دن

*دن (Navel)*
دن (Navel)
	دن پيٽ تي هڪ نشان آهي جيڪو ناڙو (Umbilical cord) ڌار ٿيڻ کانپوءِ رهجي وڃي ٿو.
تفصيل
پريڪرسر	ناڙو
شريان	دن جي شريان
نس	دن جي رڳ
سڃاڻپ ڪندڙ
لاطيني ٻولي	umbilicus
ائناٽامي جا محاورا	A01.2.04.005
ائناٽامي جو بنيادي ماڊل	61584
	ائناٽامي جا محاورا [وڪيڊيٽا ۾ ترميميو]

دن، ناف يا ناڙ (Navel)، جنهن کي طبي ٻوليءَ ۾ امبيليڪس (Umbilicus) ۽ عام ٻوليءَ ۾ بلي بٽڻ (Belly button) چيو ويندو آهي، پيٽ تي هڪ نشان يا کڏي وانگر هوندي آهي. هي اهو هنڌ آهي جتي پيدائش کان اڳ ٻار جو ناڙو جڙيل هوندو آهي.^[1]

بناوت

دن کي پيٽ جي چئن حصن (Quadrants) ۾ ورهائڻ لاءِ مرڪز طور استعمال ڪيو ويندو آهي.^[2]

دن پيٽ تي هڪ نمايان نشان (Scar) آهي. ان جي پويان هڪ مضبوط ريشيدار تند هوندي آهي جنهن کي "يوريڪس" (Urachus) چيو ويندو آهي، جيڪا مثاني سان جڙيل هوندي آهي.^[3]

دن جا قسم

هر انسان جي دن ان جي نشان هجڻ ڪري منفرد هوندي آهي. طبي ماهرن ان جا ڪجهه عام قسم بيان ڪيا آهن:^[4]

آئوٽي (Outie): اها دن جيڪا ٻاهر نڪتل هجي.
اني (Innie): اها دن جيڪا اندر کڏي وانگر هجي. هيءَ گول، مٿي کان هيٺ (Vertical) يا ٽي-شڪل (T-shaped) جي ٿي سگهي ٿي.

ٽي-شڪل (T-shaped) دن
ٻاهر نڪتل (Outie) دن

طبي اهميت

دن سرجريءَ لاءِ هڪ اهم هنڌ آهي. گهٽ ۾ گهٽ نشان ڇڏڻ لاءِ ڪيترائي آپريشن، جهڙوڪ پيتي جو آپريشن (Gall bladder surgery) يا اپينڊڪس، دن جي رستي ڪيا ويندا آهن.^[5]

دن جي بيمارين ۾ "امبليڪل هرنيا" (Umbilical hernia) شامل آهي، جنهن ۾ دن تمام گهڻي ٻاهر نڪري ايندي آهي. نوزائيده ٻارن ۾ دن جي انفيڪشن کي "اومفلائٽس" (Omphalitis) چيو ويندو آهي.^[6]

سماج ۽ ثقافت

دنيا جي مختلف ثقافتن ۾ دن بابت مختلف خيال آهن. هندستاني ثقافت ۾، ساڙهي يا لنگا پائڻ وقت دن کي ظاهر ڪرڻ فيشن جو حصو رهيو آهي.^[7] جپان ۾ دن کي زندگيءَ جي مرڪز جي علامت سمجهيو ويندو آهي. عرب ثقافت ۾ "بيلي ڊانس" دن ۽ پيٽ جي حرڪت تي ٻڌل هڪ فن آهي.^[8]

هندو ۽ ٻڌ مذهب ۾، دن کي جسم جي توانائي جو مرڪز يا "چڪرا" (Manipura chakra) چيو ويندو آهي.

پڻ ڏسو

حوالا

↑ "Definition of NAVEL". Merriam-Webster (انگريزي ۾). 24 November 2023.
↑ "Anatomy & Physiology". Openstax college at Connexions. 25 April 2013. 16 November 2013 تي حاصل ڪيل.
↑ Khati, Nadia J.; Enquist, Erik G.; Javitt, Marcia C. (1998). "Imaging of the Umbilicus and Periumbilical Region". Radiographics 18 (2): 413–4. doi:10.1148/radiographics.18.2.9536487. PMID 9536487.
↑ Mohamed, Fahmy (2018). "Umbilicus Types and Shapes". Umbilicus and Umbilical Cord. Egypt: Springer. ص. 105–8. doi:10.1007/978-3-319-62383-2_22. ISBN 978-3-319-62382-5.
↑ Bruekers, Sven E.; van der Lei, Berend; Tan, Tik L.; Luijendijk, Roland W.; Stevens, Hieronymus P. J. D. (2009). "'Scarless' Umbilicoplasty". Annals of Plastic Surgery 63 (1): 15–20. doi:10.1097/SAP.0b013e3181877b60. PMID 19546666.
↑ Cunningham, F. Williams Obstetrics: The Newborn (24th ڇاپو). McGraw-Hill.
↑ Banerjee, Mukulika & Miller, Daniel (2003) The Sari. Oxford; New York: Berg ISBN 1-85973-732-3
↑ "Belly Dance History". bellydance.org.

[1] "Definition of NAVEL". Merriam-Webster (انگريزي ۾). 24 November 2023.

[Openstax_Anatomy_&_Physiology-2] "Anatomy & Physiology". Openstax college at Connexions. 25 April 2013. 16 November 2013 تي حاصل ڪيل.

[Parts-3] Khati, Nadia J.; Enquist, Erik G.; Javitt, Marcia C. (1998). "Imaging of the Umbilicus and Periumbilical Region". Radiographics 18 (2): 413–4. doi:10.1148/radiographics.18.2.9536487. PMID 9536487.

[Types-4] Mohamed, Fahmy (2018). "Umbilicus Types and Shapes". Umbilicus and Umbilical Cord. Egypt: Springer. ص. 105–8. doi:10.1007/978-3-319-62383-2_22. ISBN 978-3-319-62382-5.

[5] Bruekers, Sven E.; van der Lei, Berend; Tan, Tik L.; Luijendijk, Roland W.; Stevens, Hieronymus P. J. D. (2009). "'Scarless' Umbilicoplasty". Annals of Plastic Surgery 63 (1): 15–20. doi:10.1097/SAP.0b013e3181877b60. PMID 19546666.

[6] Cunningham, F. Williams Obstetrics: The Newborn (24th ڇاپو). McGraw-Hill.

[Mukulika-7] Banerjee, Mukulika & Miller, Daniel (2003) The Sari. Oxford; New York: Berg ISBN 1-85973-732-3

[8] "Belly Dance History". bellydance.org.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]