اک جي ماڻڪي

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Jump to navigation Jump to search

اک جي ماڻڪي اک جو تاري جي وچ واري جاء تي ھڪ سوراخ ھوندو آھي جيڪو روشنيءَ کي ريٽينا تائين پهچائيندو آهي.[1]اھا ڪاري رنگ جي ٿيندي آهي.انساني اک جي ماڻڪي گول ٿيندي آھي پر ڪجھ جانورن ۾ ايئن نه ھوندو آھي جيئن ٻلي جي ماڻڪي ھڪ اڀي چير نموني ھوندي آھي. ٻڪرين ۾ وري افقي نموني جي چير وانگر ھوندي آھي. ڪيٽ فش يا ٻلي جھڙي مڇيءَ جي ماڻڪي ڇلي وانگر ھوندي آھي.[2]

ماڻڪيء جو ڪم[سنواريو]

ماڻڪي اک جي تاري جي وچ ۾ سوراخ ھوندو آھي جنھن مان روشني اک جي اندر داخل ٿيندي آھي.اک جي تاري کي ايناٽامي ۾ آئرس (Iris) چئبو آهي جيڪو ماڻڪيء جي چوڌاري لسي يا ھموار مشڪ (smooth muscle) وارو سسندڙ يا سڪڙجندڙ بناوٽ ھوندو آھي. آئرس يا اک جو تارو اھڙي طرح ماڻڪيء واري سوراخ کي گھٽ وڌ ڪري اک ۾ داخل ٿيندڙ روشنيءَ جي مقدار کي ڪنٽرول ڪندو آهي.آئرس ۾ لسن مشڪن جا ٻہ گروپ ھوندا آھن: پيوپلاء اسفنڪٽر(sphincter pupillae) ۽ ڊائليٽر پيوپلاء (dialator pupillae).جڏھن اسفنڪٽر پيوپلاء سسندو آھي ته آئرس يا اک جو تارو ماڻڪيء کي ننڍو ڪري ڇڏيندو آهي.ڊائليٽر پيوپلاء ماڻڪيء کي ويڪرو ڪندو آهي.اھڙي طرح انھن جي مدد سان ماڻڪي ننڍي وڏي ٿيندي رھندي آھي ۽ صرف گھربل روشني اک جي اندر داخل ٿيندي آھي.

ماڻڪي اوندھ ۾ ڪشادي ۽ روشنيءَ ۾ سوڙهي ٿي ويندي آھي. اونداهي ۾ ماڻڪيء جو قطر يا ويڪر 2 کان 4 ملي ميٽر ۽ روشنيءَ ۾ 3 کان 8 ملي ميٽر ٿي ويندي آھي. انساني عمر جي گروپن ۾ ان قطر يا ويڪر جي صورتحال مختلف ھوندي آھي.15 سالن جي عمر ۾ ويڪر 4 کان 9 ملي ميٽر تائين رھندي آھي 25 سالن جي عمر کانپوءِ فردن فردن ان ويڪر جي ماپ مختلف رھندي آھي.[3][4]

گئلري[سنواريو]

حوالا[سنواريو]

  1. Cassin, B. and Solomon, S. (1990) Dictionary of Eye Terminology. Gainesville, Florida: Triad Publishing Company.
  2. "Pupil shapes and lens optics in the eyes of terrestrial vertebrates". J. Exp. Biol. 209 (Pt 1): 18–25. January 2006. doi:10.1242/jeb.01959. PMID 16354774. 
  3. "Aging Eyes and Pupil Size". Amateurastronomy.org. Retrieved 2013-08-28. 
  4. "Factors Affecting Light-Adapted Pupil Size in Normal Human Subjects" (PDF). Retrieved 2013-08-28.