چٻرو

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو

چٻرو
Bubo bubo winter 1.jpg
Territorial call, male, SVK/SK
سائنسي درجا بندي e
Unrecognized taxon (fix): Bubo
جنس: Template:Taxonomy/BuboB. bubo
حياتياتي نالو
Bubo bubo
(Linnaeus, 1758)
Subspecies

See text.

Bubo bubo distribution map.png
Range of Eurasian eagle-owl
هم معنيٰ
  • Bubo ignavus Forster, 1817
  • Bubo maximus [2]
  • Strix bubo Linnaeus, 1758

چٻرو (انگريزي: True Owl ) جنھن کي عربي ۾ قطاط ، فارسي ۾ سنگ اشڪنگ ، ھندي ۾ سوانا، طبطات، دباسي ۽ باقيرهه چوندا آهن. چٻرو ھڪ پکي آھي. هن جو مٿو ويٺل ۽ اکيون وڏيون، ڪن نوڪدار ۽ وڏيرا ٿيندا آهن. پري کان ڏسڻ ۾ ٻلو پيو معلوم ٿيندو ٻيا پکي جي کيس ڏسن ته ڏاڍو ڦانڦوڙيندا آهن، تنهنڪري ڏينهن جو ٻاهر نه نڪرندو آهي ۽ گوشائتن هنڌن تي وڻن ۾ لڪو رهندو آهي. هي ڪم همت آهي. ڪو ماڻهو به جيڪڏهن ڪم همت ۽ ماڻهن کان پري اڪيلائي پسند هوندو ته ٿري چوندا آهن، ”ادا فلاڻو ته چٻري جهڙو آهي“. هيءُ رات جو ٻاهر نڪري پنهنجو گذران ڪندو آهي. هن کي ٿري نڀاڳو پکي سمجهندا آهن. رات جو پاڙي ۾ اچي ٻوليو ته بدسوڻ سمجهن. ڪٿي ٻاهر مسافريءَ تي اُسهڻ وقت به رات جو ساڄي پاسي هن جو ٻولڻ بلڪل بدسوڻ سمجهندا آهن[3].

جسامت[سنواريو]

هن چٻري جي جسامت 21 سينٽي ميٽر يعني 8.3 انچ آهي. هن جو رنگ سرمائي ناسي ۽ کنڀن تي اڇا ٽٻڪا ۽ پيٽ جا کنڀ ڌاريدار هڳندا اٿس. چٻري جون اکيون گول ۽ هيڊيون اٿس. نر ۽ مادي ٻئي هڪ جھڙا ٿيندا آهن.

رهائش[سنواريو]

هي عام طور تي ڳوٺن، باغن ۽ ويرانن ۾ وڻن جي پورن ۾ نظر ايندو آهي.

نسل جي واڌ ويجھ[سنواريو]

هي نومبر کان اپريل تائين آنا ڏيندا آهن. 3 کان چار آنا جن جي جسامت 26 کان 30 ملي ميٽر ۽ وزن 11 گرام هوندو آهي. مادي هڪ نر سان پوري عمر نه گذاريندي آهي ۽ نر مٽائيندي رهندي آهي. مادي 31 کان 32 ڏينهن آرو ڪندي آهي ڇو ته آنن لاهڻ ۾ 8 ڏينهن جو فرق ٿي سگھي ٿو. 1 مهيني ٻچ آکيرو ڇڏي هليو ويندو آهي.

کاڌ خوراڪ[سنواريو]

هي گوشت خور آهي. هي نوريئڙا، ڪئا، جيت، ڏيڏر ۽ ننڍا پکي پڻ کائيندا آهن.

جسامت[سنواريو]

هن چٻري جي جسامت 21 سينٽي ميٽر يعني 8.3 انچ آهي. هن جو رنگ سرمائي ناسي ۽ کنڀن تي اڇا ٽٻڪا ۽ پيٽ جا کنڀ ڌاريدار هڳندا اٿس. چٻري جون اکيون گول ۽ هيڊيون اٿس. نر ۽ مادي ٻئي هڪ جھڙا ٿيندا آهن.

رهائش[سنواريو]

هي عام طور تي ڳوٺن، باغن ۽ ويرانن ۾ وڻن جي پورن ۾ نظر ايندو آهي.

نسل جي واڌويجھ[سنواريو]

هي نومبر کان اپريل تائين آنا ڏيندا آهن. 3 کان چار آنا جن جي جسامت 26 کان 30 ملي ميٽر ۽ وزن 11 گرام هوندو آهي. مادي هڪ نر سان پوري عمر نه گذاريندي آهي ۽ نر مٽائيندي رهندي آهي. مادي 31 کان 32 ڏينهن آرو ڪندي آهي ڇو ته آنن لاهڻ ۾ 8 ڏينهن جو فرق ٿي سگھي ٿو. 1 مهيني ٻچ آکيرو ڇڏي هليو ويندو آهي.

کاڌ خوراڪ[سنواريو]

هي گوشت خور آهي. هي نوريئڙا، ڪئا، جيت، ڏيڏر ۽ ننڍا پکي پڻ کائيندا آهن.

چٻرو ھڪ پکي آھي. هن جو مٿو ويٺل ۽ اکيون وڏيون، ڪن نوڪدار ۽ وڏيرا ٿيندا آهن. پري کان ڏسڻ ۾ ٻلو پيو معلوم ٿيندو ٻيا پکي جي کيس ڏسن ته ڏاڍو ڦانڦوڙيندا آهن، تنهنڪري ڏينهن جو ٻاهر نه نڪرندو آهي ۽ گوشائتن هنڌن تي وڻن ۾ لڪو رهندو آهي. هي ڪم همت آهي. ڪو ماڻهو به جيڪڏهن ڪم همت ۽ ماڻهن کان پري اڪيلائي پسند هوندو ته ٿري چوندا آهن، ”ادا فلاڻو ته چٻري جهڙو آهي“. هيءُ رات جو ٻاهر نڪري پنهنجو گذران ڪندو آهي. هن کي ٿري نڀاڳو پکي سمجهندا آهن. رات جو پاڙي ۾ اچي ٻوليو ته بدسوڻ سمجهن. ڪٿي ٻاهر مسافريءَ تي اُسهڻ وقت به رات جو ساڄي پاسي هن جو ٻولڻ بلڪل بدسوڻ سمجهندا آهن[3].

چٻري جا قسم[سنواريو]

نمبر شمار سنڌي نالو انگريزي نالو سائينسي نالو
1 چٽڪمرو چٻرو اسپاٽيڊ آئوليٽ ايٿني براما
2 يوريشيائي باز جھڙو ڇٻڙو يوريشين ايگل آئول بوبو بوبو

3 يورويشائي ننڍو گُگھ / چٻرو يوريشين اسڪاپس آئول آٽس اسڪاپس


چٻرو
Spotted owlet (Athene brama indica).jpg
چٻرو
Athene brama 1.jpg
چٻرو
سائنسي درجا بندي e
Unrecognized taxon (fix): Athene
جنس: Template:Taxonomy/AtheneA. brama
حياتياتي نالو
Athene brama
(Temminck, 1821)
AthenebramaMap.svg
هم معنيٰ

Carine brama
Noctua indica Franklin, 1831

طب[سنواريو]

ھن پکي جو گوشت گرم خشڪ آھي ۽ دير هضم، آھي.ھي پکي سرڻ کان ٿورو ننڍو، رنگا رنگ، ٻلي جي شڪل جو هڪ پکي آهي. هن جو گوشت معدي ۽ جگر کي طاقت ڏئي ٿو، سدن کي تحليل ڪري ٿو. جلندر، فالـج، وائي بادي وڃائڻ، قوت باهه وڌائڻ لاءِ مفيد آهي. هن جو گرم رت اک ۾ وجهجي ته ڦلي ۽ ڌنڌ کي فائدو ڪري ٿو، هن جا هڏا ساڙي ترن جي تيل ۾ ملائي وار چري ۽ گنج تي لائجي، ته وار جلد ئي پيدا ٿيندا.[5]،

European scops owl
Zwergohreulen.jpg
سائنسي درجا بندي e
Unrecognized taxon (fix): Otus
جنس: Template:Taxonomy/OtusO. scops
حياتياتي نالو
Otus scops
(Linnaeus, 1758)
Otus scops distr.png

     Summer      Resident      Winter
هم معنيٰ

Strix scops Linnaeus, 1758

حوالا[سنواريو]

ڪتاب- سنڌ جي جھنگلي جيوت- مصنف- بدر ابڙو- سنڌي لئنگئيج اٿارٽي

  1. BirdLife International (2016). "Bubo bubo". IUCN Red List of Threatened Species (IUCN) 2016: e.T22688927A86872241. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22688927A86872241.en. http://oldredlist.iucnredlist.org/details/22688927/0. Retrieved 1 February 2017. 
  2. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named AviBase
  3. 3.0 3.1 ڪتاب جو نالو ؛ تاريخ ريگستان (ڀاڱو ٻيون) -مصنف؛ رائچند هريجن -ايڊيشن؛ ٽيون- سال؛ 2005ع -ڇپائيندڙ؛ سنڌي ادبي بورڊ ڄام شور ظلمو
  4. سانچو:IUCN
  5. ڪتاب فرھنگ جعفري :؛ ليکڪ: حڪيم محمد جعفر؛ايڊيشن: ۲۰۰۷؛ پبلشر: سنڌي ادبي بورڊ ڄامشورو
  6. سانچو:IUCN