مواد ڏانھن هلو

زحل

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
زحل ♄
Pictured in natural color approaching equinox, photographed by Cassini in July 2008; the dot in the bottom left corner is Titan
سڃاڻپون
اچارListeni/ˈsætərn/[1]
جنهن جي نالي پٺيان
Saturn
صفتي صورتونSaturnian, Cronian
مداري خاصيتون[2]
دور J2000.0
اوجشمسي1,514.50 million ڪلوميٽر (10.1238 AU)
حضيضشمسي1,352.55 million ڪلوميٽر (9.0412 AU)
1,433.53 million ڪلوميٽر (9.5826 AU)
بيضويت0.0565
378.09 days
9.68 km/s (6.01 mi/s)
317.020°[4]
جهڪاءُ
113.665°
339.392°[4]
ڄاتل اُپگرهه62 with formal designations; innumerable additional moonlets.[2]
طبعي خاصيتون[2]
سراسري نيم قطر
58,232 ڪلوميٽر (36,184 mi)[lower-alpha 1]
استوائي نيم قطر
قطبي نيم قطر
چپٽائپ0.09796
  • 4.27×1010 چورس ڪلوميٽر (1.65×1010 چورس ميل)[6][lower-alpha 1]
  • 83.703 Earths
حجم
ڪميت
  • 5.6834×1026 kg
  • 95.159 Earths
سراسري ڪثافت
0.687 g/cm3 (0.0248 lb/cu in)[lower-alpha 2] (less than water)
0.210 I/MR2 estimate
35.5 km/s (22.1 mi/s)[lower-alpha 1]
 10h 33m 38s سانچو:+-[7][8]
استوائي گردشي رفتار
9.87 km/s (6.13 mi/s; 35,500 km/h)[lower-alpha 1]
26.73° (to orbit)
اتر قطب جو مطلع مستقيم
40.589°;  2h 42m 21s
اتر قطب جو ميل
83.537°
البيدو
مٿاڇري جو گرمي پد گهٽ ۾ گهٽ سراسري وڌ ۾ وڌ
1 bar 134 K (−139 °C)
0.1 bar 84 K (−189 °C)
−0.55[11] to +1.17[11]
14.5″ to 20.1″ (excludes rings)
ماحول[2]
مٿاڇري جو دٻاءُ
140 kPa[12]
59.5 ڪلوميٽر (37.0 mi)
حجمي ترڪيبby volume:
96.3%±2.4%hydrogen (H2)
3.25%±2.4%helium (He)
0.45%±0.2%methane (CH4)
0.0125%±0.0075%ammonia (NH3)
0.0110%±0.0058%hydrogen deuteride (HD)
0.0007%±0.00015%ethane (C2H6)
Ices:


زحل SATURN

زحل جنھن کي انگريزي ۾ سيٽرن چيو ويندو آھي . جيڪو اسانجي نظام شمسي ڇھون گرھ آھي . پراڻن علم فلڪيات جي ماھرن جي ويجھو ھي گرھ نظام شمسي جو آخري گرھ تصور ڪيو ويندو ھو .

نظام شمسي جو سڀني کان خوبصورت گرھ زحل سج کان اٺ سو نوي ملين ميل 890 پري آھي . زحل نظام شمسي جو ٻئي نمبر تي وڏي ۾ وڏو گرھ آھي .

گليليو گليلي 1610ء ۾ پھرين چڪر دوربين ذريعي ھن گرھ کي ڏٺو . مفاصلو گھڻو ھجڻ ڪري گليليو ھن جي دائرن کي ڪون سڃاڻي سگھيو . ھن کي طرح طرح جا خيال پئي آيا . ھن سمجھيو شايد زحل سان گڏ ٻه چنڊ اٿس يا ڪجهه ٻيون شيون .

يونانين زحل کي جوپيٽر جو پي ۽ ڪنگ آف ايگريڪلچر سڏيو آھي . اساني نظام شمسي جو ھي وڏو گيسي پربت جي ڪيمسٽري به جوپيٽر وانگي عجيب آھي .

ھن عجيب و غريب گيسي پربت جا دائرا جيڪي ھن جي چوگرد آھن اھي تقريبا 175000 ميل ڊگھا ۽ 30 فٽ ويڪرا آھن .

زحل جي ھن مھل تائين دريافت ٿيل چنڊن جي تعداد 62 آھي . 100 کان مٿي ننڍا ننڍا جسم پڻ ھن گرھ کي ڦرن ٿا پر انھن کي چنڊ نه ٿو تسليم ڪيو وڃي .

اڃان تائين ھن گرھ تي رڳو چار اسپيس ڪرافٽ وڃين چڪا آھن . Pioneer 11 ء 1979 ۾ وائجر 1 وائجر 2 ستت ئي 1980 ء ۾ ۽ ويھن سالن کان پوء ڪسيني کي 2004 ء ۾ زحل ڏانھن موڪليو ويو .

زحل جي ڊکڻ پول تي ھڪ وڏو ۽ صاف نظر ايندڙ آء بال طوفان آھي . ان کان پھرين رڳو زمين تي ان نموني جا طوفان ڏٺا ويا . زحل تي ھي طوفان ڪئي ڪروڙن سالن کان موجود آھي .

حوالا

[سنواريو]
  1. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "walter2003".
  2. 1 2 3 4 حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "fact".
  3. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "CSeligman".
  4. 1 2 3 4 حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "VSOP87".
  5. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "meanplane".
  6. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "nasafact".
  7. McCartney, Gretchen; Wendel, JoAnna (18 January 2019). "Scientists Finally Know What Time It Is on Saturn". NASA. اصل نسخو مان 29 August 2019 تي محفوظ ڪيل. 18 January 2019 تي حاصل ڪيل. {{cite news}}: More than one of |archivedate= and |archive-date= specified (مدد); More than one of |archiveurl= and |archive-url= specified (مدد); Unknown parameter |dead-url= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
  8. Mankovich, Christopher (17 January 2019). "Cassini Ring Seismology as a Probe of Saturn's Interior. I. Rigid Rotation". The Astrophysical Journal 871 (1): 1. doi:10.3847/1538-4357/aaf798.
  9. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "Hanel_et_al".
  10. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "Mallama_et_al".
  11. 1 2 حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "Mallama_and_Hilton".
  12. Knecht, Robin (24 آڪٽوبر 2005). "On The Atmospheres Of Different Planets" (PDF). اصل نسخو (PDF) مان 14 آڪٽوبر 2017 تي محفوظ ڪيل. 14 آڪٽوبر 2017 تي حاصل ڪيل. {{cite web}}: Unknown parameter |deadurl= ignored (|url-status= suggested) (مدد)
  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 Refers to the level of 1 bar atmospheric pressure
  2. Based on the volume within the level of 1 bar atmospheric pressure
حوالي جي چڪ: "lower-alpha" نالي جي حوالن جي لاءِ ٽيگ <ref> آهن، پر لاڳاپيل ٽيگ <references group="lower-alpha"/> نہ مليو