
Incorporated (city)1935ع
Renamed Harare18 April 1982
حڪومت
• طرزمئیر۔ڪائونسل
• مئیرجیڪب مافیو (سي سی سی)
• ڪائونسلھراري سٽي ڪائونسل
ايراضي
• گاديء وارو شھر ء صوبو982.3 چورس ڪلوميٽر (379.3 چورس ميل)
آبادي
 (2012ع جي آدمشماري)
• ڪل2,123,132[1]
• ڪثافتauto في چورس ڪلوميٽر
شهري
2,013,048[2]
ميٽرو
3,120,917[3]
رهاڪو نالوھرارئين
وقتي علائقوUTC+2 (سينٽرل آفريڪا ٽائم)
علائقائي ڪوڊ242
انسانی ترقی اشاریو (HDI) (2018)0.645[4]
Medium
ڈائلنگ کوڈ: 242

هراري (Harare)، جيڪو اڳ ۾ سالسبري جي نالي سان مشهور هو،[5] زمبابوي جي راڄڌاني ۽ سڀ کان وڏو شهر آهي. هن شهر جي ايراضي 982.3 چورس ڪلوميٽر (378.7 چورس ميل) آهي. سال 2022ع جي مردم شماري جي مطابق ان جي آبادي 18,49,600 آهي ۽ ان جي ميٽروپوليٽن صوبي ۾ اندازي مطابق 24,87,209 ماڻهو آهن.[6] هي شهر زمبابوي جي اتر۔اوڀر ۾ ملڪ جي ماشونالينڊ علائقي ۾ واقع آهي. هراري هڪ ميٽروپوليٽن صوبو آهي جنهن ۾ چيٽونگويزا (Chitungwiza) ۽ اپ ورٿ (Epworth) جي ميونسپلٽيون پڻ شامل آهن.[7] هي شهر سطح سمنڊ کان 1,483 ميٽر (4,865 فوٽ) جي اوچائي تي هڪ پليٽیو تي ويٺو آهي، ۽ ان جي آبهوا سب۔ٽراپیڪل هاءِلينڊ جي درجي ۾ اچي ٿي.

هن شهر جو بنياد سال 1890ع ۾ برطانوي سائوٿ آفريڪا ڪمپنيءَ جي هڪ ننڍڙي فوجي یونٹ ”پائنيئر ڪالم“ طرفان رکيو ويو ۽ برطانوي وزيراعظم لارڊ سالسبري جي نالي پٺيان فورٽ سالسبري جو نالو رکيو ويو. ڪمپني ايڊمنسٽريٽرن شهر جي حد بندي ڪئي ۽ ان کي هلايو جيستائين ڏاکڻي روڊيشيا سال 1923ع ۾ ذميوار حڪومت حاصل ڪري ورتي. سالسبري ان کان پوءِ ڏاکڻي روڊيشيا (بعد ۾ روڊيشيا) حڪومت جي سيٽ ۽ سال 1953ع کان 1963ع جي وچ ۾ سينٽرل آفريڪن فيڊريشن جي گاديءَ جو هنڌ رهيو. اهو سال 1982ع تائين سالسبري جو نالو برقرار رکيو، جڏهن ان کي برطانيه کان زمبابوي جي آزادي جي ٻئي سالگره تي هراري جو نالو ڏنو ويو. اپريل 2022ع ۾ زمبابوي جي نئين پارليامينٽ جي مڪمل ٿيڻ تي هراري مان پارلياماني ونگ کي هٽايو ويو. مطلب ته زمبابوي وٽ هن وقت ٻه گادي وارا شهر، مائونٽ هيمپڊن ۽ هراري آهن.[8]

زمبابوي جي تجارتي راڄڌاني جي طور تي، هراري تازو معاشي بحران ڏٺو آهي. اهو واپار، حڪومت، فنانس، ريئل اسٽيٽ، پيداوار، صحت جي سار سنڀار، ڊيزائن، تعليم، فن، ثقافت، سياحت، زراعت، کان کني ۽ علائقائي معاملن جو هڪ اهم مرڪز رھیو آهي. [9] هراري وٽ ڏکڻ آفريڪا ۾ سفارتخانن جو ٻيو وڏو نمبر آهي ۽ ورلڊ هيلٿ آرگنائيزيشن (WHO) جي آفريڪي هيڊڪوارٽر جي مقام جي طور ڪم ڪري ٿو، جيڪو برازاويل، جمهوريه ڪانگو سان حصيداري ڪري ٿو.[10]

ھراري ڪيترن ئي بين الاقوامي ڪانفرنسن ۽ موقعن جي ميزباني ڪئي آهي، جن ۾ سال 1995ع جو آل آفريڪا گيمز ۽ سال 2003ع جو عالمی ڪرڪيٽ ورلڊ ڪپ شامل آهن. سال 2018ع ۾، هراري کي گاما ورلڊ سٽي جي طور تي درج ڪيو ويو. شهر جو مارڪي فيسٽيول هراري انٽرنيشنل فيسٽيول آف دي آرٽس آهي، جيڪو ايڊنبرگ فيسٽيول جی طرز تي ٺهيل آهي ۽ ڏکڻ اڌ گول ۾ سڀ کان وڏو آرٽس فيسٽيول آهي.[11] اهو پڻ فٽبال ڪلب، ڊائناموس ایف سی (Dynamos FC)، زمبابوي فٽبال ۾ سڀ کان وڌيڪ ٹائٹل سان گڏ ڪلب، جو گهر آهي.

ملڪ ۾ اعلي تعليم جو سڀ کان وڏو ۽ سڀ کان وڌيڪ جامع ادارو، زمبابوي يونيورسٽي هتي واقع آهي. هي تمباکو، مڪئي، ڪپهه ۽ کٽي (Citrus) ميون جو هڪ اهم واپاري مرڪز آهي. هتي ٽيڪسٽائيل، اسٽيل ۽ ڪيميڪل جا ڪارخانا آهن، جڏهن ته سون (Gold) جي مائننگ پڻ اهم صنعت آهي.

حوالا

[سنواريو]
  1. Zimstat. "2012 Population Census National Report" (PDF). 20 September 2020 تي حاصل ڪيل.
  2. Zimstat. "2012 Population Report: Harare" (PDF). 20 September 2020 تي حاصل ڪيل.
  3. Zimstat. "2019 Labour Force Report" (PDF). 20 September 2020 تي حاصل ڪيل.
  4. "Sub-national HDI – Area Database – Global Data Lab". hdi.globaldatalab.org. 20 September 2020 تي حاصل ڪيل.
  5. "Names (Alteration) Act Chapter 10:14" (PDF). اصل نسخو (PDF) مان 3 December 2013 تي محفوظ ڪيل.
  6. "2022 national census shows Zim rapidly urbanising". The Herald (آمريڪي انگريزي ۾). 2023-08-27 تي حاصل ڪيل.
  7. Harare Provincial Profile (PDF) (Report). Parliament Research Department. 2011. اصل نسخو (PDF) مان 3 July 2013 تي محفوظ ڪيل. 22 November 2013 تي حاصل ڪيل.
  8. "Zimbabwe Celebrates Finish of New Parliament, Built by China". www.voanews.com. 2023-09-26 تي حاصل ڪيل.
  9. Abu Hassan Abu Bakar, Arman Abd Razak, Shardy Abdullah and Aidah Awang. "PROJECT MANAGEMENT SUCCESS FACTORS FOR SUSTAINABLE HOUSING: A FRAMEWORK" (PDF). School of Housing, Building and Planning, Universiti Sains Malaysia, Pulau Pinang, Malaysia. 3 March 2022 تي حاصل ڪيل eprints.usm.my وسيلي.{{cite web}}: CS1 maint: multiple names: authors list (ڳنڍڻو)
  10. "Who we are". www.who.int. 21 June 2021 تي حاصل ڪيل.
  11. "Harare International Festival of the Arts (HIFA)". www.kadmusarts.com. اصل نسخو مان 21 June 2021 تي محفوظ ڪيل. 21 June 2021 تي حاصل ڪيل.