ويڳي ماءُ
ويڳي ماءُ اهو خانداني رشتو آهي جيڪو تڏهن وجود ۾ اچي ٿو جڏهن ڪو شخص پنهنجي پهرين گهرواريءَ جي وفات يا طلاق کانپوءِ ٻي شادي ڪري ٿو. اهڙي طرح، مڙس جي اڳوڻي اولاد لاءِ اها عورت ويڳي ماءُ سڏبي آهي.
سماجي ۽ ثقافتي پسمنظر
[سنواريو]سنڌي سماج ۽ لوڪ ادب ۾ ويڳي ماءُ جو ڪردار تمام گهڻو بحث هيٺ رهيو آهي. عام طور تي سنڌي پهاڪن ۽ لوڪ ڪهاڻين ۾ هن رشتي کي سخت گير طور پيش ڪيو ويو آهي، پر حقيقت ۾ ڪيتريون ئي ويڳيون مائون پنهنجي مڙس جي اولاد کي سڳي ماءُ وانگر شفقت ۽ محبت سان پالينديون آهن.
ذميواريون ۽ ڪردار
[سنواريو]هڪ ويڳي ماءُ تي گهر جي نظم و ضبط سان گڏ ٻارن جي نفسياتي ۽ اخلاقي تربيت جي وڏي ذميواري هوندي آهي.
- متبادل سرپرست: ماءُ جي غير موجودگيءَ ۾ هوءَ گهر جي سنڀاليندڙ بڻجي ٿي.
- چئلينجز: ويڳي ماءُ کي ٻارن جو اعتماد حاصل ڪرڻ لاءِ صبر ۽ گهڻي محبت جي ضرورت هوندي آهي، ڇاڪاڻ ته ٻار اڪثر پنهنجي سڳي ماءُ جي جاءِ تي ڪنهن ٻئي کي قبول ڪرڻ ۾ وقت وٺندا آهن.
سنڌي ٻوليءَ ۾ استعمال
[سنواريو]سنڌي لغت ۾ "ويڳو" يا "ويڳي" جو لفظ انهن رشتن لاءِ استعمال ٿئي ٿو جيڪي رت جي رشتي جي بدران ٻي شاديءَ جي بنياد تي جڙيل هجن.
- پهاڪو: سنڌي ٻوليءَ ۾ هڪ مشهور پهاڪو آهي ته "ويڳي ماءُ، ويريءَ جو ساءُ"، جيڪو اڪثر ڪري سخت مزاج مائرن لاءِ چيو ويندو آهي، پر جديد دور ۾ سماجي شعور وڌڻ سبب هن تصور ۾ تبديلي اچي رهي آهي.