يھودي

يهودي (Jews)

نمايان آبادي وارا علائقا
اسرائيل (بشمول قبضي ڪيل علائقا) 7,300,000–7,455,200 آمريڪا 6,300,000–7,500,000 فرانس 438,500–550,000 ڪينيڊا 400,000–450,000 برطانيه 312,000–330,000
ٻوليون
* بنيادي طور ڳالهائجندڙ: * جديد عبراني انگريزي روسي فرانسيسي اسپيني * تاريخي ٻوليون: * يدي (Yiddish) لاديينو (Ladino) يهودي-عربي
مذھبَ
اڪثريت: يهوديت (Judaism)
لاڳاپيل نسلي گروھ
سامري، عرب، اسيري

يھودي (عبراني: יְהוּدִים، Yehudim) هڪ نسلي مذهبي گروهه (ethnoreligious group) ۽ قوم آهن، جن جو اصل قديم اسرائيل ۽ يهوداه جي بني اسرائيلن مان آهي. يهودي قوم جي سڃاڻپ، مذهب ۽ برادري پاڻ ۾ گهرا جڙيل آهن، ڇو ته يهوديت هڪ نسلي مذهب آهي، جيتوڻيڪ ڪيترائي نسلي يهودي مذهبي طور تي ان تي عمل نه به ڪندا آهن.

آباديءَ جا انگ اکر (Demographics)

دنيا ۾ يھودين جي ڪل آبادي تقريبن 1.52 ڪروڙ آهي. انهن جو وڏو حصو اسرائيل ۽ آمريڪا ۾ رهي ٿو. يھودي آبادي جي ورڇ (ملين ۾):

آبادي (گهٽ ۾ گهٽ) | آبادي (وڌ ۾ وڌ) |
7.30 | 7.45 |	6.30 | 7.50 |	0.44 | 0.55 |	0.40 | 0.45 |	0.31 | 0.33 |	ذريعو: American Jewish Year Book 2022

تاريخي ورثو ۽ ٻوليون

يھودي تاريخ هزارين سال قديم آهي، جنهن جي شروعات توريت جي دور کان ٿئي ٿي. يهودين جي مقدس ٻولي عبراني (Hebrew) آهي، پر تاريخي طور تي مختلف خطن ۾ رهڻ ڪري هنن ڪيتريون ئي ٻوليون تخليق ڪيون، جهڙوڪ يورپ ۾ يدي (Yiddish) ۽ اسپين واري علائقي ۾ لاديينو (Ladino).

يھودي گروھ (Sub-groups)

جغرافيائي ۽ ثقافتي لحاظ کان يهودي ڪيترن ئي گروهن ۾ ورهايل آهن:

• اشڪنازي (Ashkenazi): اهي جيڪي وچين ۽ مشرقي يورپ ۾ آباد هئا.
• سفرادي (Sephardi): اهي جيڪي اسپين ۽ پرتگال مان لڏي آيا.
• مزرآهي (Mizrahi): وچ اوڀر ۽ اتر آفريڪا جا مقامي يهودي.