نسليات
| سلسليوار مضمونن جو حصو |
| اينٿروپالاجي |
|---|
نسليات يا ايٿنالاجي (Ethnology) (يوناني ٻوليءَ جي لفظ ἔθνος، ethnos مان نڪتل، جنهن جي معنيٰ آهي 'قوم')[1] هڪ علمي شعبو ۽ مضمون آهي جيڪو مختلف قومن يا ماڻهن جي خاصيتن ۽ انهن جي وچ ۾ لاڳاپن جو موازنو ۽ تجزيو ڪري ٿو.[2]
سائنسي مضمون (Scientific discipline)
[سنواريو]نسليات کي نگارشِ نسلي (ethnography) سان ڀيٽي سگهجي ٿو. نگارشِ نسلي ۾ ڪنهن هڪ خاص گروهه جو سڌو سنئون مطالعو ڪيو ويندو آهي، جڏهن ته نسليات (ethnology) انهن تمام مطالعي کي گڏ ڪري مختلف ثقافتن جي وچ ۾ موازنو ڪري ٿي.
اصطلاح ethnologia جو ڪريڊٽ ايڊم فرانسس ڪولر (Adam Franz Kollár) (1718–1783) کي ڏنو وڃي ٿو، جنهن 1783ع ۾ ويانا ۾ شايع ٿيل پنهنجي ڪتاب ۾ ان جي تعريف "قومن ۽ ماڻهن جي سائنس" طور ڪئي.[3] ڪولر جي دلچسپي پنهنجي وطن هنگري جي گهڻ-نسلي ۽ گهڻ-لساني ماحول سبب پيدا ٿي. نسليات جي مقصدن ۾ انساني تاريخ جي ٻيهر تعمير، ثقافتي مستقلن (جهڙوڪ محرمات سان نڪاح جي ممانعت يا incest taboo) جو مطالعو، ۽ "انساني فطرت" بابت عام نتيجا ڪڍڻ شامل آهن. 18هين صديءَ کان وٺي هي شعبو يورپ ۾ هڪ علمي ميدان طور تسليم ڪيو ويو آهي.
ڪلوڊ ليوي اسٽراس (Claude Lévi-Strauss) جي ساختياتي انسان شناسيءَ نسليات جي ترقيءَ ۾ اهم ڪردار ادا ڪيو. هن انساني سماج ۾ عالمي مستقلن کي ڳولڻ جي ڪوشش ڪئي.
عالمي نسلي گروهه ۽ آبادي (Global Ethnic Groups & Population)
[سنواريو]دنيا ۾ هزارين نسلي گروهه موجود آهن. هيٺ ڏنل جدول ڪجهه وڏن نسلي گروهن ۽ انهن جي اندازي مطابق عالمي آباديءَ کي ظاهر ڪري ٿي:
| اندازي مطابق آبادي (Concrete Numbers) | مکيه علائقو | | ||||
| تقريبن 1.3 ارب | اوڀر ايشيا | | تقريبن 450 ملين | وچ اوڀر، اتر آفريڪا | | تقريبن 285 ملين | ڏکڻ ايشيا | | تقريبن 150 ملين | ڏکڻ ايشيا | | تقريبن 60 ملين | ڏکڻ ايشيا |
ذريعو: World Population Review (2025) |
پڻ ڏسندا (See also)
[سنواريو]- اينٿراپالاجي
- ثقافتي ائنٿراپالاجي
- نگارشِ نسلي (Ethnography)
- ثقافت
- نسلي مرڪزيت (Ethnocentrism)
- قديم ثقافت
- سائنسي نسل پرستي
حوالا (References)
[سنواريو]ڪتابيات (Bibliography)
[سنواريو]- Forster, Johann Georg Adam. A Voyage Round the World (1777).
- Lévi-Strauss, Claude. Structural Anthropology (1958).
- Mauss, Marcel. The Gift: The Form and Reason for Exchange in Archaic Societies (1925).