آئيڊاهو

آئيڊاهو Idaho
رياست
Banner [[آئيڊاهو Idaho جي مهر|Seal]]
Nickname(s): پوتاتو ریاست، جيم ریاست (سرڪاري)
Motto(s): Esto perpetua (Latin "ان کي دائم رهڻ ڏيو"
ترانو: "هتي اسان آئيڊاهو آهيون"
گڏيل رياستن جي نقشي ۾ آئيڊاهو Idaho کي نمايان ڏيکاريل
ملڪ	يونائيٽيڊ اسٽيٽس
رياست بڻجڻ کان اڳ	اوريگون علائقو، واشنگٽن جو علائقو، آئيڊاهو علائقو
يونين ۾ شامل ٿيو	يونين ۾ داخل ٿيو: 3 جولاءِ 1890ع(43هون)
سڀ کان وڏو شهر	گاديء جو ھنڌ
ايراضي
• ڪل	83,569 چورس ميل (216,444 چورس ڪلوميٽر)
• زمين	82,644 چورس ميل (214,046 چورس ڪلوميٽر)
• پاڻي	926 چورس ميل (2,399 چورس ڪلوميٽر) 1.11%
ايراضي درجو	11th
آبادي
• ڪل	1,964,727
• درجو	38th
• ڪثافت	8.33 في چورس ڪلوميٽر
• ڪثافتي درجو	44th
رهاڪو نالو	Idahoan
ٻولي
وقتي علائقو	UTC−07:00 (Mountain)
پوسٽل ڪوڊ	ID
آء ايس او 3166 ڪوڊ	US-ID
ويڪرائي ڦاڪ	42° N to 49° N
ڊگھائي ڦاڪ	111°03′ W to 117°15′ W
ڊيگھ ۽ ويڪر	479 ميل (771 ڪلوميٽر) × 305 ميل (491 ڪلوميٽر)
ويب سائيٽ	idaho.gov

آئيڊئهو (Idaho؛ ⁱ/ˈaɪdəhoʊ/ eye-DƏ-hoh) آمريڪا جي گڏيل رياستن جی ھڪ لينڊ لاڪڊ رياست آھي جيڪا مائونٽين ويسٽ آمريڪا جي اولهائين علائقي ۾ آھي. اهو اتر ۾ برٽش ڪولمبيا جي صوبي سان ڪئناڊا-آمريڪا جي حد جو هڪ ننڍڙو حصو آهي. ان جون حدون اوڀر ۾ مونٽانا ۽ وايومنگ، ڏکڻ ۾ نيواڊا ۽ يوٽاہ ۽ اولهه ۾ واشنگٽن ۽ اوريگن سان لڳن ٿيون. رياست جي گاديءَ جو هنڌ ۽ سڀ کان وڏو شهر بوئسي آهي. 83,569 چورس ميل (2,16,440 اسڪوائر ڪلوميٽر) جي ايراضيءَ سان، آئيڊاهو زميني ايراضيءَ جي لحاظ کان 14هين وڏي رياست آهي. تقريبن 18 لک جي آبادي سان، اهو 50 آمريڪي رياستن مان 13 هين گهٽ ۾ گهٽ آبادي وارو ۽ 7 هين گهٽ ۾ گهٽ گنجان آبادي جي حيثيت رکي ٿو.

هزارين سالن تائين، ۽ يورپي نوآبادياتي کان اڳ، آئيڊاهو مقامي ماڻهن طرفان آباد ڪيو ويو هو. 19هين صدي جي شروعات ۾، آئيڊاهو کي اوريگن رياست جو حصو سمجهيو ويندو هو، جيڪو آمريڪا ۽ برطانوي سلطنت جي وچ ۾ تڪرار جو علائقو هو. اهو سرڪاري طور تي 1846ع جي اوريگون معاهدي تي دستخط ٿيڻ سان يو ايس جو علائقو بڻجي ويو، پر 1863ع تائين هڪ الڳ آئيڊاهو علائقو منظم نه ڪيو ويو، ان جي بدران اوگراون ٽيريٽري ۽ واشنگٽن جي علائقي ۾ وقتن لاءِ شامل ڪيو ويو. آئيڊاهو آخرڪار 3 جولاء 1890ع تي يونين ۾ داخل ڪيو ويو، 43 هين رياست بڻجي ويو. پئسفڪ شمال مغربي جو حصو بڻجڻ (۽ لاڳاپيل ڪاسڪیڊیا بائیو ریجن)، آئيڊاهو ڪيترن ئي مختلف جاگرافيائي ۽ موسمي علائقن ۾ ورهايل آهي. رياست جو اُتر، نسبتاً اڪيلائيءَ وارو آئيڊاهو پان ھینڊل، مشرقي واشنگٽن سان ويجھو جڙيل آهي، جنهن سان اهو پئسفڪ ٽائم زون شيئر ڪري ٿو. باقي رياست جبل جي وقت واري علائقي کي استعمال ڪري ٿي. رياست جي ڏکڻ ۾ سانپ نديءَ جو ميدان شامل آهي (جنهن ۾ اڪثر آبادي ۽ زرعي زمين آهي)، ۽ ڏکڻ اوڀر ۾ وڏي بيسن جو حصو شامل آهي. آئيڊاهو ڪافي جبل آهي ۽ راڪي جبلن جي ڪيترن ئي حصن تي مشتمل آهي. گڏيل ریاستن جي ٻيلي سروس آئيڊاهو جي زمين جو 38 سيڪڙو آهي، جيڪا ڪنهن به رياست جو سڀ کان وڏو تناسب آھي.

رياستي معيشت لاءِ اهم صنعتون جن ۾ پيداوار، زراعت، کان کني، جنگلات ۽ سياحت شامل آهن. ڪيتريون ئي سائنس ۽ ٽيڪنالاجي ڪمپنيون يا ته هيڊ ڪوارٽر آئيڊاهو ۾ آهن يا اتي ڪارخانا آهن، ۽ رياست پڻ آئيڊاهو نيشنل ليبارٽري تي مشتمل آهي، جيڪا ملڪ جي سڀ کان وڏي ڊپارٽمينٽ آف انرجي سهولت آهي. آئيڊاهو جو زرعي شعبو ڪيترن ئي شين جي فراهمي فراهم ڪري ٿو، پر رياست پنهنجي آلو جي فصل لاءِ مشهور آهي، جيڪا سڄي ملڪ جي پيداوار جو هڪ ٽيون حصو شامل آهي. رياست جو سرڪاري نالو "جيم اسٽيٽ" (Gem State) آھي.

جاگرافي

آئيڊاهو

ثقافت

آئيڊاهو رياست جي جون علامتون 
آئيڊاهو جو جهنڊو
آئيڊاهو جي مهر

جاندار علامتون
امفيبين:	ٽائيگر سلاميندر
 پکي: جبل جو نيرو پکي
ريپٽر: پيريگرائن فالڪن
مڇي: ڪٽهڙو ٽراوٽ
 گل: سرنگا
گھوڙي جو نسل: اپالوسا 
حشر:	بادشاهه تتل
وڻ :	مغربي اڇو پائن

غيرجاندار علامتون

رقص: چورس ناچ 

کاڌو

ميوو: هڪل بيري
ڀاڄيون: آلو 
فوسل: هيگرمين گھوڙو
قيمتي پٿر: اسٽار گارنٽ
مٽي: ٽي بيئر

رياستي روٽ نشان

ٻاهريان ڳنڍڻا

• State of Idaho government.
• Idaho State Guide, from the Library of Congress
• آئيڊاهو at Curlie
• Energy Profile for Idaho, US: DoE, اصل نسخو مان November 17, 2010 تي محفوظ ڪيل, December 1, 2018 تي حاصل ڪيل.
• Idaho Department of Parks and Recreation.
• "Idaho Newspapers", US newspapers, اصل نسخو مان June 20, 2012 تي محفوظ ڪيل.
• Idaho State Databases, Government Documents Roundtable of the American Library Association, اصل نسخو (wiki) مان May 15, 2008 تي محفوظ ڪيل, June 12, 2008 تي حاصل ڪيل—Annotated list of searchable databases produced by Idaho state agencies.
• Idaho State Facts, USDA.
• Log Cabins in America: The Finnish Experience (teaching with Historic Places (TwHP) lesson plan), National Park Service.
• The History of Idaho, State government, اصل نسخو مان May 9, 2008 تي محفوظ ڪيل.
• "States", Quick facts, US: Census Bureau, اصل نسخو مان June 11, 2012 تي محفوظ ڪيل.
• Real-time, geographic, and other scientific resources of Idaho, USGS, اصل نسخو مان December 9, 2016 تي محفوظ ڪيل, January 18, 2007 تي حاصل ڪيل.
• Visit Idaho (official state tourism website).
• Idaho population of 2019.
• سانچو:Osmrelation-inline

پيشرو Washington

List of U.S. states by date of statehood Admitted on July 3, 1890 (43rd)

جانشين Wyoming