مواد ڏانھن هلو

ڪبيرڌام ضلعو

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
ڪبيرڌام ضلعو
ميڪال ٽڪريون
ملڪڀارت
رياستڇتيس ڳڙھ
ڊويزندرگ
هيڊڪوارٽرڪواردها
تَحصيلڪواردها

پانڊاريا بوڊالا لوهارا

رينگاکار
حڪومت
وڌان سڀا جا حلقا2
ايراضي
• ڪل4,447 چورس ڪلوميٽر (1,717 چورس ميل)
آبادي
 (2011)
• ڪل822,526
• ڪثافتauto في چورس ڪلوميٽر
آبادي جا انگ اکر
وقتي علائقوUTC+05:30 (آءِ ايس ٽي)
پوسٽل ڪوڊ
491xxx (ڪبيرڌام)[1]
وڏيون شاهراهوناين ايڇ 30 ۽ اين ايڇ 130اي
ويب سائيٽkawardha.nic.in

ڪبيرڌام ضلعو وچولي ڀارت ۾ واقع ڇتيس ڳڙھ رياست جي 33 انتظامي ضلعا مان هڪ آهي. هي ضلعو اڳ ۾ ڪواردها ضلعو جي نالي سان سڃاتو ويندو هو. ضلعو 21.32' کان 22.28' اتر ويڪرائي ڦاڪ ۽ 80.48' کان 81.48' اوڀر ڊگھائي ڦاڪ جي وچ ۾ واقع آهي. هن ضلعي جو رقبو 4,447.5 چورس ڪلوميٽر (1,717.2 چورس ميل) آهي. ڪواردها هن جو انتظامي هيڊڪوارٽر آهي. هي ضلعو ڀورامديو مندر (جنهن کي "ڇتيسڳڙھ جو خجوراهو" پڻ چيو ويندو آهي) لاءِ مشهور آهي، جيڪو ضلعي هيڊڪوارٽر ڪواردها کان 18 ڪلوميٽر جي مفاصلي تي واقع آهي، ۽ ان جي ڀرسان ڀورامديو جنگلي جيوت پناهگاهه پڻ آهي. ضلعي جون حدون اتر طرف ڏنڊوري ضلعو (مدهيه پرديش)، اوڀر طرف مونگيلي ۽ بيمتيارا ضلعا، ڏکڻ طرف راجنانڊگائون ضلعو، ۽ اولهه طرف بالاگھاٽ ۽ مانڊلا (مڌيه پرديش) سان ملن ٿيون. اتر ۽ اولهه وارا حصا ستپُرا جي ميڪال پهاڙي سلسلي سان گهيريل آهن. موجوده ضلعي ڪليڪٽر مسٽر راميش ڪمار شرما آهي.[2]

تاريخ

[سنواريو]

2 جولاءِ 1998ع تي مڌيه پرديش رياست جي حڪومت هڪ نئون ضلعو ڪواردها قائم ڪرڻ جو فيصلو ڪيو، جنهن لاءِ راجنانڊگائون ضلعي جي اڳوڻي تَحصيل ڪواردها ۽ بلاسپور ضلعي جي اڳوڻي تَحصيل پانڊاريا کي گڏ ڪيو ويو.[3] هن نئين ضلعي لاءِ هيڊڪوارٽر طور ڪواردها ٽائون کي چونڊيو ويو. نئون ضلعو 6 جولاءِ 1998ع تي وجود ۾ آيو.[3] هاڻي هن ضلعي کي ڪبيرڌام ضلعو سڏيو وڃي ٿو.

ضلعي جو نالو 17 جنوري 2003ع تي ان وقت جي وزيراعليٰ اجيت جوگي پاران تبديل ڪري ڪواردها مان ڪبيرڌام رکيو ويو، جيڪو ڇتيسڳڙھ ۾ ڪبير پَنتھ جي باني ڌني ڌرم داس جي ڇهين سؤ ساله جنم-جشن جي موقعي تي ڪيو ويو. ڪبيرڌام نالو ان سبب ڏنو ويو ته 1806ع کان 1903ع تائين ڪواردها ڪبير پَنتھ جي گرو گڏي پيٺ طور رهيو. ڪبير پَنتھ جي اٺين گرو حق نام صاحب 1806ع ۾ هتي گرو گڏي قائم ڪئي. نائين گرو پاڪ نام صاحب، ڏهين گرو پرڪت نام صاحب ۽ يارهين گرو ڌيرج نام صاحب هتي رهيا. ٻارهين گرو اُگر نام صاحب 1903ع ۾ گرو گڏيءَ جو هنڌ ڪواردها مان دماکيدا منتقل ڪيو، جتي هاڻي گرو گڏي واقع آهي. اڄوڪي تَحصيل ڪواردها هڪ شاهوڪار رياست هئي، جيڪا 1751ع ۾ مهابالِي سنگهه ٺاهي. 1895ع ۾ اها مانڊلا ضلعي جي ڪواردها تَحصيل بڻجي وئي. 1903ع ۾ اها بلاسپور ضلعي ۾ شامل ٿي. 1912ع ۾ ان کي رائيپور ضلعي ڏانهن منتقل ڪيو ويو ۽ 1948ع ۾ اها درگ ضلعي جو حصو بڻجي وئي. 26 جنوري 1973ع تي نئون ضلعو راجنانڊگائون قائم ٿيو ۽ ڪواردها ان جو حصو بڻجي وئي.[3] ٻئي تَحصيل پانڊاريا کي 1952ع تائين پانڊاريا زمينداري طور سڃاتو ويندو هو. 1952ع ۾ اها بلاسپور ضلعي جو ڪميونٽي بلاڪ بڻجي وئي ۽ 1986ع ۾ ان جو درجو وڌائي تَحصيل ڪيو ويو.[3] ڪبيرڌام جو هيڊڪوارٽر ڪواردها آهي. ڪواردها شهر 1751ع ۾ ڪواردها رياست جي پهرين زميندار مهابالِي سنگهه طرفان قائم ڪيو ويو.

آبادي جا انگ اکر

[سنواريو]
Historical population
YearPop.±% p.a.
1901138,788    
1911164,093+1.69%
1921156,953−0.44%
1931177,872+1.26%
1941194,469+0.90%
1951208,092+0.68%
1961247,255+1.74%
1971325,139+2.78%
1981406,771+2.27%
1991513,496+2.36%
2001584,552+1.30%
2011822,526+3.47%
ذريعو:[4]
ڪبيرڌام ضلعي ۾ مذهب (2011)[5]
مذهب سيڪڙو
ھندومت
 
94.35%
ٻيو (قبائلي مذهب)
 
3.67%
اسلام
 
1.49%
ٻيو يا ڄاڻايل ناھي
 
0.49%
مذهبن جي ورڇ

2011ع جي مردم شماري موجب ڪبيرڌام ضلعي جي آبادي 822,526 هئي،[6] جيڪا لڳ ڀڳ ڪوموروس ملڪ جي آباديءَ جي برابر آهي[7] يا آمريڪا جي رياست سائوٿ ڊيڪوٽا جي برابر.[8] ان حساب سان ڀارت ۾ (ڪل 640 مان) هن جو درجو 479 هوندو آهي.[6] ضلعي جي آباديءَ جي ڳاڙهاڻ 195 inhabitants per square kilometre (510/sq mi) آهي.[6] 2001ع کان 2011ع واري ڏهاڪي ۾ هتي آبادي واڌ جي شرح 40.66% رهي.[6] ڪبيرڌام ۾ جنس جو تناسب هر 1000 مردن تي 997 عورتون آهي،[6] ۽ خواندگي جي شرح 61.95% آهي. 10.63% آبادي شهري علائقن ۾ رهي ٿي. شيڊول ڪاسٽ ۽ شيڊول قبائلي آبادي ترتيبوار 14.56% ۽ 20.31% آهن.[6]

ٻوليون

[سنواريو]




ڪبيرڌام ضلعي جون ٻوليون (2011)[9]

  ڇتيسڳڙھي (96.13%)
  ھندي (2.32%)
  ٻيون (1.55%)

2011ع جي ڀارت جي مردم شماري وقت ضلعي جي 96.13% آباديءَ جي مادري ٻولي ڇتيسڳڙھي ۽ 2.32% جي مادري ٻولي ھندي ھئي.[9]

ڊويزنون

[سنواريو]

ضلعي کي چار تَحصيلن ۾ ورهايو ويو آهي: ڪبيرڌام، بوڊلا، سهاسپور-لوهارا ۽ پانڊاريا. هر تَحصيل ساڳئي نالي واري هڪ بلاڪ تي ٻڌل آهي.[10] هن ضلعي ۾ ٻه ودھان سبها جا حلقا ڪواردها ۽ پانڊاريا آهن.

حوالا

[سنواريو]
  1. Kabirdham
  2. "जिला सरगुजा, छत्तीसगढ़ शासन | साक्षर, स्वस्थ, स्वच्छ और सुन्दर सरगुजा | भारत" (هندي ۾). 2023-12-22 تي حاصل ڪيل.
  3. 1 2 3 4 History of Kabirdham district آرڪائيو ڪيا ويا 2009-04-09 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين. from official website, accessed 06-Sep-2008
  4. "Table A-02 Decadal Variation in Population Since 1901: Chhattisgarh" (PDF). census.gov.in. Registrar General and Census Commissioner of India.
  5. "Table C-01 Population by Religion: Chhattisgarh". censusindia.gov.in. Registrar General and Census Commissioner of India. 2011.
  6. 1 2 3 4 5 6 "District Census Handbook: Kabirdham" (PDF). censusindia.gov.in. Registrar General and Census Commissioner of India. 2011.
  7. US Directorate of Intelligence. "Country Comparison:Population". اصل نسخو مان June 13, 2007 تي محفوظ ڪيل. 2011-10-01 تي حاصل ڪيل. Comoros 794,683 July 2011 est.
  8. "2010 Resident Population Data". U. S. Census Bureau. 2011-09-30 تي حاصل ڪيل. South Dakota 814,180{{cite web}}: CS1 maint: deprecated archival service (ڳنڍڻو)
  9. 1 2 "Table C-16 Population by Mother Tongue: Chhattisgarh". www.censusindia.gov.in. Registrar General and Census Commissioner of India.
  10. Divisions of Kabirdham district آرڪائيو ڪيا ويا 2014-05-04 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين. lohara from official website, accessed 06-Sep-2008

ٻاھريان ڳنڍڻا

[سنواريو]

سانچو:Kabirdham سانچو:Districts of Chhattisgarh

22°01′N 81°15′E / 22.017°N 81.250°E / 22.017; 81.250