ابن النديم

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو

بوالفرج محمد -بن- اسحاق النديم الوراق البغداديءَ 385هه/995ع ۾ وفات ڪئي. سندس ڄم جو سن نه ٿو ملي ۽ نه ئي سندس حياتيءَ جو احوال معلوم آهي، پر لفظ ’وراق‘ مان خبر پوي ٿي ته هو ڪتابن جو ڪاروبار ڪندو هو، هن 377هه/987ع ۾ عربي ڪتابن جي جامع فهرست شايع ڪئي، جيڪا پوءِ ’فهرست -ابن النديم-‘ يا ’الفهرست‘ جي نالي سان مشهور ٿي. فهرست ۾ اهي سڀ ڪتاب شامل آهن، جيڪي انهيءَ عهد ۾ عربي ٻوليءَ ۾ موجود هئا، يا ٻين ٻولين مان ترجمو ٿي عالم -اسلام- ۾ شامل ٿي ويا هئا. هن علم جي هر شاخ لاءِ الڳ باب لکيو ۽ -ان- فن جي مختصر -تاريخ- بيان ڪرڻ کان پوءِ سڀني مشهور مصنفن ۽ انهن جي تصنيفن کي -تاريخ- وار ترتيب سان لکيو. ابن النديم -ان- وقت جي سنڌ جي ماڻهن جي حالت، ثقافتي ۽ سماجي پهلوئن، وڻج واپار ۽ ٻوليءَ لاءِ مستعمل رسم الخط جو به ذڪر ڪيو آهي. سنڌي ٻوليءَ جي -باري- ۾ لکيو اٿس ته اُن جا تقريباً ٻه سؤ رسم الخط آهن. ’الفهرست‘ چوٿين صدي هجريءَ جي ادبي ۽ علمي ترقيءَ جو مڪمل آئينو آهي.[1]

حوالا[سنواريو]