پڦي پڦڙ
پڦي ۽ پڦڙ (انگريزي: Paternal Aunt and her Husband) مان مراد اهي رشتا آهن جيڪي ڪنهن فرد جي پيءُ جي طرف کان هجن. سنڌي سماجي جوڙجڪ ۾ پڦي هڪ انتهائي معتبر ۽ ويجهو رشتو آهي، جيڪو ڏاڏاڻي خاندان جي هڪ اهم ڪڙي سمجهيو ويندو آهي.
پڦي (Paternal Aunt)
[سنواريو]پڦي اها عورت آهي جيڪا ڪنهن فرد جي پيءُ جي ڀيڻ هجي. سنڌي ثقافت ۾ پڦي کي "پيءُ جي جاءِ" تي مڃيو ويندو آهي ۽ کيس تمام گهڻو احترام ڏنو ويندو آهي.
- جينياتي لاڳاپو: حياتياتي طور تي، هڪ پڦي پنهنجي ڀائٽي يا ڀائٽيءَ سان سراسري طور تي 25% جينز (DNA) شيئر ڪندي آهي. طبي لحاظ کان هي ٻئي درجي جو مٽ (Second-degree relative) ليکيو ويندو آهي.
- سماجي ڪردار: پڦي پنهنجي ڀائرن جي گهر (پيڪن) سان سڄي عمر جڙيل رهندي آهي. هوءَ پنهنجي ڀائٽن جي پرورش، تعليم ۽ خاص ڪري شاديءَ جي معاملن ۾ هڪ وڏي بزرگ وانگر راءِ ڏيندي آهي.
پڦڙ (Aunt's Husband)
[سنواريو]پڦڙ مان مراد پڦيءَ جو مڙس آهي. سنڌي سماج ۾ پڦڙ کي هڪ معزز مهمان ۽ خاندان جي هڪ اهم رڪن طور ڏٺو ويندو آهي.
- رشتو: پڦڙ جو تعلق سڌوسنڌ رت جو رشتو ناهي، پر پڦيءَ جي ڪري هو خاندان جو هڪ لازمي حصو بڻجي ويندو آهي. پڦڙ ۽ پڦيءَ جي اولاد کي سنڌي ۾ پڦاٽ چيو ويندو آهي.
سماجي ۽ ثقافتي اهميت
[سنواريو]سنڌي ثقافت ۾ پڦي ۽ پڦڙ جو ڪردار مختلف موقعن تي نمايان هوندو آهي:
- شاديون مراديون: سنڌي شاديءَ جي رسمن ۾ پڦيءَ کي خاص مقام حاصل آهي. گهٽايل (ڳانا ٻڌڻ)، تيل لائڻ ۽ ٻين رسمن ۾ پڦي اڳڀري هوندي آهي. پڦي پنهنجي ڀائٽن کي گهوٽ بڻيل ڏسي تمام گهڻي خوشي محسوس ڪندي آهي.
- پڦاٽن سان رشتو: سنڌ ۾ پڦاٽن (ڪزن) جي وچ ۾ شاديون تمام عام آهن. اڪثر ڪري پنهنجي ڀيڻ (پڦي) جي اولاد کي پنهنجي گهر (ڀائٽي سان) پرڻائڻ کي خانداني ٻڌي وڌائڻ جو هڪ بهترين ذريعو سمجهيو ويندو آهي.
- احترام: سنڌي گهرن ۾ ٻارن کي پنهنجي پڦي ۽ پڦڙ جو تمام گهڻو ادب سيکاريو ويندو آهي، ڇاڪاڻ ته اهي ڏاڏاڻي گهر جي عزت ۽ مانَ جا نشان هونديون آهن.