مواد ڏانھن هلو

آفريڪا ۾ مذهب

کليل ڄاڻ چيڪلي، وڪيپيڊيا مان
Répartition des religions dominantes en Afrique par pays, vers 2000.

آفريڪا ۾ مذهب گھڻ رخي آهي ۽ فن، ثقافت ۽ فلسفي تي ان جو وڏو اثر آهي. اڄ براعظم جي آبادي ۽ فرد گهڻو ڪري عيسائيت، اسلام ۽ گهٽ حد تائين روايتي آفريڪي مذهبن جا پيروڪار آهن.[1] عيسائي يا اسلامي برادرين ۾، مذهبي عقيدن کي ڪڏهن ڪڏهن روايتي مذهبن جي عقيدن ۽ عملن سان هم آهنگيءَ سان به بيان ڪيو ويندو آهي. [2]

اسلام

[سنواريو]
آفريڪا ۾ سني اسلامي فقه جا اسڪول: مالڪي اسڪول (نيرو-سائو)، شافعي اسڪول (ڪارو نيرو) ۽ حنفي اسڪول (سائو)

آفريڪا ۾ مسلمان آبادي 45 سيڪڙو آهي؛ جيڪا دنيا جي مسلمانن جي ٽيون حصي جي نمائندگي ڪن ٿا.[3] براعظم ۾ انهن جي ورڇ غير مساوي آهي: مسلمانن جو تناسب اتر آفريڪا ۾ لڳ ڀڳ %98 آهي، پر سب سهارا آفريڪا ۾ لڳ ڀڳ %30 آهي. وڏي اڪثريت سني آهي؛ جڏهن ته، تنزانيا ۽ نائجيريا ۾ شيعه اقليتون موجود آهن.[4]

براعظم تي اسلام جون تاريخي پاڙون محمد ﷺ جي زماني کان شروع ٿيون. جن جا شروعاتي شاگرد ڪافر عربن جي ظلمن جي خوف کان حبشه ڏانهن هجرت ڪري ويا.

اتر آفريڪا ۾ اسلام جو ڦهلاءُ خليفي عمر رضي الله عنه جي دور ۾, جزيري نما سينائي ذريعي اسلامي سلطنت جي توسيع سان ٿيو. اولهه آفريڪا ۾ اسلام جو ڦهلاءُ اسلامي واپارين ۽ ملاحن ذريعي ٿيو. مذهب شروعاتي دور ۾ آفريڪا جي هارلا بادشاهت تي به اثر انداز ٿيڻ شروع ڪيو هو.

اسلام اتر آفريڪا ۽ آفريڪي سڱ ۾ غالب مذهب آهي. اهو سواحلي ساحل سان گڏ اولهه آفريڪا جي سامونڊي ڪناري ۽ اندروني حصن تي به غالب مذهب بڻجي چڪو آهي. مغربي آفريڪا ۾ ڪيتريون ئي مسلم سلطنتون خاص طور تي مالي سلطنت جيڪا منسا موسيٰ، سني علي ۽ اسڪيا محمد جي اڳواڻي ۾ ڪيترن ئي صدين تائين ترقي ڪئي ۽ سونگھائي سلطنت جن جو ڪافي اثر رهيو.

عيسائيت

[سنواريو]

يهوديت

[سنواريو]

هندومت

[سنواريو]

ٻڌ مت

[سنواريو]

روايتي آفريقي مذهب

[سنواريو]

ٻيا مذهب

[سنواريو]

آفريڪا ۾ ٻيا عقيدا رائج آهن. جن ۾ بھائيت، سک مت، جين مت، رستافاري ۽ زرتشتي مذهب شامل آهن.

لا مذهبيت

[سنواريو]

گيلپ سروي ۾ ڏٺو ويو آهي ته ڏکڻ آفريڪا ۾ غير مذهبي ماڻهن جو تعداد 20 سيڪڙو, بوٽسوانا ۾ 16 سيڪڙو, موزمبيق ۾ 13 سيڪڙو, ٽوگو ۾ 13 سيڪڙو, آئيوري ڪوسٽ ۾ 12 سيڪڙو, ايٿوپيا ۽ انگولا ۾ 10 سيڪڙو, سوڊان ۾ 9 سيڪڙو, الجيريا, نميبيا ۽ زمبابوي ۾ 8 سيڪڙو ۽ مڊگاسڪر ۾ 7 سيڪڙو آهي.

مذهبي هم آهنگي

[سنواريو]

ملڪن جي لحاظ کان مذهبي ورڇ

[سنواريو]
آفريڪا ۾ مذهبي ورڇ ڏيکاريندڙ جدول
ملڪ آبادي مسلمان % مسلمانن جو تعداد عيسائي % عيسائين جو تعداد ٻين مذهبن % ٻين مذهبن جي پيروي ڪندڙن جو تعداد
 انگولا [5] 29,250,009 1.0 292,500 95 27,787,508 4.0 1,170,000
 ڪيمرون 23,794,164 30[6] 7,138,249 65 15,466,206 5 1,189,708

سينٽرل آفريڪن ريپبلڪ [7]

4,737,423 15 710,613 50 2,368,711 35 1,658,098
 چاڊ 15,353,184 58 8,904,846 41 6,294,805 1 153,531

 عوامي جمهوريه ڪانگو [8]

84,004,989 15[9] 12,600,748 78 65,523,891 7 5,880,349

جمهوريا ڪانگو

5,399,895 1.6 86,398 79 4,265,917 19.4 1,047,579

 ايڪوٽوريل گائينا [10]

1,222,442 10[11] 122,2442 86 1,051,300 4.0 48,897

 گيبون [12]

2,067,561 10 206,756 73 1,509,319 17 351,485
سانچو:علم[13] 197,700 3 5,931 96 189,792 1 1,977
 برونڊي [14] 10,681,186 10 1,068,118 65 6,942,770 25 2,670,296
 ڪوموروس [15] 850,688 98.3 836,226 0.7 5,954 1 8,506
 ڪينيا ) 50,000,000 11 5,500,000 85 42,500,000 4 2,000,000
 مڊگاسڪر [16] 26,262,810 10 2,626,281 40 10,505,124 50 13,131,405
 ملاوي [17] 17,931,637 20 3,586,327 79.9 14,327,377 0.1 17,931
 موريشس [18] 1,264,887 17.3 218,825 32.7 413,618 50 632,443
 مَيوٽ [19] 256,518 98.8 253,439 1.2 3,078 0 0
 موزمبيق [20] 28,861,863 20 11,544,745 60 14,430,931 10 2,886,186
 رِييُونيون [21] 865,826 4.2 36,364 84.8 734,220 11 95,240
 روانڊا [22] 12,001,136 4.8 576,054 93.4 11,209,061 1.8 216,020
 سيليڪاز [23] 94,205 1.1 1,036 93.1 87,704 5.8 5,463
 سوڊان 12,323,419 20[24] 2,464,683 60.5 7,455,668 19.5 2,403,066
 تنزانيا [25] 55,000,000 35 19,250,000 61 33,550,000 4 2,200,000
 يوگينڊا [26] 38,823,100 14 5,435,234 81 31,446,711 5 1,941,155
 زيمبيا 16,887,720 1 168,877 87 14,692,316 12 2,026,526
 جبوتي 1,049,001 97 1,017,530 3 31,470 0 0
 اريٽيريا [4] 5,200,000 36 1,872,000 63 3,276,000 1 52,000
 ايٿوپيا 105,000,000 34 35,700,000 63 66,150,000 3 3,150,000
 صوماليا [27] 15,181,925 99.8 15,181,925 0 0 0 0
 الجزائر 42,200,000 99 41,780,000 0.28 119,128 0.02 8,509
 مصر 97,521,500 94.7 92,352,860 5.3 5,168,639 0 0
 لبيا 6,470,956 97 6,250,943 2.0 155,302 1 64,709
 مراڪش 34,779,400 99.1 34,466,385 0.9 313,014 0 0
 سوڊان 40,810,080 97 39,585,777 3 1,224,302 0 0
 تيونس 11,446,300 99.8 11,423,407 0 0 0.2 22,892
 بوٽسوانا 2,302,878 0.6 13,817 79.1 1,821,576 20.3 467,484
 ليسوٿو 2,263,010 0.1 2,263 80 1,810,408 19.9 450,338
 نميبيا 2,413,643 0.4 9,654 85 2,051,596 15 362,046
سانچو:علم 57,725,600 1.9 1,096,786 79.7 46,007,303 18.5 10,679,236
 سوازيلينڊ [28] 1,300,000 1 13,000 90 1,170,000 9 117,000

 زمبابوي

14,848,905 3 445,467 84 12,473,080 13 1,930,357
 بینن [29] 11,362,269 27.7 3,147,348 48.5 5,510,700 22.6 2,567,872
 برڪينا فاسو [30] 20,244,080 61.5 12,450,109 29.8 6,032,735 8.7 1,761,234
سانچو:علم[31] 544,081 2 10,881 85 462,468 13 70,730
سانچو:علم[32] 24,571,044 42.9 10,540,977 33.9 8,329,583 23.2 5,700,482
 گيمبيا [33] 2,163,765 95.7 2,070,723 4.2 90,878 0.2 4,327
 گهانا 29,614,337 18 5,330,580 71 21,026,179 11 3,257,577
 گائينا [34] 11,883,516 86.2 10,243,590 9.7 1,152,701 4.1 487,224
گني بسائو[35] 1,584,763 45.1 714,728 22.1 350,232 32.8 519,802
 لابيريا 4,382,387 20 876,477 40 1,752,954 40 1,752,954
 مالي [36] 19,107,706 95 18,152,320 2.4 458,584 2.6 496,800
 موريتانيا [37] 3,984,233 100 3,984,233 0 0 0 0
 نائيجر [38] 21,466,863 98.3 21,101,926 1 214,668 0.7 150,268
 نائجيريا [39] 191,000,000 50 95,500,000 50 95,500,000 0 0

 سينيگال [40]

15,726,037 96.1 15,112,721 3.6 566,137 0.3 47,178

 سيرا ليون [41]

7,719,729 78.6 6,067,706 20.8 1,605,703 0.5 38,598
 اولھ سحارا [42] 567,421 100 567,421 0 0 0 0
 ٽوگو 7,352,000 20 1,470,400 29 2,132,080 51 3,749,520
  1. سانچو:ملاحظة يتم استخدام أحدث بيانات التعداد.

پڻ ڏسو

[سنواريو]

حوالا

[سنواريو]
  1. cornwell, Gordon. Theological Seminary, African Christianity.
  2. . 13 March 2015 {{cite web}}: |archive-date= requires |archive-url= (مدد); Missing or empty |title= (مدد); Missing or empty |url= (مدد)
  3. Hussein D. Hassan."Islam in Africa" آرڪائيو ڪيا ويا 2008-08-21 حوالو موجود آهي Stanford Web Archive (RS22873). Congressional Research Service
  4. 1 2 Mapping the Global Muslim Population, Pew Research Center, 7 octobre 2009 حوالي جي چڪ: Invalid <ref> tag; name "Pew" defined multiple times with different content.
  5. سانچو:استشهاد بويب
  6. سانچو:استشهاد بويب
  7. سانچو:استشهاد بويب
  8. سانچو:استشهاد بويب
  9. سانچو:استشهاد بويب
  10. سانچو:استشهاد بويب
  11. سانچو:استشهاد بويب
  12. سانچو:استشهاد بويب
  13. سانچو:استشهاد بويب
  14. سانچو:استشهاد بويب
  15. سانچو:استشهاد بويب
  16. سانچو:استشهاد بويب
  17. سانچو:استشهاد بويب
  18. سانچو:استشهاد بويب
  19. سانچو:استشهاد بويب
  20. سانچو:استشهاد بويب
  21. سانچو:استشهاد بويب
  22. سانچو:استشهاد بويب
  23. سانچو:استشهاد بويب
  24. سانچو:استشهاد بويب
  25. سانچو:استشهاد بويب
  26. سانچو:استشهاد بويب
  27. سانچو:استشهاد بويب
  28. سانچو:استشهاد بويب
  29. سانچو:استشهاد بويب
  30. سانچو:استشهاد بويب
  31. سانچو:استشهاد بويب
  32. سانچو:استشهاد بويب
  33. سانچو:استشهاد بويب
  34. سانچو:استشهاد بويب
  35. سانچو:استشهاد بويب
  36. سانچو:استشهاد بويب
  37. سانچو:استشهاد بويب
  38. سانچو:استشهاد بويب
  39. سانچو:استشهاد بويب
  40. سانچو:استشهاد بويب
  41. سانچو:استشهاد بويب
  42. سانچو:استشهاد بويب

وڌيڪ پڙهڻ

[سنواريو]

ٻاهرين لنڪس

[سنواريو]