جارج فريڊرڪ ھينڊل
| جارج فريڊرڪ هينڊل | |
|---|---|
جارج فريڊرڪ هينڊل جو پورٽريٽ (بالٿاسر ڊينر پاران، 1733ع) | |
| پيدائش | 23 فيبروري 1685ع هالي، برانڊن برگ-پروشيا (هاڻوڪو جرمني) |
| وفات | 14 اپريل 1759ع (عمر 74 سال) لنڊن، برطانيه |
| پيشو | موسيقيڪار (Composer) |
| مشھور ڪم | ميسائيا (Messiah)، واٽر ميوزڪ، موسيقي برائي شاهي آتش بازي |
| طرز | باروڪ (Baroque) |
| ھٿ اکر | |
| فائل:George Frideric Handel signature.svg | |
جارج فريڊرڪ هينڊل (George Frideric Handel؛ 1685ع – 1759ع) هڪ جرمن-برطانوي موسيقيڪار هو، جنهن کي باروڪ دور جي عظيم ترين فنڪارن مان هڪ سمجهيو ويندو آهي. هن پنهنجي ڪيريئر جو وڏو حصو لنڊن ۾ گذاريو ۽ برطانوي شهريت اختيار ڪئي. هينڊل پنهنجي اوپرا، اوراٽوريو (Oratorios)، ۽ آرڪيسٽرا واري موسيقيءَ جي ڪري سڄي دنيا ۾ مشهور آهي.
فني زندگي ۽ عروج
[سنواريو]هينڊل جرمنيءَ ۾ پيدا ٿيو ۽ اٽليءَ ۾ موسيقيءَ جي تعليم حاصل ڪيائين، جتي هن تي اطالوي باروڪ انداز جو گهرو اثر پيو. 1712ع ۾ لنڊن منتقل ٿيڻ کانپوءِ هن انگريزي اشرافيه لاءِ اطالوي اوپرا ڪمپنيون قائم ڪيون.
- ميسائيا (Messiah): 1742ع ۾ هن جو مشهور ترين مذهبي ڪم "ميسائيا" سامهون آيو، جيڪو اڄ به دنيا ۾ سڀ کان وڌيڪ ٻڌو ويندڙ اوراٽوريو آهي.
- شاهي موسيقي: هن برطانوي بادشاهن لاءِ "واٽر ميوزڪ" (Water Music) ۽ "موسيقي برائي شاهي آتش بازي" (Music for the Royal Fireworks) جهڙا شاهڪار تخليق ڪيا.
- تاجپوشي جا گيت: هن جو گيت "زاڊوڪ دي پريسٽ" (Zadok the Priest) 1727ع کان وٺي هر برطانوي بادشاهه جي تاجپوشي تي وڄايو ويندو آهي.
موسيقيءَ جو اسلوب
[سنواريو]هينڊل جي موسيقي "هاءِ باروڪ" (High Baroque) انداز جي چوٽي آهي. هن اطالوي اوپرا کي ترقي ڏياري ۽ انگريزي چرچ ميوزڪ ۾ هڪ نئون روح ڦوڪيو. هن جي موسيقيءَ ۾ ڊرامائي گهرائي ۽ جذباتي شدت هوندي هئي، جنهن ڪري کيس "ڊرامائي جينيئس" سڏيو ويندو آهي.
ورثو ۽ اثر
[سنواريو]هينڊل جي موسيقيءَ کي موزارٽ، هائيڊن، ۽ بيٿوفن جهڙن عظيم موسيقيڪارن پڻ ساراهيو. هن جي وفات 1759ع ۾ ٿي ۽ کيس لنڊن جي مشهور ويسٽ منسٽر ائبي (Westminster Abbey) ۾ سرڪاري اعزاز سان دفن ڪيو ويو. 20هين صديءَ کان وٺي هينڊل جي موسيقيءَ ۾ دلچسپي وڌي وئي آهي ۽ اڄ هو ڪلاسيڪل موسيقيءَ جي وڏن نالن ۾ شمار ٿئي ٿو.