نيماٽوڊ
| فائل:C elegans magnification.jpg هڪ خوردبيني نيماٽوڊ (Caenorhabditis elegans). |
نيماٽوڊز (Nematodes) يا گول ڪينئون (Roundworms) جانورن جي هڪ فائلم "نيماٽوڊا" (Nematoda) سان تعلق رکن ٿا. هي جانور دنيا جي لڳ ڀڳ هر ماحول ۾ ملي سگهن ٿا. انهن جون اڪثر جنسون آزادانه طور تي رهنديون آهن ۽ خوردبيني جاندارن کي کائينديون آهن، پر ڪيتريون ئي جنسون ٻين جاندارن (ٻوٽن ۽ انسانن) جي جسمن ۾ طفيلي (Parasitic) طور گذارو ڪن ٿيون.
جسماني بناوت ۽ درجي بندي
[سنواريو]نيماٽوڊز کي آرٿروپوڊس (Arthropods) سان گڏ "ايڪڊائيزوزوئا" (Ecdysozoa) گروپ ۾ رکيو ويو آهي، ڇاڪاڻ ته هي پنهنجي کل لاهيندا (moulting) آهن.
- هضمي جو نظام: چيٽي ڪينئن (Flatworms) جي برعڪس، نيماٽوڊز جو هضمي نظام هڪ نليءَ وانگر هوندو آهي، جنهن جي ٻنهي پاسن تي سوراخ (وات ۽ آنس) هوندا آهن.
- جينيات: انهن ۾ Hox جينز جو تعداد گهٽ هوندو آهي، جيڪا انهن جي ارتقائي خاصيت آهي.
نسلن جو تعداد
[سنواريو]نيماٽوڊ جي نسلن جي صحيح تعداد بابت سائنسدانن ۾ اختلاف آهن، ڇاڪاڻ ته انهن جي مختلف جنسن جي وچ ۾ فرق ڪرڻ مشڪل هوندو آهي.
- 2013 جي هڪ سروي موجب انهن جون 25,000 جنسون معلوم آهن.
- جديد ڊي اين اي (DNA) بارڪوڊنگ جي بنياد تي ڪجهه ماهرن جو اندازو آهي ته انهن جي نسلن جو تعداد هڪ ملين (ڏهه لک) تائين ٿي سگهي ٿو.
پکڙيل ماحول ۽ اهميت
[سنواريو]نيماٽوڊز زمين تي سڀ کان وڌيڪ تعداد ۾ ملي ايندڙ جانور آهن.
- پکڙجڻ: هي سمنڊ جي گهرائين (90 سيڪڙو سامونڊي تهه تي اهي ئي آهن) کان وٺي برفاني علائقن، رڻ پٽن ۽ ڏکڻ آفريڪا جي سون جي کاڻين ۾ زمين کان 3.6 ڪلوميٽر هيٺ به مليا آهن.
- تعداد: زمين جي مٿئين مٽيءَ ۾ لڳ ڀڳ نيماٽوڊز موجود آهن. مطلب ته دنيا جي هر انسان لاءِ لڳ ڀڳ 60 ارب نيماٽوڊز موجود آهن.
- طفيلي روپ: تقريباً 35 اهڙيون جنسون آهن جيڪي انسانن جي اندر بيماريون پيدا ڪن ٿيون، جڏهن ته هڪ وڏو تعداد لوندڙ جانورن (Vertebrates) ۽ ٻوٽن کي متاثر ڪري ٿو.
