مواد ڏانھن هلو

ٽانڊوا

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
ھندستان جي تامل ناڊو، شِو نٽراج جو ھڪ بت

ٽانڊوَم (جنهن کي Tāṇḍava پڻ چيو ويندو آهي)، جنهن کي Tāṇḍava Natyam به چيو ويندو آهي، هڪ ديوي ناچ آهي جيڪو هندو ديوتا شِوَ نچي ڪندو آهي. [1] [2] [3] [4] شِوَ کي سندس نٽراج جي روپ ۾ ٽانڊوَ ناچ ڪندي ڏيکاريو ويو آهي. [5]

ناٽيه شاستر ، پرفارمنگ آرٽس تي هڪ سنسڪرت شاستر، ٽانڊوا جي مختلف پهلوئن کي بيان ڪري ٿو.

ڊسڪرپشن

[سنواريو]

هندستان جي پوتر ناٽڪ-ناچ ۾ ڏيکاريل ٽانڊوا ۾ زوردار ۽ تيز چرپر آهن. خوشي سان ڏيکاريل ناچ کي آنند ٽانڊوا سڏيو ويندو آهي. تشدد واري موڊ ۾ پيش ڪيل، ناچ کي رودر يا رودرا ٽانڊو سڏيو ويندو آهي. هندو متون ۾ ملندڙ ٽانڊو جا قسم: آنند ٽانڊوا، تريپورا ٽانڊوا، سنڌيا ٽانڊوا، سمھارا ٽانڊوا، ڪالي (ڪاليڪا) ٽانڊوا، اوما ٽانڊوا، شيوا ٽانڊوا، ڪرشن ٽانڊوا ۽ گوري ٽانڊوا آهن. [6] ٽانڊوا مُدرا ۽ آسن انسان جي اندر بنا ڪنهن مرضي جي ٿين ٿا، جيڪڏهن سندس ڪُنڊليني (اندر جي شڪتي) کي سڏيو وڃي ٿو. اوائلي هندستاني مندرن ۾ مجسمن جا مُدرا ۽ آسڻ رُڳو اڌياتمڪ (مدعو آتما، ڪُنڊليني) جي تصوير آهن، جيڪا اصل ۾ ماڻهوءَ ۾ سندس ڪرمن جي ڦل طور ٿيڻ گهرجي.

شِو ٽانڊوا کي هڪ زوردار ناچ جي طور تي بيان ڪيو ويو آهي جيڪو رچنا، رکيا ۽ ناش جي چڪر جو ذريعو آهي. جڏهن ته رودر ٽانڊوا سندس تشدد واري سڀاءَ کي ظاهر ڪري ٿو، پهرين رچنا ڪندڙ جي روپ ۾ ۽ بعد ۾ سرشٽي جي ناس يا تباهي ڪندڙ جي روپ ۾، موت جي به، آنند ٽانڊوا کيس خوشيءَ واري روپ ۾ ڏيکاريو ٿو. شِو سڌانتا روايت ۾، شِو کي نٽراج (لفظي طور تي "ناچ جو بادشاهه" [7] ) جي روپ ۾ ناچ جو پرم مالڪ سمجهيو ويندو آهي. [8]

ٽانڊوا جو نالو ٽانڊوا ( taṇḍu ) تان ورتو ويو آهي، جيڪو شِو جو سيوڪ آهي، جنهن ڀارت ( ناٽيه شاستر جو ليکڪ) کي شِو جي آديش تي انگهرا ۽ ڪرن ٽانڊوا جي طريقن جي استعمال جي اپديش ڪئي هئي. ڪجهه ودوانن جو ويچار آهي ته ٽانڊو پاڻ ڊرامائي فن تي هڪ اڳوڻي ڪم جو ليکڪ هوندو، جيڪو نٽيه شاستر ۾ شامل ڪيو ويو هو. [9] ناٽيه شاستر ۾ شِو کي ديوتا برهما کي ناچ جي مختلف پهلوئن بابت بيان ڪندي ڏيکاريو ويو آهي. [10]

ڀارتا پاران ناٽيا شاستر جي چوٿين اڌياءَ، ٽانڊوا لکشنم ۾ 32 انگهارن ۽ 108 ڪرنن تي چرچا ڪيو ويو آهي. [11] ڪرن هٿن جي اشارن ۽ پيرن جو ميلاپ آهي جيڪو ناچ جي انداز کي ٺاهيندو آهي. انگهارن ست يا وڌيڪ ڪرنن تي ٻَڌل آهي. [6]


حوالا

[سنواريو]
  1. "MW Cologne Scan". www.sanskrit-lexicon.uni-koeln.de. 2021-06-06 تي حاصل ڪيل.
  2. James Lochtefeld (2002), The Illustrated Encyclopedia of Hinduism, Rosen Publishing, ISBN 978-0823931798, pages 687
  3. "Tandava | Indian dance". Encyclopedia Britannica (انگريزي ۾). 2021-06-06 تي حاصل ڪيل.
  4. Dalal 2014.
  5. "Bharatanatyam - classical Dance". Karnataka Tourism (برطانوي انگريزي ۾). 2024-12-24 تي حاصل ڪيل.
  6. 1 2 Manohar Laxman Varadpande 1987.
  7. Joyce Burkhalter Flueckiger (23 February 2015). Everyday Hinduism. John Wiley & Sons. ص. 74. ISBN 978-1118528181.
  8. Ananda K. Coomaraswamy, "The Dance of Shiva", in The Dance of Shiva: Fourteen Indian Essays, rev. ed. (New York: Noonday Press), (1957) ISBN 81-215-0153-9. Cited, "Nataraja", Manas, UCLA
  9. Quarterly Journal of the Andhra Historical Research Society, part III, pp. 25-26, as cited in Manohar Laxman Varadpande 1987, p. 154
  10. حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named "NS".
  11. Ragini Devi, Dance Dialects of India, pp. 29-30. Motilal Banarsidass (1990) ISBN 81-208-0674-3