ماسائي
| Maasai tribe.jpg | ||||||
| ماسائي مردن جو هڪ ميڙ (2005ع) | ||||||
| ڪل آبادي | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| سانچو:Approx[1] | ||||||
| نمايان آبادي وارا علائقا | ||||||
| ||||||
| ٻوليون | ||||||
| مذھبَ | ||||||
|
عيسائيت، ماسائي مذهب، ٻيا روايتي آفريقي مذهب | ||||||
| لاڳاپيل نسلي گروھ | ||||||
|
سامبورو، الچامس |
ماسائي (Maasai) هڪ مشرقي نيلوٽڪ (Nilotic) نسلي گروهه آهن، جيڪي مڌيا، اتر ۽ ڏکڻ ڪينيا ۽ اتر تنزانيا جي علائقن ۾ آباد آهن. اهي آفريقي عظيم ڍنڍن واري علائقي جي مشهور ترين قومن مان هڪ آهن. انهن جي مادري ٻولي ماسائي يا "ما" (Maa) آهي، جيڪا نيلو-سحرائي ٻولين جي خاندان سان تعلق رکي ٿي.
ماسائي ماڻهو پنهنجي قديم روايتن، نيارن لباسن ۽ جنگجو تاريخ جي ڪري سڄي دنيا ۾ سڃاتا وڃن ٿا. 2019 جي آدمشماري مطابق صرف ڪينيا ۾ انهن جي آبادي اٽڪل 11 لک کان وڌيڪ هئي.
تاريخ
[سنواريو]ماسائي ماڻهو اصل ۾ ڏکڻ سوڊان مان لڏپلاڻ ڪري آفريقي عظيم ڍنڍن واري علائقي ۾ پهتا. اهي بنيادي طور تي مالدار (pastoralists) آهن ۽ تاريخي طور تي کين هڪ بهادر جنگجو قوم طور سڃاتو ويندو هو.
مشرقي آفريڪا ۾ آبادڪاري
[سنواريو]19هين صدي جي اڌ ڌاري ماسائي علائقو پنهنجي عروج تي هو، جيڪو اتر ۾ مائونٽ مارسابٽ کان وٺي ڏکڻ ۾ ڊوڊوما (تنزانيا) تائين پکڙيل هو. هن دور ۾ ماسائي جنگجو پنهنجي خاص هٿيارن، جهڙوڪ نيزا، ڍال ۽ "اورنڪا" (Orinka - اڇلائڻ واري لٺ) جي ڪري مشهور هئا.
1883ع کان 1902ع تائين ماسائي قوم کي "ايموتائي" (Emutai) نالي هڪ ڏکئي دور مان گذرڻو پيو، جنهن ۾ مال مويشين جي بيمارين (Rinderpest) ۽ ماتا (Smallpox) جي وبا جي ڪري سندن آبادي ۽ مال جو وڏو نقصان ٿيو. هڪ اندازي مطابق ان دور ۾ ٻه تهايا ماسائي ماڻهو فوت ٿي ويا هئا.
جينياتي پسمنظر (Genetics)
[سنواريو]جديد جينياتي تحقيق مان معلوم ٿئي ٿو ته ماسائي ماڻهو پنهنجي نسل ۾ خالص نيلوٽڪ هجڻ سان گڏوگڏ ڪجهه حد تائين ڪوشيٽڪ (Cushitic) اثر پڻ رکن ٿا. 2009 جي هڪ مطالعي مطابق، ماسائي ماڻهن ۾ اٽڪل 20 سيڪڙو اولهہ يوريشيائي (West-Eurasian) جينياتي آميزش پڻ ملي ٿي، جيڪا شايد اتر آفريڪا يا عرب اپٻيٽ جي رستي هتي پهتي هئي.
سماجي زندگي ۽ مذهب
[سنواريو]ماسائي سماج ۾ عمر جي لحاظ کان گروهن جو نظام (Age-set system) هوندو آهي. مذهبي طور تي، اڪثر ماسائي هاڻي عيسائيت تي عمل ڪن ٿا، پر هڪ وڏو انگ اڃا تائين پنهنجي قديم مذهب ۽ "اينگائي" (Engai) نالي خدا تي يقين رکي ٿو. اهي مڃين ٿا ته دنيا جا سڀ مال مويشي خدا طرفان صرف ماسائي قوم کي تحفي طور ڏنا ويا آهن.