مواد ڏانھن هلو

مولاي الشيخ

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان

مولاي شيخ (عربي: مولاي الشيخ مولاي الشّيخ؛ 1566–1621ع) سعدي سلطنت جو هڪ شهزادو هو. اسپين ۾ جلاوطن ٿيڻ کان پوءِ هن ڪيٿولڪ مذهب قبول ڪيو ۽ ميڊرڊ ۾ فيليپي دي آفريقا، فلپ آفريقا يا فلپ آف آسٽريا جي نالن سان سڃاتو ويو. کيس "ڪارو شهزادو" (The Black Prince) جو لقب پڻ ڏنو ويو.

زندگي

[سنواريو]

هو 1566ع ۾ مراڪش ۾ ڄائو. هو سعدي خاندان جي سلطان عبدالله محمد جو پٽ هو، جيڪو 1574ع کان 1576ع تائين حڪومت ڪرڻ کان پوءِ پنهنجي چاچي عبد المالڪ (1576ع–1578ع) هٿان معزول ٿيو. پرتگالي فوجن جي مدد سان، جيڪي بادشاهه سيباستيان جي اڳواڻي هيٺ هيون، المتوڪل 4 آگسٽ 1578ع تي ٽن بادشاهن جي جنگ ۾ پنهنجي حريف سان مقابلو ڪيو. ان جنگ ۾ پرتگالين کي شڪست ملي ۽ ٽي بادشاهه مارجي ويا، جنهن کان پوءِ عبد المالڪ جي ڀاءُ احمد المنصور جي حڪومت قائم ٿي.

مولاي شيخ ٻارهن سالن جي عمر ۾ اسپين پهتو. پرتگال ۾ ڪجهه وقت رهڻ کان پوءِ هو 1589ع کان 1593ع تائين ڪارمونا ۾ رهيو. لوپي دي ويگا، جيڪو سندس ذاتي دوست هو ۽ جنهن جو ڊرامو مراڪش جي شهزادي جي بپتسما سندس زندگي بابت اهم ماخذن مان هڪ آهي، جي مطابق مولاي شيخ اندوخار ۾ ورخين دي لا ڪابيثا جي جلوس ۾ شرڪت ڪرڻ کان پوءِ اسلام ڇڏڻ جو فيصلو ڪيو.

3 نومبر 1593ع تي ايل اسڪوريال جي سان لورينزو خانقاهه ۾ سندس بپتسما ڪئي وئي. بپتسما جو سرپرست فلپ ٻيون هو، جنهن جي نالي تي سندس نالو رکيو ويو. کيس اسپين جو گرينڊي آف اسپين ۽ سانتياگو جو حڪم جو ڪمانڊر بڻايو ويو.

هو ان دور جي ميڊرڊ جي اعليٰ سماج سان گهڻو واقف هو. هو هوئرتاس گهٽي ۽ پرنسيپي گهٽي جي ڪنڊ تي واقع هڪ حويلي ۾ رهندو هو، جتي اڄ سانتونيا محل موجود آهي. سندس دوست لوپي دي ويگا پنهنجو سونيٽ نمبر 148[1] سندس نالي منسوب ڪيو.

موريسڪو ماڻهن جي جلاوطني کان پوءِ درٻار ۾ هڪ اڳوڻي مسلمان جي موجودگي ناگوار سمجهي وئي، تنهنڪري مولاي شيخ اٽليءَ ۾ اسپين جي قبضي هيٺ علائقن ڏانهن منتقل ٿي ويو. اتي 1621ع ۾ ويجيۋانو، لومبارديا ۾ سندس وفات ٿي. چيو وڃي ٿو ته اتي ئي کيس دفنايو ويو، پر سندس صحيح مدفن معلوم ناهي. ويجيۋانو جي تاريخ نويس ماتيو دي ڪيراسڪو جيانوليو سندس دلچسپ زندگي بابت Memorie storiche intorno la vita del real principe di Marocco Muley-Xeque نالي ڪتاب لکيو، جيڪو سندس زندگي بابت هڪ اهم تاريخي ماخذ آهي.

ميڊرڊ جي ڪالي دل پرنسيپي ("شهزادي واري گهٽي") ۽ والديمورييو جي ڪالي فيليپي دي آفريقا، جتي هو بپتسما کان اڳ ڪجهه وقت رهيو هو، بابت چيو وڃي ٿو ته انهن جا نالا سندس نالي تي رکيا ويا آهن. خيتافي ۾ به ساڳئي نالي جي هڪ گهٽي موجود آهي، پر اها مولاي شيخ جي نالي تي نه، بلڪه هڪ ٻئي مراڪشي شهزادي جي نالي تي آهي، جنهن کي ڪجهه سالن بعد ساڳئي نالي سان بپتسما ڏني وئي هئي.

ميڊرڊ جي تاريخ نويس ميسونيرو رومانوس ڪالي دل پرنسيپي بابت هن دعويٰ کي رد ڪندي لکي ٿو ته اهو نالو اڳ ئي 1568ع ۾ استعمال ٿي رهيو هو، جڏهن ته مولاي شيخ گهٽ ۾ گهٽ 1580ع کان اڳ اسپين نه پهتو هو ۽ 1593ع ۾ بپتسما تائين شهزادو به نه هو.[2]

حوالا

[سنواريو]
  1. ↑ [حوالو گهربل]
  2. ↑ Mesonero Romanos, Ramón de (1990). El antiguo Madrid. Paseos histórico-anecdóticos por las calles y casas de esta villa (1ª edición 1861). Madrid, edición facsímil de Ediciones Dossat. ص. 148. ISBN 8423706923.

وڌيڪ مطالعو

[سنواريو]
  • Jaime Oliver Asin، Life of Don Felipe in Africa, Prince of Fez and Morocco (1556–1621), Madrid، 1956ع.
  • Bunes Michelangelo Ibarra ۽ Beatriz Alonso Steel، Muley Xeque in the court of Philip II، Daniel Gil Flores (ed.)، De Mayrit to Madrid: Madrid and the Arabs, the ninth century to century، Barcelona، 2011ع.

سانچو:Saadi dynasty topics