پنجابي ثقافت
پنجابي ثقافت (Punjabi Culture) پنجن دريائن جي ڪناري تي آباد ٿيل آبادين مان جنم ورتو آهي. لفظ پنجاب، ٻن فارسي لفظن "پنج" (معنيٰ پنج) ۽ "آب" (معنيٰ پاڻي) مان نڪتل آهي. هي علائقو قديم سنڌو ماٿري جي تهذيب جو حصو رهيو آهي ۽ 3000 قبل مسيح کان وٺي اوڀر جي ويجهو هڪ اهم رستو رهيو آهي.
زراعت ۽ معيشت
[سنواريو]زراعت پنجاب جي وڏي معاشي خاصيت رهي آهي ۽ پنجابي ثقافت جو بنياد پڻ آهي. سماجي حيثيت جو تعين اڪثر زمين جي مالڪي ذريعي ڪيو ويندو آهي. پنجاب هڪ اهم زرعي علائقي طور سڃاتو وڃي ٿو، خاص طور تي 1960ع ۽ 1970ع جي "سائي انقلاب" کان پوءِ، ان کي پاڪستان ۽ هندستان ٻنهي جي "ماني جي ٽوڪري" (Bread Basket) چيو وڃي ٿو.
تاريخ ۽ جنگجو ڪلچر
[سنواريو]پنجاب صدين تائين پرڏيهي حملي آورن جي واٽ تي رهيو آهي، ڇاڪاڻ ته هي علائقو هندستاني برصغير جي اتر-اولهه سرحد تي واقع آهي. ان سبب پنجاب ۾ هڪ مضبوط جنگجو ڪلچر (Warrior Culture) جنم ورتو، جنهن ۾ پنهنجي زمين ۽ "عزت" جي حفاظت لاءِ جنگ ۾ شامل ٿيڻ کي وڏي اهميت حاصل آهي.
ثقافتي جزا
[سنواريو]موسيقي ۽ ناچ
[سنواريو]پنجابي موسيقي پوري دنيا ۾ مشهور آهي. ڀنگڙو (Bhangra) ۽ گڌا (Giddha) پنجاب جا مشهور روايتي ناچ آهن. لوڪ سازن ۾ ڍول، چمٽو ۽ الورغو (تنبورو) شامل آهن.
شاديون
[سنواريو]پنجابي شاديون پنهنجي رونق، گيتن ۽ رسمن جي ڪري مشهور آهن. ان ۾ مهندي، جاڳو، گهوڙي چڙهڻ ۽ ٻيون رسمون وڏي جوش سان ملهايون وينديون آهن.
کاڌو
[سنواريو]پنجابي کاڌو سادگي ۽ ذائقي جو مجموعو آهي. مکيه کاڌن ۾ ساڳ، مڪئي جي ماني، لسي، مکڻ، تندوري ڪڪڙ (Tandoori Chicken) ۽ پرنٺا شامل آهن.
لباس
[سنواريو]مردن لاءِ ڪرتو، لنگي (يا پڳڙي) ۽ عورتن لاءِ شلوار قميص ۽ دوپٽو عام لباس آهن. روايتي طور تي عورتون ڪڍائي وارو "ڦلڪاري" شال پڻ پائينديون آهن.
ٻولي ۽ ادب
[سنواريو]پنجابي ٻولي هن ثقافت جو روح آهي. صوفي شاعرن جهڙوڪ بابا بلهي شاهه، وارث شاهه (هير رانجهو جو ليکڪ)، ۽ سلطان باهو پنجابي ادب کي وڏي اوج تي پهچايو.
تھوار
[سنواريو]پنجاب ۾ ويساکي (Vaisakhi)، لوهڙي، ۽ بسنت جا تھوار وڏي پيماني تي ملهايا ويندا آهن. ان کان علاوه صوفي بزرگن جا عرس پڻ ثقافتي سرگرمين جو مرڪز هوندا آهن.
پنجابي ڪلچر جو تحفظ
[سنواريو]جديد دور ۾ پنجابي ڪلچر کي محفوظ ڪرڻ لاءِ ادبي سنگتون، ميڊيا ۽ ثقافتي ادارا سرگرم آهن تہ جيئن نئين نسل کي پنھنجي ٻولي ۽ تاريخ کان باخبر رکي سگهجي.