يوري گاگارين
يوري اليڪسيئيوچ گاگارين (روسي: Yuri Alekseyevich Gagarin؛ 9 مارچ 1934 – 27 مارچ 1968) هڪ سوويتي پائلٽ ۽ ڪاسمو ناٽ هو، جيڪو انساني تاريخ ۾ خلا ۾ وڃڻ وارو پهريون انسان بڻيو.[1] هن پهرين ڪامياب انسان بردار خلائي پرواز ووسٽوڪ 1 ذريعي 12 اپريل 1961 تي ڌرتي جو هڪ مڪمل چڪر لڳايو، جنهن ۾ 108 منٽ لڳا.[2] خلائي مقابلي دوران سوويت يونين لاءِ هن وڏي ڪاميابي سبب گاگارين عالمي شهرت حاصل ڪئي ۽ کيس ڪيترائي اعزاز ڏنا ويا، جن ۾ ملڪ جو سڀ کان وڏو اعزاز هيرو آف دي سوويت يونين شامل هو.[3]
ابتدائي زندگي
[سنواريو]گاگارين روسي سوويت وفاقي سوشلسٽ جمهوريه جي ڳوٺ ڪلوشينو ۾ پيدا ٿيو.[4] نوجواني ۾ هو ليوبرتسي جي هڪ اسٽيل ڪارخاني ۾ ڪم ڪندو هو.[5] بعد ۾ هن سوويت فضائي فوج ۾ پائلٽ طور شموليت اختيار ڪئي ۽ لوستاري ايئر بيس تي مقرر ٿيو، جيڪا ناروي ۽ سوويت يونين جي سرحد ويجهو واقع هئي.[6]
خلائي پروگرام
[سنواريو]گاگارين کي ٻين پنج ڪاسمو ناٽن سان گڏ سوويت خلائي پروگرام لاءِ چونڊيو ويو.[7] سندس تاريخي خلائي پرواز بعد هو ڪاسمو ناٽ ٽريننگ سينٽر جو ڊپٽي ٽريننگ ڊائريڪٽر بڻيو، جنهن کي بعد ۾ سندس نالي سان منسوب ڪيو ويو.[8] 1962 ۾ کيس سوويت آف دي يونين جو ڊپٽي چونڊيو ويو ۽ پوءِ سوويت آف نيشنلٽيز ۾ پڻ شامل ٿيو، جيڪي سپريم سوويت جا هيٺيون ۽ مٿيون ايوان هئا.[9]
بعد واري زندگي
[سنواريو]ووسٽوڪ 1 گاگارين جي واحد خلائي پرواز هئي، پر هن سويوز 1 لاءِ بيڪ اپ عملو طور خدمتون سرانجام ڏنيون، جنهن حادثي ۾ سندس ساٿي ڪاسمو ناٽ ولاديمير ڪوماروف فوت ٿي ويو.[10] قومي هيرو جي حفاظت لاءِ سوويت اختيارين کيس وڌيڪ خلائي پروازن کان روڪي ڇڏيو.[11]
فيبروري 1968 ۾ ژوڪووسڪي ايئر فورس انجنيئرنگ اڪيڊمي مان تربيت مڪمل ڪرڻ بعد کيس ٻيهر عام جهاز اڏائڻ جي اجازت ملي.[12]
موت
[سنواريو]27 مارچ 1968 تي گاگارين ۽ فلائيٽ انسٽرڪٽر ولاديمير سيريوگن هڪ ميگ-15 جهاز ۾ پرواز دوران ڪرژاچ شهر جي ويجهو حادثي جو شڪار ٿي فوت ٿي ويا.[13]
اهميت
[سنواريو]يوري گاگارين کي انساني خلائي سفر جو علمبردار سمجھيو وڃي ٿو، جنهن انسانيت لاءِ خلا ۾ نئين دور جي شروعات ڪئي.[14]
حوالا
[سنواريو]- ↑ Encyclopaedia Britannica – Yuri Gagarin.
- ↑ NASA historical archives – Vostok programme.
- ↑ Soviet space history records.
- ↑ Russian biographical archives.
- ↑ Cosmonaut biography sources.
- ↑ Soviet Air Force historical records.
- ↑ Soviet space programme archives.
- ↑ Russian space agency history.
- ↑ Soviet political archives.
- ↑ Soyuz programme history.
- ↑ Soviet space policy studies.
- ↑ Russian aviation academy records.
- ↑ Aviation accident investigation reports.
- ↑ History of space exploration sources.