ارنيسٽو زيديلو

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو
ارنيسٽو سيديلو
Ernesto Zedillo
Carlos Menem recibe a Ernesto Zedillo 06.jpg
54th ميڪسيڪو جو صدر
عهدو سنڀاليو
1 ڊسمبر 1994 (1994-12-01) – 30 نومبر 2000 (2000-11-30)
پيشروڪارلوس سئلينس ڊي گورٽاري
جانشينونسيٽ فاڪس
سيڪريٽري تعليم عام
عهدو سنڀاليو
7 جنوري 1992 – 29 نومبر 1993
صدرڪارلوس سئلينس ڊي گورٽاري
پيشرومئنوئيل بارٽليٽ
جانشينفرننڊو سولانا
پروگرامنگ ۽ بجيٽ وارو سيڪريٽري
عهدو سنڀاليو
1 ڊسمبر 1988 – 7 جنوري 1992
صدرڪارلوس سئلينس ڊي گورٽاري
پيشروپيڊرو ايسپي
جانشينروھيليو گاسڪا
ذاتي تفصيل
پيدائشارنيسٽو سيديلو پونسي ديليئن
ڊسمبر 1951 (عمر 68–69 سال)
ميڪسيڪو سٽي, ميڪسيڪو
سياسي جماعتانسٽيٽيوشنل ريووليوشنري پارٽي
جيون ساٿينلدا پيٽريشيا ويلئسڪو (ش. 1974)
ٻار ٻچا5
ماءُپيءُروڊولفو سيديلو ڪاسٽيلو
مارٿا عليشيا پونسي ديليئن
رهائشنيو ھيون, ڪونيڪٽيڪٽ, يونائيٽيڊ اسٽيٽس
مادر علمينيشنل پوليٽيڪنڪ انسٽيٽيوٽ
ييل يونيورسٽي
دستخط

ارنيسٽو سيديلو : (انگريزي: Ernesto Zedillo ) تاريخ 27 ڊسمبر 1951 ۾ پيدا ٿيو. ميڪسيڪو جو معاشيات جو ماھر ۽ سياستدان آھي. پھرين ڊسمبر 1994ع کان 30 نومبر 2000ع تائين ميڪسيڪو جو صدر رھيو. سندس تعلق انسٽيٽيوشنل ريووليوشنري پارٽي سان ھيو. صدرات دوران پھرين مھيني ۾ ئي ميڪسيڪو جي ڪرنسي (پيسو) جي تاريخ جو وڏو بحران پيدا ٿيو جنھن کي ھن منھن ڏنو [1][2] ھن ان بحران جو ذميدار پنھنجي پيشرو ڪارلوس سئلينس ڊي گورٽاري جي پاليسين کي قرار ڏنو[1][3]. ھن سندس ڀاءُ رائول سئلينس ڊي گورٽاري کي گرفتار ڪرايو[4].سندس حڪومت ۾ زاپاتيستا فوج ۽ پاپولر انقلابي فوج سان حڪومتي فوج کي چڪرين جو ٻيھر آغاز ٿيو[5] ۽ ھن تڪراريفوباپارا فنڊ ذريعي ميڪسيڪو جي بينڪاري نظام کي بچائڻ جي ڪوشش ڪئي[6].

خاندان ۽ ابتدائي زندگي[سنواريو]

ميڪسيڪو سٽي ۾ پيدا ٿيندڙ ارنيسٽو سيديلو ھڪ ميڪينڪ روڊولفو سيديلو ڪاسٽيلو جو پٽ ھيو ۽ سندس ماء جو نالو مارٿا عليشيا پونسي ديليئن ھئي. ھن جي بھتر تعليم لاءِ خاندان ميڪسيڪو جي رياست باجا ڪيليفورنيا جي شھر ۽ گادي جي هنڌ ميڪسيڪئلي منتقل ٿيو جتي کيس ابتدائي تعليم ملي 1965 م جڏھن 14 سالن جو ٿيو تہ ميڪسيڪو سٽي موٽي آيو جتي نيشنل پوليٽيڪنڪ انسٽيٽيوٽ ۾ داخل ٿيو ۽ ساڳي وقت تعليمي خرچن کي منھن ڏيڻ لاءِ نيشنل آرمي اينڊ نيوي بئنڪ ۾ ملازمت پڻ ڪيائين. 1972ع ۾ معاشيات ۾ گريجوئيشن کانپوءِ ليڪچر ڏيڻ شروع ڪيائين. شاگردي واري دؤر م ھن سان گڏ پڙھندڙ نلدا پيٽريشيا ويلئسڪو سان ويجهڙائپ ٿيس جنهن سان ھن شادي ڪئي ۽ ان مان کيس پنج ٻار ٿيا [7]ھن 1974ع ۾ ييل يونيورسٽي مان ماسٽر ۽ پي ايڇ ڊي جي تعليم حاصل ڪئي. پي ايڇ ڊي ۾ ھن جي مقالي جو عنوان: "ميڪسيڪو جي پبلڪ واري ٻاھرين قرض ۽ تيل جي تازي تاريخ ۽ مستقبل جي واڌ" ھيو.

سياسي زندگي[سنواريو]

1987 ۾ ھي بجيٽ ۽ منصوبابندي واري سيڪريٽريٽ ۾ منصوبابندي ۽ بجيٽ جي ضابطي وارو ڊپٽي سيڪريٽري مقرر ٿيو. 1988 ۾ 36 سالن جي عمر ۾ سيڪريٽريٽ جو سربراھ ٿيو ۽ ھن سائنسي ۽ ٽيڪنالاجي جا سڌارا پڻ پيش ڪيا. 1992 ۾ ملڪ جي صدر ڪارلوس سئلينس ڊي گورٽاري کيس تعليم عام جو سيڪريٽري مقرر ڪيو[8]. سال گذرڻ بعد ھن نوڪري تان استعيفا ڏئي سياست ۾ شامل ٿيو. انسٽيٽيوشنل ريووليوشنري پارٽي جي صدارتي چونڊ لاء اميدوار ڊونالڊو ڪولوسيو جي چونڊ مھم ھلائي.ھن ميڪسيڪو جي مرڪزي بينڪ بينڪ آف ميڪسيڪو لاء انسٽيٽيوشنل ريووليوشنري پارٽي جي رڪن طور ڪم ڪيو جنھن م ملڪ جي بھتري لاءِ ھن ميڪرو ايڪانامڪ پاليسين جي حمايت ڪئي. انسائيڪلوپيڊيا برٽنيڪا مطابق 27 ڊسمبر 1951ع ۾ ميڪسيڪو سٽي ۾ پيدا ٿيندڙ ارنيسٽو ھڪ مزدور خاندان ۾ پليو ۽ 1971ع ۾ ميڪسيڪو ۾ اقتدار ۾ رھندڙ پارٽي جو رڪن ٿيو[9]. ييل يونيورسٽي مان معاشيات ۾ پي ايڇ ڊي جي ڊگري حاصل ڪري بجيٽ ۽ منصوبابندي واري وزارت ۾ سيڪريٽري طور ڪم ڪندي ھن ميڪسيڪو جي ٻاھرين ڀاري قرضن تي ضابطي، ناڻي جي ڦھلاء کي گھٽائڻ ۽ متوازي بجيٽ ٺاهڻ ۾ ڪردار ادا ڪيو[9]. انسٽيٽيوشنل ريووليوشنري پارٽي جي صدارتي اميدوار لوئيس ڊونالڊو ڪولوسيو جي قتل بعد ھي ان پارٽي جو اميدوار ٿي صدر چونڊجي آيو. ھن غربت جي خاتمي لاء سڌارا آندا، ڪرپشن جو خاتمو ڪيو ۽ چونڊ نظام کي جمھوري بڻائڻ واري ڪم کي اڳتي وڌايو. ھن 1994ع ۾ جيڪا پيسو جي قدر م ڪمي آندي ان سان ھڪ بحران جنم ورتو جنھن کي منھن ڏيڻ لاء آمريڪي امداد جو سھارو ورتو[9].

حوالا[سنواريو]

  1. 1.0 1.1 "The peso crisis, ten years on: Tequila slammer". The Economist. 2004-12-29. https://www.economist.com/node/3524948. Retrieved 2014-07-08. 
  2. "The Tequila crisis in 1994". Rabobank. 2013-09-19. Archived from the original on 2015-04-10. https://web.archive.org/web/20150410090503/https://economics.rabobank.com/publications/2013/september/the-tequila-crisis-in-1994/. Retrieved 2014-07-27. 
  3. "Salinas vs. Zedillo" (Spanish ۾). La Jornada. http://www.jornada.unam.mx/2005/10/11/index.php?section=politica&article=020a1pol. Retrieved 2018-03-09. 
  4. Salinas' Brother Charged in Mexican Assassination New York Times March 1, 1995 [١]
  5. "Wayback Machine" (PDF). وقت 17 October 2013 تي اصل (PDF) کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 27 January 2018.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)
  6. Solís, L. (comp.) (1999). Fobaproa y las recientes reformas financieras. México: Instituto de Investigación Económica y Social "Lucas Alamán", A.C
  7. "Archived copy". وقت 3 April 2012 تي اصل کان آرڪائيو ٿيل. حاصل ڪيل 1 January 2012.  Unknown parameter |url-status= ignored (مدد)
  8. Gilbert, Dennis. “Rewriting History: Salinas, Zedillo and the 1992 Textbook Controversy.” Mexican Studies/Estudios Mexicanos, vol. 13, no. 2, 1997, pp. 271–297. JSTOR, www.jstor.org/stable/1052017 accessed 23 March 2019
  9. 9.0 9.1 9.2 Britannica CONCISE ENCYCLOPEDIA-© 2006 BY ENCYCLOPÆDIABRITANNICA, INC.-Encyclopædia Britannica and other fine products are available on the Internet at http://www.britannica.com. (Trademark Reg. U.S. Pat. Off.) Printed in Peru. -page#.2103 -