پرسٽينا

پرسٽينا

Prishtina
Priština
پرسٽينا Prishtina; Priština
راڄڌاني شھر ۽ ميونسپلٽي
	پرسٽينا جو ڏيک سڪندر بيگ جو يادگار نومولود جي يادگار "گڊيس آن ٿرون" (ديوي) امپيريل مسجد مدر ٽريسا چرچ ڪوسووو عجائب گهر
Flag	Seal
ملڪ	ڪوسووو
ميونسپلٽي	پرسٽينا
Government
• Type	ميئر-ڪونسل
• Body	پرسٽينا ميونسپل ڪونسل
• ميئر	پيرپارم راما (LDK)
• آبادي	2,27,466 (2024ع)
Area
• ميونسپلٽي	523.13 km2 (201.98 sq mi)
• Rank	6th in Kosovo
Elevation	652 m (2,139 ft)
Population (2024)
• ميونسپلٽي	227,466
• Rank	1st in Kosovo
• Density	434.82/km2 (1,126.2/sq mi)
• Ethnicity	98% Albanian; 2% Other;
Demonym(s)	Albanian: Prishtinas (m), Prishtinase (f); Gheg Albanian: Prishtinali (m), Prishtinalike (f)
Time zone	CET
Postal code	10000
Area code	+383 (0) 38
Vehicle registration	01
Website	kk.rks-gov.net/prishtine/

پرسٽينا (Pristina)^[3]^[4] ^[5] ڪوسووو جو سڀ کان وڏو شهر ۽ راڄڌاني آهي. اها ساڳي نالي جي ميونسپلٽي ۽ ضلعي جو انتظامي مرڪز پڻ اهي. سال 2024ع ۾ شھر جي آبادي لڳ ڀگ 2,27,466 هئي.

قديم زماني ۾، پرسٽينا جو علائقو دارداني بادشاهت جو حصو هو. ڪلاسيڪل دور جي ورثي جي نمائندگي الپيانا جي آبادي ۾ ظاهر ٿئي ٿي. رومي سلطنت جي اولهه ۽ اوڀر واري اڌ ۾ ورهائجڻ کان پوءِ، اهو علائقو پنجين ۽ نائين صدي جي وچ ۾ بازنطيني سلطنت ۾ رهيو. نائين صدي جي وچ ۾، ان کي پهرين بلغاريا سلطنت جي حوالي ڪيو ويو، ان کان اڳ جو 11هين صدي جي شروعات ۾ بازنطيني قبضي هيٺ اچي ويو ۽ پوءِ 11هين صدي جي آخر ۾ ٻي بلغاريا سلطنت جي حوالي ڪيو ويو. سربيا جي وڌندڙ بادشاهت 13هين صدي ۾ هن علائقي کي پنهنجي قبضي ۾ ڪري ورتو ۽ اهو 14هين صدي ۾ عثماني دور جي شروعات (1389-1455) تائين سربيا سلطنت جي ماتحت رهيو. ايندڙ صديون عثماني دور حڪومت جون خاصيتون رکڻ ٿيون. هن عرصي دوران، پرسٽينا هڪ ڳوٺ کان علائقي جي هڪ وڏي شهري مرڪز ۾ ترقي ڪيو. سال 1914ع ۾ پهرين بلقان جنگ جي خاتمي کان پوءِ، اهو سربيا جي نئين ٺهيل بادشاهت جو حصو بڻجي ويو. سال 1948ع ۾، ان کي يوگوسلاويا جي رياست جي حيثيت سان ايس اي پي ڪوسوو صوبي جي گاديءَ جو هنڌ چونڊيو ويو. وڌيڪ، پرسٽينا سال 2008ع ۾ سربيا کان آزادي کان پوءِ ڪوسووو جي گاديءَ جو هنڌ بڻجي ويو.

پرسٽينا 15هين صدي جي آخر کان اڳ هڪ ننڍڙو ڳوٺ هوندو. اهو پهريون ڀيرو سال 1342ع ۾ اسٽيفن دوشن جي دور ۾ هڪ ڳوٺ جي طور تي رڪارڊ ڪيو ويو آهي؛ تقريبن هڪ صدي پوء، عثماني دور جي شروعات ۾، 1455ع ۾، ان جي آبادي 300 گهرن تي مشتمل هئي. ايندڙ صديءَ ۾، پرسٽينا نوو برڊو جي امير کان کني واري شهر جي ويجهو پنهنجي اسٽريٽجڪ پوزيشن جي ڪري هڪ اهم کان کني ۽ واپاري مرڪز بڻجي ويو. هي شهر پنهنجي واپاري ميلن ۽ شين، جهڙوڪ ٻڪري جي چمڙي ۽ ٻڪري جي وارن ۽ گڏوگڏ بارود جي صنعت جي ڪري مشهور هو. ^[6]

پرسٽينا ڪوسوو جو گاديءَ جو هنڌ ۽ اقتصادي، مالي، سياسي ۽ واپاري مرڪز آهي، ڇاڪاڻ ته اهو ملڪ جي مرڪز ۾ واقع آهي. اهو ڪوسوو جي حڪومت جي اقتدار جي گادي، ڪوسوو جي صدر ۽ وزيراعظم جي ڪم لاءِ رهائشگاهه ۽ ڪوسوو جي پارليامينٽ جو گھر آهي. پرسٽينا ڪوسوو جو هوائي، ريل ۽ روڊن لاءِ سڀ کان اهم ٽرانسپورٽ جنڪشن پڻ آهي. پرسٽينا انٽرنيشنل ايئرپورٽ ملڪ جو سڀ کان وڏو ۽ علائقي جو سڀ کان وڏو هوائي اڏو آهي. ايڪسپريس وي ۽ موٽر وي جو هڪ سلسلو، جهڙوڪ آر 6 ۽ آر 7، شهر جي ٻاهر نڪري ٿو ۽ ان کي البانيا ۽ اتر مقدونيا سان ڳنڍي ٿو. پريسٽينا 2030ع ميڊيٽرينين گيمز جي ميزباني لاء چونڊيو ويو آهي.

حوالا

↑ "Komisioni për majten e territorit të Republikës së Kosovës" (PDF) (in الباني). Prime Minister Office of Kosovo. p. 52. Archived from the original on 22 September 2020. Retrieved 2 October 2021.
↑ "Regjistrimi i popullsisë, ekonomive familjare dhe banesave në Kosovë 2024" (PDF). Retrieved 1 January 2025.
↑ "Pristina". Lexico UK English Dictionary. Oxford University Press. Archived from the original on 2020-04-24.
↑ "Pristina". Lexico UK English Dictionary. Oxford University Press. Archived from the original on 2020-04-24.
↑ "Pristina". Collins English Dictionary. HarperCollins. Retrieved 20 September 2020.
↑ Warrander, Gail; Verena Knaus (2010). Kosovo. Bradt Travel Guides Ltd, UK. pp. 85–88. ISBN 978-1-84162-331-3. https://books.google.com/books?id=uSaH1bKAb8QC.

[1] "Komisioni për majten e territorit të Republikës së Kosovës" (PDF) (in الباني). Prime Minister Office of Kosovo. p. 52. Archived from the original on 22 September 2020. Retrieved 2 October 2021.

[2] "Regjistrimi i popullsisë, ekonomive familjare dhe banesave në Kosovë 2024" (PDF). Retrieved 1 January 2025.

[3] "Pristina". Lexico UK English Dictionary. Oxford University Press. Archived from the original on 2020-04-24.

[4] "Pristina". Lexico UK English Dictionary. Oxford University Press. Archived from the original on 2020-04-24.

[5] "Pristina". Collins English Dictionary. HarperCollins. Retrieved 20 September 2020.

[Warrander-6] Warrander, Gail; Verena Knaus (2010). Kosovo. Bradt Travel Guides Ltd, UK. pp. 85–88. ISBN 978-1-84162-331-3. https://books.google.com/books?id=uSaH1bKAb8QC.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]