ٽامي جو دور

ٽامي جو دور (Chalcolithc) هڪ آثار قديمه وارو دور هو جنهن ۾ پگھريل ٽامي جي وڌندڙ استعمال جي خاصيت هئي. اهو پٿر جي جديد دور جي پٺيان ۽ ڪانسي جي دور کان اڳ جو دور هو. اهو مختلف علائقن ۾ مختلف دورن ۾ ترقي ڪيو، پر اهو دنيا جي ڪجهه حصن ۾ غير حاضر رهيو، جهڙوڪ روس، جتي پٿر ۽ ڪانسي جي دورن جي وچ ۾ ڪا به چڱي طرح بيان ڪيل ٽامي جو دور نه هو. هن دور ۾ پٿر جا اوزار اڃا تائين بنيادي طور تي استعمال ڪيا ويا.

ٽامي جو دور ٽامي جي ڪچڌات جي شروعاتي ٿڌي ڪم کي ڍڪي ٿو، جهڙوڪ اتر آمريڪا جو "گريٽ ليڪس اولڊ ڪاپر ڪمپليڪس" جي لڳ ڀڳ 6,500 ق.م. کان پوء ٽامي جي پگھلڻ واري ثقافتن ذريعن ڏيکاريل آهي. سربيا ۾ روڊنڪ جبل تي، بيلووڊ جي آثار قديمه واري جڳهه تي، ٽامي کي تيز گرمي پد تي پگھلائڻ جو، دنيا جو سڀ کان پراڻو محفوظ طور تي تاريخ وارو ثبوت آهي (5,000 ق.م کان). يورپ ۾ ٽامي جي دور کان ڪانسي جي دور ۾ منتقلي 5هين صدي جي آخر ۽ 3 هين صدي جي آخر ۾ ٿي. قديم ويجهي اوڀر ۾، ٽامي جو دور تقريبن ساڳئي دور کي ڍڪيندو آهي، جيڪو 5هين صدي جي آخر ۾ شروع ٿيو ۽ تقريبن هڪ هزار سال تائين رهيو، ۽ پوء ابتدائي ڪانسي جي دور جو شروعات ٿيو.

سال 2013ع ۾ جرنل "اينٽيڪوٽي" ۾ هڪ مطالعي ۾ پلونڪ آثار قديمه واري ماڳ مان ٽين-ڪانسي جي ورقن جي دريافت ۽ انهي سان گڏ بلغاريا ۽ سربيا مان 14 ٻئي شيئن جي رپورٽ ڪئي وئي، جيڪا لڳ ڀگ 4,650 ق.م جون آهن.

ٻاهريان ڳنڍڻا

• Henrickson, Elizabeth F. (1991), "Chalcolithic era in Persia", Encyclopædia Iranica (online ڇاپو)۔