رنجيت سنگهه جي خلاف سيد احمد بريلوي جو جهاد

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو

شيخ محمد اڪرام موج ڪوثر جي صفحي 10 تي لکي ٿو ته توڙي جو سيد احمد بريلوي (Sayad Ahmad Brelvi) جي تعليم ناظره قران کان وڌيڪ نه هئي پر سيد احمد, شاهه عبدالقادر جي سلسلي نقشبنديا ۾ خليفو هو. سن 1810ع ۾ سيد احمد ٽونڪ جي والي نواب امير خان وٽ سوار جي طور ڀرتي ٿي ويو. [1]

جڏهن سيد احمد بريلوي، رام پور ويو ته اتي ڪيترائي ولائيتي افغان آيا ۽ انهن سيد احمد کي پنجاب ۾ سکن طرفان مسلمان ڇوڪرين کي زوريءَ کڻڻ ۽ انهن کي سکڻيون ڪري پنهنجون زالون ٺاهڻ جا قصا ٻڌايا ۽ کيس درخواست ڪئي ته، ”اَي سيد! اوهان ولي الله آهيو، ڪجهه ڪيو ته جيئن انهن ڪافرن مان آجپو ملي.“ [2]

يوپي مجاهدن جو لشڪر سيد احمد بريلوي جي قيادت ۾ پيشاور (Peshawar) پهتو ۽ 1826ع کان 1831ع تائين سکن جي خلاف جهاد جاري رکيو. پر ان اسلامي لشڪر سکن کان مسلمان ڇوڪريون ڇڏائڻ جي بدران پٺاڻ ڇوڪرين ۽ عورتن سان مجاهدن جا وهانءَ (شاديون) ڪرائڻ شروع ڪري ڇڏيون. ان جي نتيجي ۾ پيشاور جي سردارن ۽ پٺاڻ عالمن جو يوپيءِ جي مجاهدن جي خلاف هڪ گڏيل محاذ ٺهي ويو. جنهن مجاهدن کي ”خارج از اسلام“ ۽ ”واجب القتل“ جا فتوا ڏنا. مَلڪ سمهَ, پيشاور جي حاڪم جي راضپي سان فيضلو ڪيو ته جيڪي به مجاهد تعلقي جي عشر ۽ انتظام تي مقرر آهن, انهن کي انهن ئي علائقن ۾ هڪ ئي رات ۾ قتل ڪري ڇڏيو وڃي. مقرر يا طئي ٿيل رات تي عشا جي نماز کان پوءِ هر ڳوٺ ۾ نغارا وڳا ۽ صبح تائين سڀني اسلامي مجاهدن کي رڍن ۽ ٻڪرين وانگر ضبحه ڪري انهن جو ڪم پورو ڪري ڇڏيو ويو.

سيد احمد سان گڏ باقي جيڪي سندس ساٿي هئا انهن کي راجا شير سنگهه (Raja Sher Singh) جي لشڪرين بالاڪوٽ (Baalaa Kott) وٽ گهيري ۾ آڻي قتل ڪري ڇڏيو. [3]

حوالا[سنواريو]

  1. ”موج ڪوثر“ صفحو 10
  2. سوانح احمد، ليکڪ؛ مولوي محمد جعفر، حوالو؛ موج ڪوثر، صفحو 15
  3. موج ڪوثر، ليکڪ؛ شيخ محمد اڪرام، صفحو 22