بشير مورياڻي

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation ڳولا ڏانهن هلو

جنم[سنواريو]

سنڌي ادب جو هڪ اهم نالو بشير مورياڻي 2 اگسٽ 1934ع ۾ شڪارپور ۾ ڄائو.

زندگي[سنواريو]

بشير مورياڻي شڪارپور ۾ ڄائو، اتي پليو نپنو، پڙهيو، بي اي آنرس ۾ پوزيشن، ايم اي سنڌيءَ ۾ پوزيشن، پي سي ايس ڪري آيل، ڪيترن ادارن جي سربراهي سندس نصيب ۾ آئي، جيڪا گهڻن شخص جي نصيب ۾ هوندي آهي يا ايندي آهي. پر سنڌي ادب ۽ سنڌ جي نصيب ۾ هڪ ڀاڳ بشير مورياڻيءَ جي صورت ۾ آيو. سنڌي ادب لاءِ هيءَ نالو هڪ ڀاڳ جهڙو ئي آهي. اهو شاعراڻو ادب هجي. فڪشن هجي يا عالمي ادب جا اُهي شاهڪار هجن جن کي هن لاجواب ٻوليءَ ۾ ترجمو ڪري نه رڳو سنڌي ٻوليءَ جي غربت کي گهٽائڻ ۾ هٿ ونڊايو پر سنڌ جي ننڍڙي ادبي دائري کي ڪشادو ڪرڻ ۾ به پنهنجي حصي جو يوگدان ڏنو.

هن جو سنڌي ادب جي حوالي سان پهريون عشق شاعري هو. هو اول شاعر آهي، اها ٻي ڳالهه آهي ته سندس سڃاڻپ شاعري نه آهي، اها ڪهاڻي آهي. هو شيخ اياز، جمال ابڙي، اياز قادري، غلام رباني آگري جي پد جو ڪهاڻيڪار هئو ۽ هيءُ سڀ اهي نالا آهن. جن سنڌي ڪهاڻيءَ جو مان ۽ مرتبو وڌايو ۽ سنڌي ڪهاڻيءَ کي موضوعاتي لحاظ کان شهر ڏانهن کڻي آيا، پوءِ به اهو سچ آهي ته سنڌي ڪهاڻي اڄ جنهن موضوعاتي خوشحاليءَ ڏانهن وڃي رهيو آهي. اها ان دور ۾ کيس نصيب نه ٿي هئي.

ادبي ڪم[سنواريو]

بشير مورياڻي، عالمي ادب، خاص طور فڪشن جو ڏاڍي گهرائي ۾ پڙهندڙ به رهيو. جنهن جو مثال سندس عالمي شاعرن جا ترجما آهن، جيڪي سنڌالاجي جي پاران ڇاپيا ويا آهن، هن جي ڪري سنڌي ڪهاڻيءَ کي اهو فائدو پهتو جو هن پنهنجي علم هيٺ آيل موضوع پڻ سنڌي ڪهاڻيءَ ۾ آندا، جنهن ڪري سندس ڪهاڻيون ڪجهه ڏيک ڏيڻ لڳيون ۽ انهن سنڌي ڪهاڻيءَ جو هنج ڪشادو ڪيو اڌوري اڏام سندس ڪهاڻين جو ڪتاب، اهڙي شاهدي ڏئي ٿو. جيتوڻيڪ مورياڻي صاحب جو شروعاتي ڪهاڻي ڪتاب زندگيءَ جي راھ ۾ پڻ سنڌي ڪهاڻيءَ ۾ هڪ اهم ڪتاب آهي، جيڪو اسان واري نسل جي پڙهندڙن ته ڇا لکندڙن جي به وڏي حصي نه ڏٺو هوندو. ساڳي حالت سندس ڪهاڻي ڪتاب اجنبي جي به آهي، ايئن اسان جي مجموعي سنڌي ڪهاڻيءَ کي الڳ الڳ رخن کان ڏسبو يا ان جو اڀياسي اپٽار ڪبو ته ان جا ڪيترائي پڙاءَ ظاهر ٿي بيهندا ۽ انهن ۾ بشير مورياڻيءَ صاحب جو حصو به ظاهر ٿي بيهندو. اهو خود سوچڻ جوکڻ آهي ته اڄ نصابي طور ڪجهه لکڻ لاءِ جڏهن کوج ڪجي ٿي ته هڪ شاعراڻو ڪتاب اهڙو به لڀي پوي ٿو، جنهن جو فڪر شڪارپور بابت لکيل ۽ ان جي ادب بابت لکيل ڪيترن ليکن ۾ موجود نه آهي ۽ اهو بشير مورياڻيءَ جي شاعريءَ جو پهريون ڪتاب آهي، جنهن جو نالو آهي خيالي صنم مان نٿو سمجهان ته اڄ جي نوجوان شاعر کي ان ڪتاب جي خبر نه هوندي.

بشير مورياڻي جي ڪتابن جا نالا هي آهن.[سنواريو]

  • 1.زندگيءَ جي راھ ۾ (ڪهاڻيون)
  • 2.اجنبي (ڪهاڻيون)
  • 3.اڌوري اڏام (ڪهاڻيون)
  • 4.شاھ سائين جو اڀياس (تنقيد)
  • 5.اصنام خيالي (خيالي صنم) (شاعري)
  • 6.ڪڪر منجهه ڪپار (شاعري)
  • 7.ترڪي شاعري (ترجمو)

لاڏاڻو[سنواريو]

26 فيبروريءَ 2016ع تي ڪراچيءَ ۾ لاڏاڻو ڪري ويو.[1] [2] [3]

  1. http://awamiawaz.com/13146/
  2. بشير مورياڻي-وسارڻ جهڙو ليکڪ نه آهي. رکيل مورائي
  3. روزآني عوامي آواز اخبار