مواد ڏانھن هلو

ناٽڪ ناچ

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
تعادل در باله اهمیت محوری دارد.

ناٽڪ ناچ (انگريزي ٻولي: ballet) آرٽ جي هڪ شڪل آهي،[1] جنهن ۾ انساني جسم جي حرڪت جي وسيلي ٺاهيو ويندو آهي.[2] جڏهن ته سنگيت ناٽڪ يا اوپيرا ٿيٽر ۾ پيش ڪيل ناٽڪ (ڊرامو) کي چئبو آهي. [3]ناٽڪ ناچ ادائگي (پرفارمنس) ناچ جو هڪ قسم آهي جيڪو پندرهن صدي عيسويء ۾ اطالوي علمي سجاڳيءَ جي تحريڪ (ريناسنس) دوران پيدا ٿيو ۽ پوءِ ۾ فرانس ۽ روس ۾ هڪ ڪنسرٽ ناچ بڻجي ويو.

اشتقاقيات

[سنواريو]

بيلي (Ballet) هڪ فرينچ لفظ آهي، جنهن جي اصل اطالوي لفظ باليٽو balletto مان نڪتل آهي، جيڪو بالو ballo (ناچ) جو تصغير آهي. بالو ballo وري لاطيني لفظن بالو ballo ۽ باليئر ballare مان ورتل آهي، جن جي معنيٰ آهي "ناچ ڪرڻ".[4][5] اهي لفظ وري يوناني لفظ "βαλλίζω" باليزو (ballizo) مان نڪتل آهن، جنهن جي معنيٰ آهي "ناچ ڪرڻ يا ٽپا ڏيڻ".[5][6] هي لفظ لڳ ڀڳ 1630ع ڌاري فرينچ ٻوليءَ وسيلي انگريزيءَ ۾ داخل ٿيو.

فرينچ ٻوليءَ ۾ هي لفظ بيلي جي پيشڪش، بيلي جي تخليق يا ممڪن طور تي خود هن ناچ جي صنف لاءِ استعمال ٿيندو آهي. البت، هن آخري معنيٰ لاءِ danse classique (ڪلاسيڪي ناچ) جو اصطلاح پڻ موجود آهي، جيڪو وڌيڪ واضح سمجھيو وڃي ٿو ۽ خاص طور هن ناچ جي سکيا يا تربيت جي حوالي سان وڌيڪ عام استعمال ٿيندو آهي.[حوالو گهربل]

تاريخ

[سنواريو]
اصل مضمون/مضمونن جي لاءِ ڏسو بيلي جي تاريخ ۽ بيلي جي تاريخوار خاڪو
لوئي چوڏهون، Ballet Royal de la Nuit (1653ع) ۾ اپولو جي ڪردار ۾

بيلي جو آغاز پندرهين ۽ سورهين صديءَ دوران اطالوي نشاة ثانيه جي شاهي درٻارن ۾ ٿيو. ڪيٿرين ڊي ميڊيچي جي فرانس جي راڻي ٿيڻ کان پوءِ سندس اثر هيٺ بيلي فرانس پهتي، جتي ان کي وڌيڪ ترقي ملي.[7] شروعاتي شاهي درٻاري بيلي ۾ گهڻو ڪري امير گهراڻن جا شوقيه رقاص حصو وٺندا هئا. انهن جا نفيس ۽ سينگاريل لباس ڏسندڙن کي متاثر ڪرڻ لاءِ هوندا هئا، پر اهي رقاصن جي حرڪت جي آزادي کي محدود پڻ ڪندا هئا.[8]

اهي بيليون وڏن هالن ۾ پيش ڪيون وينديون هيون، جتي ڏسندڙ ٽن پاسن کان ويٺل هوندا هئا. 1618ع کان پوءِ پروسينيم محراب جي استعمال سبب رقاص ۽ ناظر هڪ ٻئي کان الڳ ٿي ويا، جنهن سان ڏسندڙن لاءِ پيشاور رقاصن جي فني مهارتن کي وڌيڪ واضح نموني ڏسڻ ۽ ساراهڻ ممڪن ٿيو.[9][10]

فرانسيسي درٻاري بيلي پنهنجي عروج تي لوئي چوڏهون جي دور حڪومت ۾ پهتي. هن 1661ع ۾ Académie Royale de Danse (شاهي ناچ اڪيڊمي) قائم ڪئي، جنهن جو مقصد بيلي جا معيار مقرر ڪرڻ ۽ ناچ جي استادن کي تصديق ناما جاري ڪرڻ هو.[11] 1672ع ۾ لوئي چوڏهين Jean-Baptiste Lully کي Académie Royale de Musique (پيرس اوپيرا) جو ڊائريڪٽر مقرر ڪيو، جتان پهرين پيشاور بيلي ڪمپني، پيرس اوپيرا بيلي وجود ۾ آئي.[12] پيئر بوشان لولي جو بيلي ماسٽر هو. ٻنهي جي گڏيل ڪوششن بيلي جي ترقيءَ تي گهرو اثر ڇڏيو، ۽ پيرن جي پنج بنيادي پوزيشنن جي تخليق جو اعزاز به انهن کي ڏنو وڃي ٿو. 1681ع تائين ڪيترن سالن جي تربيت کان پوءِ پهريون ڀيرو عورت رقاصائون (ballerinas) اسٽيج تي ظاهر ٿيون.[8]

1830ع کان پوءِ فرانس ۾ بيلي جي مقبوليت گهٽجڻ لڳي، پر ڊينمارڪ، اٽلي ۽ روس ۾ ان جي ترقي جاري رهي. پهرين عالمي جنگ کان ٿورو اڳ سرگئي دياگليئف جي اڳواڻيءَ ۾ Ballets Russes جي يورپ آمد بيلي ۾ نئين دلچسپي پيدا ڪئي ۽ جديد دور جي شروعات جو سبب بڻي.[13]

ويهين صديءَ ۾ بيلي ٻين ڪيترين ئي ناچ جي صنفن تي وسيع اثر ڇڏيو.[14] ساڳئي صديءَ ۾ بيلي، روايتي بيلي کان الڳ ٿي جديد ناچ ڏانهن وڌي، جنهن سان ڪيترن ملڪن ۾ جديديت پسند تحريڪن جنم ورتو.[15]

ويهين صديءَ جي مشهور بيلي رقاصن ۾ ميخائل بريشنڪوف،[16] ايرڪ برون،[17] ماريا ٽال چيف،[18] جين ڊيوريڪس،[19] سوزين فريل،[20] مارگو فونٽين،[16] روزيلا هائي ٽاور،[21] گيلسي ڪرڪلينڊ،[16] نتاليا ماڪاروا،[16] آرٿر مچل،[22] روڊولف نوريئف،[16] انا پاولووا،[16] مايا پليسيتسڪايا،[23] ۽ گالينا اولانووا شامل آهن.[16]

اندازَ

[سنواريو]
ميري سالي، روايتي بيلي رقاصه

وقت سان گڏ بيلي جا ڪيترائي اسلوبي فرق ۽ ذيلي انداز وجود ۾ آيا. شروعاتي روايتي انداز گهڻو ڪري جاگرافيائي علائقن سان لاڳاپيل هئا. انهن جا مثال روسي بيلي، فرانسيسي بيلي ۽ اطالوي بيلي آهن. بعد وارن اندازن، جهڙوڪ همعصر بيلي ۽ نو-روايتي بيلي، ۾ روايتي بيلي سان گڏ غير روايتي فني طريقا ۽ حرڪتون پڻ شامل ٿي ويون. شايد سڀ کان وڌيڪ مشهور ۽ پيش ٿيندڙ بيلي جو انداز ديرين رومانوي بيلي (يا اڇي بيلي) آهي.[24]

روايتي بيلي

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو روايتي بيلي
سوان ڍنڍ جي ايوانوف/پيٽيپا نسخي جي ٻئي پردي مان Valse des cygnes

روايتي بيلي، بيلي جي روايتي فني طريقن ۽ اصطلاحن تي ٻڌل هوندي آهي.[25] مختلف ملڪن ۾ ان جا الڳ انداز ترقي ڪري چڪا آهن، جهڙوڪ فرانسيسي بيلي، اطالوي بيلي، انگريزي بيلي ۽ روسي بيلي.[26] روايتي بيلي جا ڪيترائي انداز مخصوص تربيتي طريقن سان لاڳاپيل آهن، جيڪي اڪثر انهن جي بانيءَ جي نالي سان سڃاتا وڃن ٿا (هيٺ ڏسو). رائل اڪيڊمي آف ڊانس جو طريقو بيلي جي سکيا ۽ تربيت جو هڪ نظام آهي، جيڪو مختلف بيلي رقاصن گڏجي قائم ڪيو. هنن اطالوي، فرانسيسي، ڊينش ۽ روسي طريقن کي گڏائي بيلي جو هڪ نئون انداز تخليق ڪيو، جيڪو عالمي سطح تي انگريزي بيلي جي انداز طور سڃاتو وڃي ٿو.[13] روايتي بيلي جي مشهور پيشڪشن ۾ سوان ڍنڍ، سمهندڙ حسينه ۽ نٽ ڪريڪر شامل آهن.[27]

رومانوي بيلي

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو رومانوي بيلي
ڪارلوٽا گريسي، 1841ع ۾ اصل جيزيل، رومانوي ٽوٽو پاتل

رومانوي بيلي، روايتي بيلي جي هڪ فني تحريڪ هئي، ۽ ان جون ڪيتريون ئي پيشڪشون اڄ به روايتي ذخيري جو حصو آهن. رومانوي دور جي نمايان خاصيتن ۾ پوانٽ ٽيڪنڪ جو رواج، عورت رقاصائن جي بالادستي، ۽ ڊگها، نرم ۽ وهندڙ ٽوٽو لباس شامل هئا، جيڪي نزاکت ۽ لطافت جو احساس پيدا ڪندا هئا.[8] هيءَ تحريڪ اوڻيهين صديءَ جي شروعاتي ۽ وچئين دور (رومانوي دور) ۾ ظاهر ٿي، جتي شديد جذبن کي جمالياتي تجربي جو بنيادي ذريعو سمجهيو ويو. ڪيترين رومانوي بيلي ڪهاڻين ۾ روحاني عورتون (جهڙوڪ سلِف، وِليز ۽ ڀوت) شامل هونديون هيون، جيڪي فاني مردن جي دلين ۽ احساسن تي قابض ٿي وينديون هيون. 1827ع جي La Sylphide کي عام طور پهرين رومانوي بيلي سمجهيو وڃي ٿو، جڏهن ته 1870ع جي Coppélia کي ان دور جي آخري رومانوي بيلي تصور ڪيو وڃي ٿو.[7] رومانوي دور جي مشهور بيلي رقاصن ۾ ميري ٽاگليوني، فيني ايلسلر ۽ جولس پيرو شامل آهن. جولس پيرو خاص طور پنهنجي بيلي ترتيب (ڪوريوگرافي) لاءِ مشهور آهي، خاص ڪري جيزيل لاءِ، جنهن کي رومانوي بيلي جي سڀ کان وڌيڪ مشهور تخليقن مان هڪ سمجهيو وڃي ٿو.[8]

نو-روايتي بيلي

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو نو-روايتي بيلي
اليگزينڊرا دانيلوا ۽ سرج ليفار، اپولون مساگيٽي، 1928ع

نو-روايتي بيلي عام طور تجريدي هوندي آهي، جنهن ۾ واضح ڪهاڻي، لباس يا منظرنامو موجود نه هوندو آهي. موسيقي جو انتخاب مختلف ٿي سگهي ٿو ۽ گهڻو ڪري نو-روايتي موسيقي (جهڙوڪ اسٽراونسڪي يا البرٽ روسيل) تي ٻڌل هوندو آهي. فرام پيٽيپا ٽو بيلنچائن جي ليکڪ ٽم شول موجب، جارج بالانشين جي 1928ع واري اپولو کي پهرين نو-روايتي بيلي سمجهيو وڃي ٿو. اپولو، سرگئي دياگليئف جي تجريدي بيلي جي جواب طور روايتي صورت ڏانهن واپسي جي علامت هئي. بالانشين جديد ناچ جي ترتيبڪار مارٿا گراهم سان گڏ ڪم ڪيو، ۽ جديد رقاصن جهڙوڪ پال ٽيلر کي پنهنجي ڪمپني ۾ شامل ڪيو، جنهن 1959ع ۾ بالانشين جي Episodes ۾ رقص ڪيو.[28]

جيتوڻيڪ بالانشين کي نو-روايتي بيلي جو اهم نمائندو سمجهيو وڃي ٿو، پر ٻين به اهم خدمتون سرانجام ڏنيون. فريڊرڪ ايشٽن جي سمفونڪ تبديليون (1946ع) سندس شاهڪار تخليقن مان هڪ آهي. هي بيلي سيزر فرانڪ جي ساڳئي نالي واري موسيقي تي ٻڌل آهي، ۽ موسيقيءَ جي خالص رقصي تشريح پيش ڪري ٿي.[8]

نو-روايتي بيلي مان ئي جديد بيلي به وجود ۾ آئي. هن انداز جي موجدن ۾ گلين ٽيٽلي، رابرٽ جوفري ۽ جيرالڊ آرپينو شامل آهن. جديد بيلي ۽ نو-روايتي بيلي جي وچ ۾ فرق ڪڏهن ڪڏهن واضح ڪرڻ ڏکيو هوندو آهي، پر انهن ترتيبڪارن جي ڪم ۾ وڌيڪ جسماني قوت، جرئت ۽ شدت نمايان نظر اچي ٿي. مثال طور جوفري جي اہسٽريٽ (1967ع) ۾ راڪ موسيقي ۽ جنسي اشارن واري رقصي ترتيب استعمال ڪئي وئي هئي.[13]

همعصر بيلي

[سنواريو]
اصل مضمون جي لاءِ ڏسو همعصر بيلي
همعصر بيلي ۾ جديد، غير روايتي انداز سان ڪيل بيلي جي ٽپ

بيلي جو هي انداز اڪثر ننگن پيرن سان پيش ڪيو ويندو آهي.[29] همعصر بيلي ۾ مائم ۽ اداڪاري به شامل ٿي سگهي ٿي، ۽ اها اڪثر موسيقي (عام طور آرڪيسٽرا، پر ڪڏهن ڪڏهن آوازي) سان پيش ڪئي ويندي آهي. هن انداز کي نو-روايتي يا جديد بيلي کان الڳ سڃاڻڻ ڪڏهن ڪڏهن ڏکيو هوندو آهي. همعصر بيلي، همعصر ناچ سان پڻ ويجهو تعلق رکي ٿي، ڇاڪاڻ⁠تہ ان جا ڪيترائي تصور ويهين صديءَ جي جديد ناچ مان ورتل آهن، جن ۾ زمين تي حرڪتون ۽ پيرن کي اندر موڙڻ جهڙا طريقا شامل آهن. بهرحال، بنيادي فرق اهو آهي ته همعصر بيلي جي پيشڪش لاءِ بيلي جي روايتي فني مهارت ضروري هوندي آهي.

جارج بالانشين کي همعصر بيلي جو اڳواڻ سمجهيو وڃي ٿو. همعصر بيلي جي شروعاتي ترتيبڪارن ۾ ٽوائلا ٿارپ پڻ شامل آهي، جنهن 1976ع ۾ آمريڪي بيلي ٿيئٽر لاءِ پش ڪمز ٽو شوو ۽ 1986ع ۾ پنهنجي ڪمپني لاءِ ان دي اپر روم ترتيب ڏنو. ٻنهي تخليقن کي جديد حرڪتن، پوانٽ جوتن ۽ روايتي تربيت يافته رقاصن جي امتزاج سبب نواڻ ڀريو ڪم قرار ڏنو ويو.

اڄڪلهه همعصر بيلي جون ڪيتريون ئي ڪمپنيون ۽ ترتيبڪار موجود آهن، جن ۾ الونزو ڪنگ ۽ سندس لائنز بالي، ميٿيو بورن ۽ سندس نيو ايڊوينچرز، ڪمپليڪس ڪنٽيمپورري بالي، ناچو دواتو ۽ سندس ڪمپنيا نيسنل ڊي ڊانزا، وليم فورسائٿ ۽ دي فورسيٿ ڪمپني، ۽ جري ڪيليان جو نيڊرلينڊ ڊانس ٿيئٽر شامل آهن.

روايتي ڪمپنيون، جهڙوڪ ميرئينسڪي بيلي (ڪيروف بيلي) ۽ پيرس اوپرا بيلي، پڻ باقاعدي همعصر بيلي پيش ڪن ٿيون.

بيلي جو اصطلاح وقت سان گڏ وسيع معنيٰ اختيار ڪري چڪو آهي ۽ هاڻي ان سان لاڳاپيل سڀني اندازن تي لاڳو ٿئي ٿو. جيڪو شخص بيلي رقاص بڻجڻ جي تربيت حاصل ڪري ٿو، ان کان اميد ڪئي ويندي آهي ته هو نو-روايتي، جديد ۽ همعصر بيلي به پيش ڪري سگهي. هڪ بيلي رقاص کان توقع ڪئي ويندي آهي ته روايتي بيلي ۾ وقار ۽ شاهانا انداز، نو-روايتي بيلي ۾ آزاد ۽ شاعراڻو اظهار، ۽ جديد يا همعصر بيلي ۾ سادگي، سختي يا عام ماڻهن جهڙو انداز اختيار ڪري. ان کان علاوه، جديد ناچ جا ڪيترائي انداز به آهن، جيڪي روايتي بيلي کي همعصر ناچ سان ملائن ٿا، جهڙوڪ هپليٽ، جنهن لاءِ رقاصن کي غير مغربي ناچ جي اندازن ۾ پڻ مهارت حاصل ڪرڻي پوي ٿي.[30]

پيشي طور بيلي

[سنواريو]

پيشيوراڻا بيلي رقاص عام طور تي مناسب پگهار نٿا حاصل ڪن، ۽ سندن آمدني گهڻو ڪري هڪ عام مزدور کان به گهٽ هوندي آهي.[31] 2020ع تائين، آمريڪا ۾ رقاصن (جن ۾ بيلي ۽ ناچ جا ٻيا انداز شامل آهن) جي سراسري اجرت تقريباً 19 آمريڪي ڊالر في ڪلاڪ هئي، جڏهن ته استاد طور ڪم ڪندڙن کي عام طور پيش ڪندڙ رقاصن جي ڀيٽ ۾ ڪجهه وڌيڪ معاوضو ملندو هو.[31]

هن شعبي ۾ روزگار جا امڪان گهڻا مضبوط ناهن، ۽ نوڪري حاصل ڪرڻ لاءِ سخت مقابلو هوندو آهي، ڇاڪاڻ⁠تہ درخواست ڏيندڙن جو تعداد موجود خالي جاين کان گهڻو وڌيڪ هوندو آهي.[31] روزگار جا گهڻا موقعا خانگي ناچ جي اسڪولن ۾ تدريسي خدمتن سان لاڳاپيل هوندا آهن.[31]

رقصي ترتيبڪارن (ڪوريوگرافرن) کي عام طور رقاصن جي ڀيٽ ۾ وڌيڪ معاوضو ملندو آهي.[31] موسيقار ۽ ڳائڻا پڻ في ڪلاڪ جي حساب سان رقاصن ۽ رقصي ترتيبڪارن کان وڌيڪ، لڳ ڀڳ 30 آمريڪي ڊالر في ڪلاڪ، ڪمائيندا آهن؛ پر موسيقارن لاءِ مڪمل وقت واري روزگار جا موقعا نسبتاً گهٽ هوندا آهن.[32]

صحت تي اثر

[سنواريو]

نوجوان ڇوڪريون جيڪي بيلي جي رقاصائون هونديون آهن، تن ۾ پهرين پسلي ۾ دٻاءُ سبب ڀڃڪڙي (Stress fracture) ٿيڻ جو خطرو وڌيڪ هوندو آهي.[33] پويان ڳچيءَ جي ڳٽيءَ جي ٽڪراءَ جي سنڊروم (PAIS) گهڻو ڪري انهن ماڻهن ۾ ڏٺو ويندو آهي، جيڪي بار بار پير جي تري کي هيٺ جهڪائڻ (Plantar flexion) واريون حرڪتون ڪندا آهن، جيئن بيلي جا رقاص.[34]

اهو سمجهيو وڃي ٿو ته کاڌ خوراڪ جون بيماريون (Eating disorders) بيلي جي رقاصن ۾ عام هونديون آهن، ۽ 2014ع جي هڪ ميٽا-تجزئي مان ظاهر ٿيو ته مختلف مطالعي موجب بيلي جا رقاص عام آبادي جي ڀيٽ ۾ کاڌ خوراڪ جي ڪيترن ئي قسمن جي بيمارين جو وڌيڪ شڪار ٿيندا آهن.[35]

ان کان علاوه، ڪجهه محققن اهو پڻ نوٽ ڪيو آهي ته بيلي جي سخت ۽ لڳاتار تربيت سبب ٻانهن جي هڏن جي معدني ڪثافت گهٽجي ويندي آهي.[36]

تنقيد

[سنواريو]

بيلي جي اڪثر رقصي ترتيب (ڪوريوگرافي) اهڙي نموني تيار ڪئي ويندي آهي، جو ان کي صرف نسبتاً نوجوان رقاص ئي پيش ڪري سگهن ٿا.[37] بيلي جي بناوت—جنهن ۾ عام طور هڪ مرد رقصي ترتيبڪار يا هدايتڪار گهڻو ڪري عورت رقاصائن جي جسمن کي پنهنجي فني تصور جي اظهار لاءِ استعمال ڪندو آهي—تي پڻ تنقيد ڪئي وئي آهي ته اها عورتن لاءِ نقصانڪار ثابت ٿي سگهي ٿي.[ڪنهن موجب؟][38]

گيلري

[سنواريو]

حوالا

[سنواريو]
  1. ↑ "ناچ، ناٽڪ ۾ ناچ | Online Sindhi Dictionaries | آن لائين سنڌي ڊڪشنريون". dic.sindhila.edu.pk. 2019-11-27 تي حاصل ڪيل.
  2. ↑ "What is Ballet? - Photos & Examples from Pittsburgh Ballet Theatre". Pittsburgh Ballet Theatre. 2019-11-27 تي حاصل ڪيل.
  3. ↑ "باجي سان گڏ ناٽڪ، سنگيت ناٽڪ، ناچ گهر | Online Sindhi Dictionaries | آن لائين سنڌي ڊڪشنريون". dic.sindhila.edu.pk. 2019-11-27 تي حاصل ڪيل.
  4. ↑ حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "chantrell".
  5. 1 2 حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "perseus".
  6. ↑ حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "harper".
  7. 1 2 Homans, Jennifer (2010). Apollo's Angels: A History of Ballet. New York: Random House. ص. 1–4. ISBN 978-1-4000-6060-3.
  8. 1 2 3 4 5 Clarke, Mary; Crisp, Clement (1992). Ballet: An Illustrated History. Great Britain: Hamish Hamilton. ص. 17–19. ISBN 978-0-241-13068-1.
  9. ↑ Brockett, Oscar G.; Ball, Robert J. (28 March 2013). The Essential Theatre, Enhanced. Cengage Learning. ص. 115. ISBN 9781285687513. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 5 July 2024 تي محفوظ ڪيل. 8 July 2023 تي حاصل ڪيل.
  10. ↑ Cermatori, Joseph (16 November 2021). Baroque Modernity, An Aesthetics of Theater. Johns Hopkins University Press. ص. 9. ISBN 9781421441542. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 5 July 2024 تي محفوظ ڪيل. 8 July 2023 تي حاصل ڪيل.
  11. ↑ "The Art of Power: How Louis XIV Ruled France ... With Ballet" (انگريزي ۾). Mental floss. 15 March 2017. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2017-10-02 تي محفوظ ڪيل. 2017-10-02 تي حاصل ڪيل.
  12. ↑ حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "craine".
  13. 1 2 3 Greskovic, Robert (1998). Ballet 101: A Complete Guide to Learning and Loving the Ballet. New York, New York: Hyperion Books. ص. 46–57. ISBN 978-0-7868-8155-0.
  14. ↑ "Ballet And Modern Dance: Using Ballet As The Basis For Other Dance Techniques". Student Resources (آمريڪي انگريزي ۾). 5 August 2014. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2017-10-02 تي محفوظ ڪيل. 2017-07-26 تي حاصل ڪيل.
  15. ↑ حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "wulff".
  16. 1 2 3 4 5 6 7 "The ten greatest ballet dancers of the twentieth century". Classic FM (انگريزي ۾). محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2017-10-02 تي محفوظ ڪيل. 2017-10-02 تي حاصل ڪيل.
  17. ↑ Rockwell, John (2 April 1986). "Erik Bruhn dies in Toronto; top dancer of his generation". The New York Times. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  18. ↑ "SAB Trailblazer – Maria Tallchief". School of American Ballet. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  19. ↑ Williams, Janette (29 August 2017). "International star of dance, vaudeville dies at 98". Pasadena Star-News. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  20. ↑ Prentiss, Anna; ۽ ٻيا (16 November 2023). "Legendary ballerina Suzanne Farrell reflects on career, 20 years as Krafft Professor at FSU". Florida State University News. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  21. ↑ Anderson, Jack (4 November 2008). "Rosella Hightower, Prima Ballerina and School Founder, Is Dead at 88". The New York Times. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  22. ↑ Perron, Wendy (21 September 2018). "Arthur Mitchell obituary". The Guardian. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  23. ↑ "Maya Plisetskaya". International Dance Day. Futura Communications. 2024-12-21 تي حاصل ڪيل.
  24. ↑ Hammond, Sandra Noll (2004). Ballet basics. McGraw-Hill Education. ISBN 978-0-07-255714-5.
  25. ↑ Grant, Gail (1982). Technical Manual and Dictionary of Classical Ballet. New York, US: Dover Publications. ISBN 978-0-486-21843-4.
  26. ↑ Warren, Gretchen Ward (1989). Classical ballet technique. University Press of Florida. ISBN 978-0-8130-0895-0.
  27. ↑ "10 Classical Ballets Any Kind of Dancer Should Know". DancePlug. 26 September 2010. 2024-12-23 تي حاصل ڪيل.
  28. ↑ Scholl, Tim (1994). From Petipa to Balanchine: Classical Revival and the Modernization of Ballet. London: Routledge. ISBN 978-0415756211.
  29. ↑ Jensen, Jill Nunes; Farrugia-Kriel, Kathrina, مرتب (2021). The Oxford Handbook of Contemporary Ballet. Oxford University Press. ISBN 9780190871499.
  30. ↑ Kourlas, Gia (2 September 2016). "Hiplet: An Implausible Hybrid Plants Itself on Pointe". The New York Times. ISSN 0362-4331. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2016-12-21 تي محفوظ ڪيل. 2016-12-03 تي حاصل ڪيل.
  31. 1 2 3 4 5 "Dancers and Choreographers: Occupational Outlook Handbook" (آمريڪي انگريزي ۾). U.S. Bureau of Labor Statistics. 8 September 2021. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2012-04-03 تي محفوظ ڪيل. 2022-01-20 تي حاصل ڪيل.
  32. ↑ "Musicians and Singers: Occupational Outlook Handbook". U.S. Bureau of Labor Statistics (آمريڪي انگريزي ۾). 8 September 2021. محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2022-01-21 تي محفوظ ڪيل. 2022-01-20 تي حاصل ڪيل.
  33. ↑ Kiel, John; Kaiser, Kimberly (2018), "Stress Reaction and Fractures", StatPearls, StatPearls Publishing, PMID 29939612, محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 2020-11-12 تي محفوظ ڪيل, 2018-11-05 تي حاصل ڪيل
  34. ↑ Yasui, Youichi; Hannon, Charles P; Hurley, Eoghan; Kennedy, John G (2016). "Posterior ankle impingement syndrome: A systematic four-stage approach" (en ۾). World Journal of Orthopedics 7 (10): 657–663. doi:10.5312/wjo.v7.i10.657. ISSN 2218-5836. PMID 27795947.
  35. ↑ Arcelus, Jon; Witcomb, Gemma L.; Mitchell, Alex (2014). "Prevalence of Eating Disorders amongst Dancers: A Systemic Review and Meta-Analysis". European Eating Disorders Review 22 (2): 92–101. doi:10.1002/erv.2271. PMID 24277724. https://repository.lboro.ac.uk/articles/journal_contribution/Prevalence_of_eating_disorders_amongst_dancers_a_systemic_review_and_meta-analysis/9628844/1/files/17277974.pdf. Retrieved 29 June 2022.
  36. ↑ Wewege, Michael A.; Ward, Rachel E. (August 2018). "Bone mineral density in pre-professional female ballet dancers: A systematic review and meta-analysis". Journal of Science and Medicine in Sport 21 (8): 783–788. doi:10.1016/j.jsams.2018.02.006. ISSN 1878-1861. PMID 29526411.
  37. ↑ O'Connell Whittet, Ellen (11 October 2018). "Is There Such A Thing As Ballet That Doesn't Hurt Women?". BuzzFeed News (انگريزي ۾). محفوظ ڪيل مان اصل نسخي کان 5 November 2018 تي محفوظ ڪيل. 2018-11-05 تي حاصل ڪيل.
  38. ↑ Fisher, Jennifer (2007). "Tulle as Tool: Embracing the Conflict of the Ballerina as Powerhouse". Dance Research Journal 39 (1): 2–24. doi:10.1017/S0149767700000048.
"https://sd.wikipedia.org/w/index.php?title=ناٽڪ_ناچ&oldid=405748" تان ورتل