ٽيگوسيگلپا

ٽيگوسيگئلپا
ٽيگوسيگئلپا Tegucigalpa Tegus (ٽيگس) "Teguz" (ٽيگز)
	راڄڌاني
	Tegucigalpa, Municipio del Distrito Central
	ٽيگوسيگئلپا جي اسڪائي لائين شهر جي اترين حصي جي اسڪائ لائين سلور جبل کان شهر جو ڏيک سوياپا چرچ Cerro de Plata" ; (چاندي جبل)
Flag	Coat of arms
	فرانسسڪو مورازان ڊيپارٽمينٽ ۾ سينٽرل ضلعي جي لوڪيشن
	ٽيگوسيگئلپا ٽيگوسيگئلپا
	جاگرافي بيهڪ: 14°06′21″N 87°12′17″W / 14.10583°N 87.20472°W
ملڪ	هونڊورس
ڊپارٽمينٽ	فرانسسڪو مورازان
ميونسپلٽي	مرڪزي ضلعو
ٺهرايو ويو	29 سيپٽمبر 1578؛ 447 سال اَڳُ
راڄڌاني	آڪٽوبر 30, 1880؛ 145 سال اَڳُ
مرڪزي ضلعي طور ضم ڪيو ويو	جنوري 30, 1937؛ 88 سال اَڳُ
آبادي	13,26,460 (2023ع تائين پروجيڪشن)
Government
• Type	ميئر- ڪائونسل
• Body	ميونسپل ڪارپوريشن
• ميئر	جورگ آلڊانا (LIBRE)
• نائب ميئر	ڪارلينٽن ڊيويلا (PSH)
• ايلڊرمين	10 جينينا اگولر (LIBRE); ڊيوڊ شاويز (PNH); سلويا سوسا (LIBRE); ڪارلا لوپيز (PNH); اوريليو لاگوس (LIBRE); رامون روميرو (PNH); ليڊيٿ ڊيز (LIBRE); سنٿيا موريلو (PNH); ڊيگوبرٽو سوزو (LIBRE); گوڊوفريڊو فجردو (DC);
• ميونسپل سيڪريٽري	ڪوسٽ لوپيز اوسوريو
Area
• ڪل	1,502 ڪ.م2 (580 ميل2)
• Urban	201.5 ڪ.م2 (77.8 ميل2)

ٽيگوسيگئلپا (Tegucigalpa)، رسمي طور تي ٽيگوسيگئلپا، سينٽرل ضلعي جي ميونسپلٽي جنهن کي عام ٻولي ۾ ٽيگوس (Tegus) يا ٽيگوز (Teguz) چيو ويندو آهي. ٽيگوسيگئلپا ان جي جڙيل شهر، ڪوماياگويلا سان گڏ، هونڊورس جو گاديءَ جو هنڌ ۽ سڀ کان وڏو شهر آهي.^[2]^[3]

اسپين نسل جي باشندن پاران 29 سيپٽمبر 1578ع تي دعويٰ مٿان، ^[4] ٽيگوسيگئلپا 30 آڪٽوبر 1880ع تي صدر مارڪو اوريليو سوٽو جي دور ۾ هونڊورس جي گاديءَ جو هنڌ بڻيو، جڏهن هن ڪوماياگوا کان حڪومت جي گادي منتقل ڪيو، جيڪا سال 1841ع ۾ پنهنجي آزادي کان وٺي هونڊوراس جي گاديءَ جو هنڌ هيو.^[5] سال 1936ع جي آئين ۾ ٽيگوسيگئلپا ۽ ڪوماياگوا کي گڏ ڪري، هڪ مرڪزي ضلعي طور قائم ڪيو ويو ^[6] ۽ موجوده 1982ع جو هونڊوراس آئين جڙيل شهرن کي هڪ مرڪزي ضلعي طور جاري رکي ٿو، جيڪا مستقل قومي گاديءَ جو هنڌ طور ڪم ڪري ٿو.^[7] ^[8]

ٽيگوسيگئلپا ڏکڻ-مرڪزي هاءِ لينڊ علائقي ۾ واقع آهي، جيڪو فرانسسڪو مورازان ڊپارٽمينٽ جي نالي سان مشهور آهي، جن جو اهو ڊپارٽمينٽل گاديءَ جو هنڌ پڻ آهي. ^[9] اها هڪ وادي ۾ آهي، جيڪا جبلن سان گھريل آهي.

ٽيگوسيگئلپا ۽ ڪوماياگوا، ڀينر شهر آهن، پر فزيڪل طور تي چولوٽيڪا نديءَ ذريعي ڌار ڌار ٿيل آهن.^[10] مرڪزي ضلعو فرانسسڪو مورازان ڊپارٽمينٽ جي 28 ميونسپلٽين مان سڀ کان وڏو آهي.^[11]

ٽيگوسيگالپا هونڊوراس جو سڀ کان وڏو ۽ سڀ کان وڌيڪ آبادي وارو شهر آهي ۽ گڏوگڏ ملڪ جو سياسي ۽ انتظامي مرڪز پڻ آهي. ٽيگوسيگالپا 25 غير ملڪي سفارتخانن ۽ 16 قونصل خانن جي ميزباني ڪري ٿو.^[12] ^[13] اهو ڪيترن ئي رياستي ملڪيت واري ادارن جهڙوڪ ENEE ۽ Hondutel، جيڪا بالترتيب قومي توانائي ۽ ٽيليڪميونيڪيشن ڪمپنيون آهن، جو گهر آهي.^[14] شهر ملڪ جي سڀ کان اهم عوامي يونيورسٽي، هونڊوراس جي نيشنل آٽونموس يونيورسٽي ۽ گڏوگڏ قومي فٽبال ٽيم جو گهر پڻ آهي.^[15] شهر کي ٻه بين الاقوامي هوائي اڏن؛ ٽونڪونٽن ۽ ڪوماياگوا پاران خدمت فراهم ڪئي ويندي آهي.^[16]^[17]

سينٽرل ضلعي ميئر جو دفتر (الڪالڊيا ميونسپل ڊيل ڊسٽريٽو سينٽرل) شهر جو گورننگ باڊي آهي، جنهن جي سربراهي هڪ ميئر^[18] ۽ 10 ٻيا ميمبر (ايلڊرمين) ڪندا آھن، جيڪا ميونسپل ڪارپوريشن (Corporación Municipal) ٺاهيندا آهن. ^[19] ڊپارٽمينٽ جي سيٽ هجڻ ڪري، فرانسسڪو مورازان جو گورنر آفيس پڻ گاديءَ واري هنڌ ۾ آهي. سال 2008ع ۾، شهر 1.555 ارب ليمپيرا (82,189,029 آمريڪي ڊالر) جي منظور ٿيل بجٽ تي ڪم ڪندو هو. سال 2009ع ۾، شهري حڪومت 1.955 ارب ليمپيرا (103,512,220 آمريڪي ڊالر) جي آمدني جي رپورٽ ڪئي،^[20] جيڪا پاناما سٽي کان سواءِ وچ آمريڪا جي ڪنهن به ٻئي گاديءَ واري شهر کان وڌيڪ آهي.

ٽيگوسيگالپا جو انفراسٽرڪچر ان جي آبادي جي واڌ سان گڏ نه رهيو آهي.^[21] شهري منصوبابندي جي کوٽ، ^[22] گهڻ-گهڻي شهري آبادي ۽ غربت جاري مسئلا آهن.^[23] روڊ انفراسٽرڪچر 400,000 کان وڌيڪ گاڏين کي موثر طريقي سان سنڀالڻ جي قابل ناهي. نتيجي ۾ سخت رش پيدا ٿئي ٿو. ^[24] قومي ۽ مقامي حڪومتن ٻنهي انفراسٽرڪچر کي بهتر بڻائڻ ۽ وڌائڻ ۽ انهي سان گڏ شهر ۾ غربت کي گهٽائڻ لاءِ قدم کنيا آهن.^[25]^[26]

نالو

تاريخ

جاگرافي

حڪومت

آباديات

معيشت

ٽرانسپورٽ

تعليم

ٻن شهر - ڀينر شهر

قابل ذڪر ماڻهو

ٻاهريان ڳنڍڻا

وڪيميڊيا العام ۾ ٽيگوسيگلپا سان لاڳاپيل ابلاغي مواد ڏسو.

ٽيگوسيگلپا سفري راهنما منجانب وڪي سفر Wikivoyage سانچو:EB1911 poster

Official Portal of the Government of Honduras
Official Portal of the Government of Tegucigalpa
Interactive map of Tegucigalpa آرڪائيو ڪيا ويا 24 September 2015 حوالو موجود آهي وي بيڪ مشين.

حوالا

↑ حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Citypopulation.de
↑ "Téguz y no Tegus, algo que todos debemos saber…", vuelvealcentro.com, 10 آڪٽوبر 2016, اصل کان 18 October 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 30 جنوري 2017۔
↑ Kiara Pacheco (15 آڪٽوبر 2010), "Spanish:What is the capital of Honduras?", saberia.com, اصل کان 1 April 2017 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Oscar Acosta (original) (13 فيبروري 2011), "About Tegucigalpa", Emporis Corporation, اصل کان 2 November 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Anonymous at the Honduras National Library (19 مئي 2008), "Spanish:Tegucigalpa, a particular story-pg. 3", Francisco Morazán National Pedagogic University, اصل کان 04 نومبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Government of Honduras (01 فيبروري 2001), "1936 Constitution of Honduras-Decree No. 53, reformed Article 179", HistoriadeHondura.hn, اصل کان 24 مارچ 2014 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Government of Honduras (31 جنوري 2001), "1982 Constitution of Honduras-Title I, Chapter I, Article 8", Honduras.net, اصل کان 1 November 2017 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Government of Honduras (31 جنوري 2001), "1982 Constitution of Honduras-Title V, Chapter XI, Article 295", Honduras.net, اصل کان 14 جون 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ BATMAN (30 جون 2008), "Spanish: Department of Francisco Morazán", ecohonduras.net, اصل کان 06 سيپٽمبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ OPTURH writer (15 مارچ 2010), "Spanish: Tegucigalpa, a city with much history", Operadores de Turismo Receptivo de Honduras, اصل کان 26 آڪٽوبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ "Spanish: Map of Francisco Morazán Department", zonu.com, 13 مئي 2009, اصل کان 3 March 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Foundation for the Investment and Development of Exportations (FIDE) (04 آگسٽ 2009), "Embassies and Consulates in Honduras", hondurasinfo.hn, اصل کان 16 جون 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ GoAbroad.com writer (28 فيبروري 2011), "Embassies in Honduras", GoAbroad.com, اصل کان 3 March 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ hondurasinfo.hn writer (12 جون 2006), "Government Offices in Tegucigalpa", .hondurasinfo.hn, اصل کان 16 جون 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Junta de Dirección Universitaria (29 مارچ 2010), "National Autonomous University of Honduras", UNAH, اصل کان 27 May 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Ryan Bert (29 اپريل 2001), "Difficult Approach + Short Runway = Challenge", Airliners.net, اصل کان 26 May 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Jaclyn Liechti; Kate Sitarz (31 جولاءِ 2010), "World's Scariest Airports", SmarterTravel.com, اصل کان 3 March 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2010۔ اڻڄاتل پيراميٽر |name-list-style= نظر انداز ڪيو ويو (مدد)
↑ AMDC (24 آڪٽوبر 2008), "Central District Mayor", AMDC Transparencia, اصل کان 28 آڪٽوبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ AMDC (24 آڪٽوبر 2008), "Central District Municipal Corporation", AMDC Transparencia, اصل کان 28 آڪٽوبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Alcaldia Municipal del Distrito Central (12 فيبروري 2008), "Spanish:Tegucigalpa City Hall approves budget of 1.555 billion lempiras for 2008", Hondudiario.com, اصل کان 29 جنوري 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ El Nuevo Herald (30 سيپٽمبر 2009), "Spanish:Tegucigalpa reaches 431st birthday in tension", zonadenoticias.com, اصل کان 26 مارچ 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Karla Gomez (09 مئي 2011), "Spanish: Zoning laws do not impede businesses invading residential zones", El Heraldo de Honduras, اصل کان 20 سيپٽمبر 2014 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Reducing Risks of Landslides and Earthquakes-PNUD (19 نومبر 2010), "Spanish: Unorganized growth of the city requires a 'stop'", Revista Construir, اصل کان 04 فيبروري 2015 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ "Spanish: Government of Honduras seeks reducing traffic", El Heraldo de Honduras, 24 فيبروري 2011, اصل کان 27 فيبروري 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔
↑ Sheila Salgado (27 اپريل 2011), "Spanish: BCIE grants US$46.1 million for infrastructure in Tegucigalpa", hondudiario.com, اصل کان 25 جنوري 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 28 سيپٽمبر 2011۔
↑ Central District Municipal Office (AMCD) (25 سيپٽمبر 2008), "Spanish: Capital450-the city we want!", AMCD, اصل کان 15 January 2019 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 28 سيپٽمبر 2011۔

[Citypopulation.de-1] حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Citypopulation.de

[2] "Téguz y no Tegus, algo que todos debemos saber…", vuelvealcentro.com, 10 آڪٽوبر 2016, اصل کان 18 October 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 30 جنوري 2017۔

[Official_Capital2-3] Kiara Pacheco (15 آڪٽوبر 2010), "Spanish:What is the capital of Honduras?", saberia.com, اصل کان 1 April 2017 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[4] Oscar Acosta (original) (13 فيبروري 2011), "About Tegucigalpa", Emporis Corporation, اصل کان 2 November 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[Capital2-5] Anonymous at the Honduras National Library (19 مئي 2008), "Spanish:Tegucigalpa, a particular story-pg. 3", Francisco Morazán National Pedagogic University, اصل کان 04 نومبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[1937_Constitution2-6] Government of Honduras (01 فيبروري 2001), "1936 Constitution of Honduras-Decree No. 53, reformed Article 179", HistoriadeHondura.hn, اصل کان 24 مارچ 2014 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[1982_Constitution2-7] Government of Honduras (31 جنوري 2001), "1982 Constitution of Honduras-Title I, Chapter I, Article 8", Honduras.net, اصل کان 1 November 2017 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[1982_Constitution_22-8] Government of Honduras (31 جنوري 2001), "1982 Constitution of Honduras-Title V, Chapter XI, Article 295", Honduras.net, اصل کان 14 جون 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[9] BATMAN (30 جون 2008), "Spanish: Department of Francisco Morazán", ecohonduras.net, اصل کان 06 سيپٽمبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[10] OPTURH writer (15 مارچ 2010), "Spanish: Tegucigalpa, a city with much history", Operadores de Turismo Receptivo de Honduras, اصل کان 26 آڪٽوبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[zonu12-11] "Spanish: Map of Francisco Morazán Department", zonu.com, 13 مئي 2009, اصل کان 3 March 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[12] Foundation for the Investment and Development of Exportations (FIDE) (04 آگسٽ 2009), "Embassies and Consulates in Honduras", hondurasinfo.hn, اصل کان 16 جون 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[13] GoAbroad.com writer (28 فيبروري 2011), "Embassies in Honduras", GoAbroad.com, اصل کان 3 March 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[Government_Offices2-14] urasinfo.hn writer (12 جون 2006), "Government Offices in Tegucigalpa", .hondurasinfo.hn, اصل کان 16 جون 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[15] Junta de Dirección Universitaria (29 مارچ 2010), "National Autonomous University of Honduras", UNAH, اصل کان 27 May 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[16] Ryan Bert (29 اپريل 2001), "Difficult Approach + Short Runway = Challenge", Airliners.net, اصل کان 26 May 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[17] Jaclyn Liechti; Kate Sitarz (31 جولاءِ 2010), "World's Scariest Airports", SmarterTravel.com, اصل کان 3 March 2016 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2010۔ اڻڄاتل پيراميٽر |name-list-style= نظر انداز ڪيو ويو (مدد)

[Municipal_Corporation2-18] AMDC (24 آڪٽوبر 2008), "Central District Mayor", AMDC Transparencia, اصل کان 28 آڪٽوبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[lacapitaldehonduras2-19] AMDC (24 آڪٽوبر 2008), "Central District Municipal Corporation", AMDC Transparencia, اصل کان 28 آڪٽوبر 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[20] Alcaldia Municipal del Distrito Central (12 فيبروري 2008), "Spanish:Tegucigalpa City Hall approves budget of 1.555 billion lempiras for 2008", Hondudiario.com, اصل کان 29 جنوري 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[21] El Nuevo Herald (30 سيپٽمبر 2009), "Spanish:Tegucigalpa reaches 431st birthday in tension", zonadenoticias.com, اصل کان 26 مارچ 2012 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[22] Karla Gomez (09 مئي 2011), "Spanish: Zoning laws do not impede businesses invading residential zones", El Heraldo de Honduras, اصل کان 20 سيپٽمبر 2014 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[23] Reducing Risks of Landslides and Earthquakes-PNUD (19 نومبر 2010), "Spanish: Unorganized growth of the city requires a 'stop'", Revista Construir, اصل کان 04 فيبروري 2015 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[24] "Spanish: Government of Honduras seeks reducing traffic", El Heraldo de Honduras, 24 فيبروري 2011, اصل کان 27 فيبروري 2011 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 29 جون 2011۔

[25] Sheila Salgado (27 اپريل 2011), "Spanish: BCIE grants US$46.1 million for infrastructure in Tegucigalpa", hondudiario.com, اصل کان 25 جنوري 2013 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 28 سيپٽمبر 2011۔

[26] Central District Municipal Office (AMCD) (25 سيپٽمبر 2008), "Spanish: Capital450-the city we want!", AMCD, اصل کان 15 January 2019 تي آرڪائيو ٿيل, حاصل ڪيل 28 سيپٽمبر 2011۔

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]

[21]

[22]

[23]

[24]

[25]

[26]