مواد ڏانھن هلو

ٽيڪنالاجي

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Photo of technicians working on a steam turbine
A steam turbine with the case opened, an example of energy technology

ٽيڪنالاجي یا طرزیات (انگريزي ٻولي: Technology) علم فن، علم ھنر، علم ڪاريگري؛ سائنس ۽ نظرين جو اڀياس يا مطالعو جنھن وسيلي اھا ڄاڻ حاصل ڪئي ويندي آھي تہ شيون ڪيئن ٿيون ڪم ڪن ۽ ان ڄاڻ وسيلي فني يا ھنري شيون ٺاھڻ. علم ۽ معلومات جي فني ۽ عملي استعمال کي طرزیات چيو ويندو آهي ۽ هن شعبي علم جي دائري ڪار ۾ تمام آلات (اوزار) پڻ اچي وڃن ٿا ۽ اهي تمام دستورالعمل يا طريقي ڪار پڻ جيڪي علمي معلومات جي عملي استعمال بابت هوندا آهن.

طرزيات يا ٽيڪنالاجي جي اصطلاح عام طور تي ٽيڪنيڪن جي هڪ مجموعي جي لاءِ استعمال ٿيندو آهي مثال جي طور تي خلائي طرزيات (Space Technology) ۽ ڪڏھن ڪڏھن انکي هندسيات (Engineering) جي طرز يا ٽيڪنيڪ استعمال ڪندي بڻائي ويندڙ ڪنھن شيءِ (پيداوار يا پروڊڪٽ) جي لاءِ بہ استعمال ڪيو ويندو آهي جيئن تہ ڪا ٽيڪنيڪي ڪاروباري ادارو پنھنجي بڻايل پيداوار کي هڪ ٽيڪنالاجي چئي سگهي، مثلاً ھٽاچي ٽيڪنالاجي ۽ ABI ٽيڪنالاجي وغيرہ.

ويھين صديءَ جي وچ عھد ۾ انسان علم ڪاريگري طرزيات تي ان قدر مھارت حاصل ڪري ڇڏي جو ڌرتيءَ جي سطح کان آزاد ٿي ڪري فضا ۾ وڃي پھتو آھي.

ٽيڪنالاجي (Technology) عملي مقصدن، خاص طور تي ٻيهر پيداواري طريقي سان حاصل ڪرڻ لاءِ تصوراتي علم جو استعمال آهي. لفظ ٽيڪنالاجيءَ جو مطلب پڻ ٿي سگھي ٿو مصنوعات، جھڙوڪ برتن يا مشينون ۽ غير ضروري شيون جھڙوڪ سافٽ ويئر، جن ۾ ٻئي ٽئنجيبل اوزار اھڙين ڪوششن مان نڪرنديون آھن. ٽيڪنالاجي سائنس، انجنيئرنگ ۽ روزمره جي زندگي ۾ اهم ڪردار ادا ڪري ٿي.

ٽيڪنالاجي جي ترقي سماج ۾ اهم تبديلين جو سبب بڻيا آهن. قديم ترين سڃاتل ٽيڪنالاجي پٿر جو اوزار آهي، جيڪو پراگيتاني دور ۾ استعمال ڪيو ويو، بعد ۾ باهه تي ڪنٽرول، جنهن برفاني دور ۾ انساني دماغ جي ترقي ۽ ٻولي جي ترقي ۾ مدد ڪئي. برونز جي دور ۾ ڦيٿي جي ايجاد وڌيڪ سفر ۽ وڌيڪ پيچيده مشينن جي پيدائش جي اجازت ڏني. تازيون ٽيڪنالاجي ايجادون، بشمول پرنٽنگ پريس، ٽيليفون ۽ انٽرنيٽ، رابطي ۾ رڪاوٽون گهٽائي ڇڏيون آهن ۽ علم جي معيشت ۾ داخل ٿيا آهن.

جڏهن ته ٽيڪنالاجي معاشي ترقي ۾ مدد ڪري ٿي ۽ انساني خوشحالي کي بهتر بڻائي ٿي، اهو پڻ منفي اثر ڪري سگهي ٿو جهڙوڪ آلودگي ۽ وسيلن جي گھٽتائي، ۽ سماجي نقصانن جهڙوڪ ٽيڪنالاجي بيروزگاري جو سبب بڻجي سگهي ٿو، خودڪار طريقي جي نتيجي ۾. نتيجي طور، ٽيڪنالاجي جي ڪردار ۽ استعمال، ٽيڪنالاجي جي اخلاقيات، ۽ ان جي گھٽتائي کي گھٽائڻ جي طريقن بابت فلسفي ۽ سياسي بحث جاري آھن.

is the application of conceptual knowledge for achieving practical goals, especially in a reproducible way.[1] The word technology can also mean the products resulting from such efforts,[2][3] including both tangible tools such as utensils or machines, and intangible ones such as software. Technology plays a critical role in science, engineering, and everyday life.

Technological advancements have led to significant changes in society. The earliest known technology is the stone tool, used during prehistoric times, followed by the control of fire, which contributed to the growth of the human brain and the development of language during the Ice Age. The invention of the wheel in the Bronze Age allowed greater travel and the creation of more complex machines. More recent technological inventions, including the printing press, telephone, and the Internet, have lowered barriers to communication and ushered in the knowledge economy.

While technology contributes to economic development and improves human prosperity, it can also have negative impacts like pollution and resource depletion, and can cause social harms like technological unemployment resulting from automation. As a result, there are ongoing philosophical and political debates about the role and use of technology, the ethics of technology, and ways to mitigate its downsides.

نالي جو سبب[سنواريو]

  • انگريزيءَ ۾ ٽيڪنالاجي جو لفظ بنيادي طور تي ٻن يوناني لفظن جو مرڪب آهي
  • اردوءَ ۾ طرزیات جو لفظ بنيادي طور تي ٻن لفظن جو مرڪب آهي
    • طرز = اسلوب، وضع، انداز، طريقو، فن، ٽيڪنيڪ
    • یات = مطالعو، علم، لاجي
هڪ شڪل طرزیات (ٽيڪنالاجي)؛ هي آبي اختراع هڪ مسلم سائنسدان نالي الرزاز الجزاري اُن زماني ۾ ايجاد ڪئي هئي جڏھن اڄ جي ترقي پذير ئي نہ پسماندہ مسلم قوم، سائنس ۽ طريقت جي عروج تي هئي ۽ نون اختراعات ۽ تخليقات ۾ مصروف هئي.

بيان[سنواريو]

علم ڪاريگري طرزيات هڪ تمام وسيع اصطلاح آهي ۽ نوع انسان جو ان سان تعلق وڏي وقت کان جاري آهي جڏھن کان هِن انسان قدرتي اسباب ۽ وسيلن کي سادن اوزارن ۾ بدلڻ سکيو. تاريخ جي دور کان اڳ حضرت انسان جو باھ لڳائڻ جي طريقي جو دريافت ڪرڻ ۽ ڪنھن وزني شيءِ جي هيٺان ڪا گول شيءِ رکي اُن کي ڌِڪڻ (جنھن سان ڦيٿي جي ايجاد ٿي) سڀ ڪجهہ علم ڪاريگريءَ جي ئي شروعاتي شڪل آهي. ۽ موجودہ دور ۾ اچو تہ گهڻيون ئي اهڙيون ايجادو ۽ طراز آهن جن هن دنيا کي هڪ نئي شڪل ۾ ڍالي ڇڏيو آهي، انهن ۾ www ۽ انجي بنياد يعني ڪمپيوٽر (computer) وغيرہ اھم آهي هڪ ٻيو پاسو اهو آهي تہ تمام تر علم ڪاريگري طرزيات انساني ڀلائي جي طرف ئي رخ ناهي ڪيو بلڪه ڪثير تعداد ۾ اهڙيون طرزيات پڻ تخليق ڪيون ويون آهن ۽ ڪيون پيون وڃن جيڪي انسانيت ئي کي مٽائي ڇڏڻ جي ڀرپيو صلاحيت سان مالامال آهن ۽ انھن جي چند مثالن ۾ ايٽم بم اور نيوٽران بم جھڙا ھٿيار شامل آھن.

تاريخ[سنواريو]

اثر[سنواريو]

فلسفو[سنواريو]

اخلاقيات[سنواريو]

مستقبل جو مطالعو[سنواريو]

اڀرندڙ ٽيڪنالاجيون[سنواريو]

تحريڪون[سنواريو]

سائنس ۽ انجنيئرنگ سان تعلق[سنواريو]

مشهور ثقافت[سنواريو]

پڻ ڏسو[سنواريو]

حوالا[سنواريو]

  1. Skolnikoff, Eugene B. (1993). "The Setting". The Elusive Transformation: Science, Technology, and the Evolution of International Politics. Princeton University Press. p. 13. ISBN 0-691-08631-1. OCLC 26128186. "I find the most useful conceptual definition for this study to be that given by Harvey Brooks, who has defined technology ... as 'knowledge of how to fulfill certain human purposes in a specifiable and reproducible way.'" 
  2. Salomon 1984, pp. 117–118: "The first pole, that of the naturalisation of a new discipline within the university curriculum, was presented by Christian Wolff in 1728, in Chapter III of the "Preliminary discourse" to his Philosophia rationalisis sive Logica: 'Technology is the science of skills and works of skill, or, if one prefers, the science of things made by man's labour, chiefly through the use of his hands.'"
  3. Mitcham, Carl (1994). Thinking Through Technology: The Path Between Engineering and Philosophy. University of Chicago Press. ISBN 0-226-53196-1. OCLC 29518988.