گاڊ پيرينٽ
عيسائيت ۾، هڪ گاڊ پيرينٽ (Godparent) يا روحاني والد يا سرپرست اهو شخص هوندو آهي جيڪو ٻار جي بپتسما (baptism) جو گواهه بڻجي ٿو ۽ بعد ۾ ٻار جي مذهبي تعليم (catechesis) ۽ سڄي زندگي روحاني تربيت ۾ مدد ڪرڻ لاءِ تيار هوندو آهي.[1] مذهبي ۽ شهري ٻنهي لحاظن کان، گاڊ پيرينٽ هڪ اهڙو فرد هوندو آهي جنهن کي ٻار جا اصل والدين چونڊيندا آهن ته جيئن هو ٻار جي پرورش ۽ ذاتي ترقيءَ ۾ دلچسپي وٺي ۽ کيس رهنمائي (mentorship) فراهم ڪري.[2] مرد سرپرست کي گاڊ فادر (Godfather) ۽ عورت سرپرست کي گاڊ مدر (Godmother) چيو ويندو آهي. جنهن ٻار جي سرپرستي ڪئي وڃي، ان کي گاڊ چائلڊ (Godchild) چيو ويندو آهي.
عيسائيت
[سنواريو]شروعات ۽ تاريخ
[سنواريو]
ٻي صدي عيسويءَ جي شروعات ۾ ئي، ٻارن جي بپتسما جو رواج عيسائين ۾ روحاني پاڪائي ۽ سماجي شروعات لاءِ قبول ڪيو ويو هو.[3]
عام طور تي، ٻار جا اصل والدين ئي سرپرست هوندا هئا، پر 408ع ۾ سينٽ آگسٽين تجويز ڏني ته غير معمولي حالتن ۾ ٻيا ماڻهو به سرپرست بڻجي سگهن ٿا.[4] اڳتي هلي 813ع ۾، ميانز جي مجلس (Synod of Mainz) اصل والدين کي پنهنجي ئي ٻارن جا روحاني والدين بڻجڻ کان روڪي ڇڏيو.[5] 5 هين صديءَ تائين، مرد سرپرستن کي "روحاني پيءُ" چيو ويندو هو، ۽ 6 هين صديءَ جي آخر تائين کين "ڪمپيٽرس" (compaters) يعني روحاني شريڪ پيءُ سڏيو وڃڻ لڳو، جنهن مان ظاهر ٿئي ٿو ته کين روحاني طور تي ٻار جو ٻيو والدين سمجهيو ويندو هو.[6]
بپتسما واري اصلاح (Reformation) دوران
[سنواريو]مارٽن لوٿر، زونگلي، ۽ جان ڪيلون پنهنجن فرقن ۾ ٻارن جي بپتسما ۽ سرپرستن جي رواج کي برقرار رکيو، پر انهن جو نظريو ڪيٿولڪ چرچ کان ٿورو مختلف هو. لوٿر گاڊ پيرينٽس ۽ گاڊ چائلڊ جي وچ ۾ شاديءَ جي ممانعت جي مخالفت ڪئي، جڏهن ته ڪيلون اصل والدين کي ئي سرپرست طور ترجيح ڏيندو هو.[7]
سرپرستن جو تعداد
[سنواريو]شروعاتي چرچ ۾ هڪ سرپرست جو رواج هو، پر وچين دور ۾ ٻه سرپرست (هڪ مرد ۽ هڪ عورت) رکڻ جو رواج پيو، جيڪو اڄ به ايسترن آرٿوڊوڪس چرچ ۾ برقرار آهي.[8] انگلينڊ ۾ 1240ع کان ٽن سرپرستن (ٻه ساڳي صنف جا ۽ هڪ مخالف صنف جو) جو رواج عام ٿيو.[9]
جديد طريقا
[سنواريو]اينگليڪن ڪميونين (Anglican Communion)
[سنواريو]چرچ آف انگلينڊ ۾ مٽ مائٽ گاڊ پيرينٽس بڻجي سگهن ٿا. گاڊ پيرينٽس لاءِ لازمي آهي ته اهي پاڻ بپتسما يافته هجن. انفرادي پادرين کي اختيار هوندو آهي ته اهي سرپرستن جي قابليت جو فيصلو ڪن.[10]
لوٿرن چرچ (Lutheran churches)
[سنواريو]لوٿرن جو يقين آهي ته گاڊ پيرينٽس ٻارن جي عيسائي پرورش ۾ مدد ڪن ٿا، خاص طور تي جيڪڏهن ٻار جا اصل والدين فوت ٿي وڃن.[11]
ميٿڊسٽ چرچ (Methodist Church)
[سنواريو]ميٿڊسٽ چرچ ۾ سرپرست جو فرض آهي ته هو ٻار کي اهڙي تربيت ڏئي جيڪا کيس يسوع مسيح کي پنهنجي نجات ڏيندڙ طور قبول ڪرڻ ۽ عيسائي ايمان کي سمجهڻ تائين وٺي وڃي. جان وسلي جي مطابق، روحاني والدين اصل والدين جي غفلت يا وفات جي صورت ۾ روحاني مدد فراهم ڪندا آهن.[12]
آرٿوڊوڪس چرچ (Orthodox Church)
[سنواريو]- اصل مضمون جي لاءِ ڏسو Kum (godfather)
آرٿوڊوڪس روايت ۾، گاڊ پيرينٽ جو ادارو سڀ کان گهٽ تبديل ٿيو آهي. اڪثر ڪري شاديءَ جو "بيسٽ مين" (best man) يا "برائيڊس ميڊ" (bridesmaid) ئي پهرين ٻار جو گاڊ فادر يا گاڊ مدر بڻبو آهي. ڪجهه حالتن ۾، گاڊ فادر ٻار جو نالو رکڻ جو ذميوار هوندو آهي.[13]
ڪيٿولڪ چرچ (Catholic Church)
[سنواريو]ڪيٿولڪ قانون موجب، هڪ گاڊ پيرينٽ کي گهٽ ۾ گهٽ 16 سالن جو هجڻ گهرجي، هو پاڻ هڪ پڪو ڪيٿولڪ هجي جنهن بپتسما ۽ عشا جو پاڪ سڪرمنٽ ورتو هجي، ۽ هو ٻار جو اصل والد يا والده نه هجي. ٻئي عيسائي فرقي جو شخص سرپرست نٿو بڻجي سگهي پر هو هڪ 'گواهه' (witness) طور شامل ٿي سگهي ٿو.[14] 2015ع ۾، ويٽيڪن اعلان ڪيو ته ٽرانسجينڊر ڪيٿولڪ گاڊ پيرينٽس نٿا بڻجي سگهن، ڇاڪاڻ ته اها صورتحال چرچ جي اخلاقي اصولن جي خلاف سمجهي وڃي ٿي.
پڻ ڏسو
[سنواريو]حوالا
[سنواريو]- ↑ Fitzgerald, Timothy (1994). Infant Baptism (انگريزي ۾). Liturgy Training Publications. ص. 17. ISBN 9781568540085.
- ↑ Marty, Martin E. (1962). Baptism: A User's Guide. Augsburg Books.
- ↑ J. H. Lynch, Godparents and Kinship in Early Medieval Europe (Princeton, NJ, 1980), p. 114.
- ↑ W. Parsons, ed., Saint Augustine, Letters, The Fathers of the Church, 18 (New York, 1953), pp. 134-5.
- ↑ "Godparent". Encyclopædia Britannica. 9 August 2024.
- ↑ S. W. Mintz and E. R. Wolf, 'An analysis of ritual co-parenthood', Southwestern Journal of Anthropology, 6 (1950), p. 344.
- ↑ W. Coster, Baptism and Spiritual Kinship in Early Modern England (Ashgate, 2002), pp. 84-5.
- ↑ S. Gudeman, 'The compadrazgo as a reflection of the natural and spiritual person', (1971), p. 48.
- ↑ J. D. C. Fisher, ed., Christian Initiation (London, 1965), p. 157.
- ↑ The Canons of the Church of England, 6th edn (London, 2000).
- ↑ Luther's Small Catechism with Explanation (Concordia Publishing House, 1991 edition).
- ↑ Wesley, John (1831). The Works of the Reverend John Wesley, A. M. J. Emory and B. Waugh.
- ↑ J. K. Campbell, Honour, family and Patronage (Oxford, 1964).
- ↑ Code of Canon Law Can. 872-4.