مواد ڏانھن هلو

فزيالوجي

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
ڏسو سائنسي جرنل لاءِ، فزيالوجي (جرنل).
آئل پينٽنگ جن ۾ ڪلاوڊ برنارڊ، جديد فزيالوجي جو پي، کي شاگردن جي گڏ ڏيکاريو ويو آهي

حياتياتي فعليات يا فزيالوجي (Physiology)، [1] قديم يوناني لفظن؛ φύσις (فوسس يعني فطرت) ۽ -λογία (لوجيا يعني مطالعو) مان نڪتل، هڪ جاندار نظام ۾ افعال ۽ ميکانزم جو سائنسي مطالعو آهي.[2][3] علم حياتيات جي هڪ ذيلي نظم جي طور تي، فزيالوجي، ڌيان ڏئي ٿي ته ڪيئن جاندار، عضون جا نظام، انفرادي عضوا، جيو گھرڙا ۽ سالما (Biomolecules) هڪ جاندار نظام ۾ ڪيميائي ۽ طبيعي ڪم ڪن ٿا.[4] جاندارن جي قسمن جي مطابق، شعبي کي طبي فزيالاجي، جانورن جي فزيالوجي، ٻوٽن جي فزيالوجي، جيو گھرڙن جي فزيالوجي ۽ تقابلي فزيالوجي ۾ ورهائي سگهجي ٿو.[5]

فزيولوجيڪل ڪم جو مرڪز بائيوفزيڪل ۽ بائيوڪيميڪل پروسيس، هوميوسٽئٽڪ ڪنٽرول ميڪانزم ۽ جيو گھرڙن جي وچ ۾ رابطو آهي.[6] فعلياتي حالت (Physiological State) عام ڪم جي حالت آهي. پيٿالاجيڪل حالت (pathological state)، ان جي ابتڙ، غير معمولي حالتن، بشمول انساني بيمارين ڏانهن اشارو ڪري ٿي.

فزيالوجي يا دوائن ۾ نوبل انعام رائل سويڊش اڪيڊمي آف سائنسز طرفان، فزيالوجي ۾ طب جي شعبي سان لاڳاپيل غير معمولي سائنسي ڪاميابين لاءِ ڏنو ويندو آهي.

بنياد

[سنواريو]

ذيلي شعبا

[سنواريو]

تاريخ

[سنواريو]

قابل ذڪر فزيالوجسٽ

[سنواريو]

پڻ ڏسو

[سنواريو]

ٻاهريان ڳنڍڻا

[سنواريو]

حوالا

[سنواريو]
  1. Harper, Douglas, "physiology", Online Etymology Dictionary۔
  2. "What is physiology?", biology.cam.ac.uk (ٻولي ۾ انگريزي), University of Cambridge, Faculty of Biology, 16 February 2016, حاصل ڪيل 07 جولاءِ 2018۔
  3. Prosser, C. Ladd (1991). Comparative Animal Physiology, Environmental and Metabolic Animal Physiology (4th ed.). Hoboken, NJ: Wiley-Liss. pp. 1–12. ISBN 978-0-471-85767-9.
  4. Guyton, Arthur; Hall, John (2011). Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology (12th ed.). Philadelphia: Saunders/Elsevier. p. 3. ISBN 978-1-4160-4574-8.
  5. Guyton, Arthur; Hall, John (2011). Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology (12th ed.). Philadelphia: Saunders/Elsevier. p. 3. ISBN 978-1-4160-4574-8.
  6. Widmaier, Eric P.; Raff, Hershel; Strang, Kevin T. (2016). Vander's Human Physiology Mechanisms of Body Function. New York, NY: McGraw-Hill Education. pp. 14–15. ISBN 978-1-259-29409-9.